WASHINGTON, DC (NV) – Thẩm Phán Tối Cao Pháp Viện hồi hưu Sandra Day O’Connor, một tiếng nói bảo thủ ôn hòa và là phụ nữ đầu tiên phục vụ tại tòa án cao nhất nước, qua đời hôm Thứ Sáu, 1 Tháng Mười Hai, thọ 93 tuổi, thông tấn xã AP loan tin.
Bà O’Connor mất tại Phoenix vì biến chứng của bệnh sa sút trí tuệ trầm trọng và bệnh hô hấp, Tối Cao Pháp Viện cho biết qua một thông cáo.
Chánh Án Tối Cao Pháp Viện John Roberts đau buồn khi vị nữ thẩm phán mất đi. “Là người phụ nữ của miền Tây-Nam Hoa Kỳ, bà Sandra O’Connor thắp sáng con đường của lịch sử Hoa Kỳ trong tư cách nữ thẩm phán Tối Cao Pháp Viện đầu tiên,” chánh án tòa án cao nhất nước tuyên bố qua một bản thông cáo. “Bà đáp ứng các thách thức của công việc với ý chí quyết tâm, kiên cường, năng lực đáng kính phục, và lòng dấn thân hết mình.”
Năm 2018, bà loan báo rằng bà đã được chẩn đoán với “giai đoạn đầu của chứng sa sút trí tuệ, có lẽ là bệnh mất trí nhớ Alzheimer.” Phu quân của bà, là John O’Connor, đã qua đời vì các biến chứng của bệnh mất trí nhớ hồi năm 2009.
Sự kiện bà O’Connor được Tổng Thống Ronald Reagan đề cử vào chức vụ thẩm phán Tối Cao Pháp Viện hồi năm 1981 và sau đó được Thượng Viện chấp thuận đã kết thúc 191 năm chỉ có các thành viên phái nam phục vụ trong tòa án tối cao của Hoa Kỳ. Một cư dân tại Arizona và lớn lên tại một nông trại bề bộn công việc của gia đình, bà mau chóng nổi tiếng là một phụ nữ làm việc chăm chỉ để rồi sau đó trở thành một khuôn mặt chính trị được nể trọng trong chín vị thẩm phán của tòa án tối cao.
Hồi năm 1992, Thẩm Phán O’Connor đã cầm đầu một nhóm năm thành viên đa số tại Tối Cao Pháp Viện để tái xác nhận quyền phá thai của phụ nữ từng được thiết lập hồi năm 1973 qua phán quyết lịch sử Roe v. Wade. Bà tuyên bố: “Bổn phận của chúng ta là xác định quyền tự do của tất cả mọi người, chứ không phải là áp đặt cái luân lý của riêng mình lên mọi người.” (TTHN)
