WASHINGTON, DC (NV) – Nhiều nhà lập pháp đảng Dân Chủ và Cộng Hòa cho biết Mỹ đang trì hoãn cung cấp một số tin tình báo cho Ukraine trong cuộc chiến chống lại Nga vì muốn hạn chế đối đầu trực tiếp với Moscow, theo hãng thông tấn AP.
Tòa Bạch Ốc khẳng định họ vẫn liên tục chia sẻ thông tin tình báo với phía Ukraine. Tuy nhiên nguồn tin cho biết một chỉ thị tuyệt mật được ban hành khi cuộc xâm lăng bắt đầu từ tuần trước, đặt ra những giới hạn về mức độ chia sẻ nhanh chóng của những thông tin tình báo chiến thuật, loại thông tin ảnh hưởng trực tiếp đến chiến trận.
Chỉ thị từ Văn Phòng Giám Đốc Tình Báo Quốc Gia Mỹ cũng hạn chế việc chia sẻ thông tin chi tiết về vị trí cụ thể của các mục tiêu có thể tấn công. Hiện chưa có các tin tức rõ ràng về chỉ thị này.
Một viên chức tình báo giấu tên cho biết: “Chúng tôi đang điều chỉnh dựa theo hoàn cảnh cho phép và sẽ tiếp tục hoạt động linh hoạt nhằm chia sẻ thông tin tình báo khi cuộc xung đột đang tiếp diễn.”
Việc ban hành chỉ thị thể hiện đường lối rất cẩn trọng của Mỹ, khi Mỹ vừa muốn hỗ trợ Ukraine, vừa muốn tránh xung đột trực tiếp với Nga, một quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Mỹ cũng gửi vũ khí đến Ukraine và dẫn đầu nỗ lực toàn cầu trong việc áp đặt các biện pháp trừng phạt để làm tê liệt kinh tế Nga. Tuy nhiên đồng thời Mỹ cũng không có kế hoạch gửi quân sang Ukraine hay áp đặt các vùng cấm bay, hành động có nguy cơ khiến Mỹ và Nga đối đầu trên không.
Việc chia sẻ thông tin tình báo có thể được xem là đặc biệt tế nhị, vì việc này tiềm ẩn nguy cơ tiết lộ nguồn tin và phương thức Mỹ lấy tin từ Nga. Đồng thời không ai dám bảo đảm không có người của Nga cài trong chính phủ Ukraine.
Dân Biểu Adam Smith (Dân Chủ-Washington), chủ tịch Ủy Ban Quân Vụ Hạ Viện, phát biểu với MSNBC hôm Thứ Năm, 3 Tháng Ba, rằng Mỹ không cung cấp “loại thông tin theo từng giây từng phút như trong các cuộc chiến ở Iraq. Bởi vì điều này khiến Mỹ bước qua ranh giới và tham gia vào cuộc chiến.” Trước đó NBC từng đưa tin Mỹ chậm trễ trong việc chia sẻ tin tình báo với Ukraine.
Đáp trả lại, một viên chức Tòa Bạch Ốc phản đối luận điểm này, cho biết chính quyền không nghĩ rằng việc cung cấp tin tình báo tương đương với việc tham gia cuộc chiến.
Một số nhà lập pháp trong những ngày gần đây kêu gọi chính quyền Biden cung cấp thêm thông tin. Thượng Nghị Sĩ Ben Sasse (Cộng Hòa-Nebraska), phát biểu: “Đây là vấn đề sinh tử của người Ukraine. Các thông tin tình báo có thể ngăn chặn đổ máu của thường dân.”
Một nguồn tin từ ba người trong ngành cho biết có những lúc tin tình báo bị chậm từ 12 tiếng đồng hồ trở lên. Tuy nhiên thông thường thời gian trì hoãn đều không kéo dài như vậy.
Hôm Thứ Năm, bà Jen Psaki, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, phát biểu với các phóng viên: “Chúng tôi liên tục chia sẻ thông tin tình báo, bao gồm những thông tin mà phía Ukraine có thể dùng để chiến đấu với Nga. Điều này vẫn đang diễn ra. Các tin tức thể hiện điều ngược lại là không đúng sự thật.”
Phía Ukraine cũng có cơ quan tình báo của riêng mình và từng thu thập nhiều tin tức về kế hoạch tấn công của Nga. Trong khi đó mối quan hệ chia sẻ tin tình báo giữa Mỹ và Ukraine không chặt chẽ bằng liên minh Mỹ – Úc – Canada – New Zealand và Anh. Tuy nhiên giới chức vẫn nhấn mạnh rằng tình báo Mỹ đang cố gắng cung cấp nhiều thông tin tình báo nhất có thể cho bên Ukraine.
Một trong những lý do mà Mỹ hạn chế chia sẻ là việc Nga có thể đã xâm nhập vào chính phủ Ukraine. Quân đội và tình báo Ukraine từ lâu phải vật lộn với việc tiêu diệt gián điệp từ Nga. Dù ông Volodymyr Zelensky, tổng thống Ukraine, ngày càng nghiêng về phương Tây nhiều hơn, nhưng vẫn còn những thành viên trong chính phủ Ukraine thân thiết với Moscow.
Ông Zelensky có những cuộc trò chuyện với ông Biden, cảm ơn ông Biden và các nước phương Tây khác có hành động hỗ trợ Ukraine. Tuy nhiên thỉnh thoảng vẫn có những căng thẳng giữa Mỹ và Ukraine về vấn đề tình báo trong những tháng vừa qua.
Ông Mykhailo Fedorov, phó thủ tướng Ukraine, trong tuần này công bố một bức thư ngỏ, đề nghị các công ty vệ tinh thương mại cung cấp hình ảnh vệ tinh có độ phân giải cao để “theo dõi sự di chuyển của quân đội Nga, đặc biệt là vào ban đêm.” Đáp lại, một số công ty vệ tinh có hợp đồng với chính phủ Mỹ đồng ý cung cấp hình ảnh cho phía Ukraine. (V.Giang) [qd]
