ATLANTA, Georgia (NV) – Cựu Tổng Thống Jimmy Carter và cựu Đệ Nhất Phu Nhân Rosalynn đã lặng lẽ kỷ niệm 77 năm thành hôn hôm Thứ Sáu, 7 Tháng Bảy, tại nhà riêng của họ ở Georgia, đạt kỷ lục Đệ Nhất Phu Phụ lấy nhau lâu dài nhất giữa lúc cả hai vị cao niên tuổi cửu tuần này đều đang gặp vấn đề sức khỏe.
Vị tổng thống thứ 39 của Hoa Kỳ năm nay 99 tuổi và đang được chăm sóc cuối đời tại nhà riêng từ hồi Tháng Hai đến nay. Vị cựu đệ nhất phu nhân năm nay được 95 tuổi và đang bị bệnh lãng trí (dementia). Tuy vậy, cả hai vợ chồng già đều cùng an hưởng thời gian còn lại bên nhau giữa tình yêu thương của thân bằng, quyến thuộc.
Ông Jason Carter, cháu nội của hai ông bà, mới đây có nói: “Khi chúng tôi nhìn lại di sản của họ, thật là tuyệt vời khi thấy tràn đầy những tình cảm ủng hộ, tôn trọng và yêu thương từ khắp nơi. Từ ngữ yêu thương ở đây vừa có ý nghĩa trong mối liên hệ riêng tư của họ mà cũng bao gồm luôn cách thế họ sống ở đời nữa.”
Cựu tổng thống và cựu đệ nhất phu nhân đã bước vào chính trường Hoa Kỳ và thế giới từ nửa thế kỷ qua. Điều được cặp vợ chồng này gọi là “tình đồng cam cộng khổ vẹn toàn” bắt đầu nhiều năm trước đó nữa tại nông trại của gia đình Carter trước khi ông Carter dấn thân vào chính trị cùng với nhiều thập niên làm việc từ thiện khắp thế giới kể từ khi vị tổng thống rời Tòa Bạch Ốc vào năm 1981 và lập nên The Carter Center vào năm sau.
Trong lúc đó, bà Rosalynn Carter chọn đối phó với những vấn đề gây ấn tượng sâu xa, như việc chữa trị chứng bệnh tâm thần, một hoạt động nằm bên ngoài các chính sách của Tòa Bạch Ốc, và thiết lập một chương trình học bổng dành cho các sinh viên báo chí với chuyên đề là bệnh tâm thần, nay là chứng bệnh mà chính vị cựu đệ nhất phu nhân đang gặp phải.
Ngoài Carter Center ra, cả hai vợ chồng vị cựu tổng thống đều là những người thiện nguyện trong chương trình Habitat for Humanity (Chốn Từ Tâm), một tổ chức chuyên xây dựng, sửa chữa và cải thiện nơi ăn chốn ở cho những người có thu nhập thấp ở khắp nơi trên thế giới.
Sau khi chiến tranh kết thúc năm 1975, hàng trăm ngàn người Việt Nam vượt thoát chế độ Cộng Sản tìm tự do. Năm 1978, cựu Tổng Thống Carter đã ra lệnh cho tàu Mỹ phải vớt các thuyền nhân lênh đênh trên biển. Khi con số người tị nạn chỉ tăng lên theo thời gian, ông Carter cho nhận vào Hoa Kỳ gấp đôi số người quy định hàng năm. Quyết định này không được công chúng ủng hộ; theo cuộc thăm dò CBS và The New York Times lúc đó, có 62% người Mỹ chống đối nhận thêm người tị nạn từ Đông Nam Á. Đến năm 1980, cựu Tổng Thống Carter ký ban hành Đạo Luật Người Tị Nạn (Refugee Act), tạo nền tảng luật pháp để giúp đỡ cho những người trốn chạy bạo cường khắp thế giới đến định cư tại Hoa Kỳ, trong đó có rất đông người Việt Nam.
Hai vợ chồng Carter kết hôn vào ngày 7 Tháng Bảy, 1946, tại quê nhà của họ ở Plains. (TTHN)
