WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Ba, 24 Tháng Bảy, đã rút lại kế hoạch thu phí 20% đối với hàng hóa đi qua eo biển Hormuz, chỉ một ngày sau khi ông công bố kế hoạch này. Thay vào đó, ông Trump cho biết các quốc gia Vùng Vịnh sẽ đưa ra các thỏa thuận đầu tư và thương mại với Mỹ, theo CBS News loan tin.
“Dựa trên các cuộc trò chuyện rất hiệu quả với giới lãnh đạo Trung Đông, tôi đã quyết định thay thế Phí Hoàn Trả (Reimbursement Fee) 20% của Mỹ bằng các Thỏa Thuận Thương Mại và Đầu Tư mà các quốc gia Vùng Vịnh sẽ thực hiện vào Mỹ,” ông Trump viết trên Truth Social.
Ông cho biết các khoản đầu tư “sẽ RẤT LỚN,” dù không nêu rõ con số cụ thể hay quốc gia nào sẽ tham gia.
Phát biểu với các phóng viên sau đó, theo CBS News tường thuật, ông Trump giải thích rằng sự thay đổi này diễn ra sau khi nhiều nhà lãnh đạo nước ngoài liên lạc để phản đối. “Tôi đã nhận được cuộc gọi từ nhiều người, nhiều quốc gia khác nhau,” ông trump nói, cho biết thêm rằng “các vị vua và tiểu vương” đã nói với ông rằng họ “muốn đầu tư vào Mỹ hàng tỷ, hàng tỷ đô la” thay vì trả phí.
“Thực ra tôi thích điều đó vì tôi không nghĩ ai nên được phép thu phí đối với eo biển,” ông Trump nói, dù chính ông là người đề xướng khoản phí đó chỉ một ngày trước.
Dù từ bỏ khoản phí, ông Trump vẫn giữ vững lập trường về việc khôi phục phong tỏa nhằm vào Iran.
Trên Truth Social, tổng thống viết “Eo biển Hormuz mở cửa cho TẤT CẢ tàu bè ngoại trừ Iran,” đổ lỗi cho điều ông gọi là “sự lãnh đạo dối trá, bạo lực, độc ác” của Tehran. Ông cho biết Mỹ sẽ duy trì “một cuộc phong tỏa TOÀN DIỆN, nhưng chỉ đối với các tàu đến và đi từ các cảng Iran, hoặc chở bất cứ thứ gì liên quan đến hàng hóa Iran.”
Sự đảo ngược này, gần đây mạng xã hội hay gọi là “quay xe” hoặc mạng xã hội người Mỹ thì gọi là “TACO” diễn ra sau phản ứng dữ dội từ quốc tế. Hãng vận tải biển Đức Hapag-Lloyd cho biết bất kỳ khoản phí nào đối với hàng hóa qua eo biển “sẽ hoàn toàn sai trái,” do đây là vùng biển quốc tế. Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) của Liên Hiệp Quốc cũng đã phản đối cả đề xướng phí lẫn kế hoạch phong tỏa, nhắc lại lập trường trước đó rằng không có cơ sở pháp lý cho việc thu phí qua các eo biển quốc tế.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi trước đó đã lên tiếng về đề xướng thu phí 20% ông Trump tuyên bố hôm Thứ Hai, lập luận rằng “bất kỳ ai cung cấp lối đi an toàn cho tàu thương mại qua Eo biển Hormuz đều nên được bồi thường cho dịch vụ này,” đồng thời cho biết Iran “sẽ công bằng” khi ấn định mức phí riêng.
Theo Reuters, các nhà phân tích lưu ý rằng lần “TACO” này của ông Trump không giải quyết được thế bế tắc cơ bản về việc ai kiểm soát eo biển, nơi từng vận chuyển một phần năm lượng dầu thô và khí đốt tự nhiên được giao dịch trên thế giới trước chiến tranh. Các chuyên gia cảnh báo rằng việc mở lại tuyến đường thủy bằng vũ lực sẽ đòi hỏi một lực lượng hải quân Mỹ lớn hơn nhiều, nếu không muốn nói là hàng chục ngàn lính bộ binh và một số người cho rằng ông Trump có thể lại thoái lui, như ông từng làm trước đây ở các mặt trận khác. (KL)
