SACRAMENTO, California (NV) – Một thay đổi trong dự luật về thuế và ngân sách của đảng Cộng Hòa sẽ xác định cư dân California có thu nhập cao được giảm bao nhiêu thuế, nhưng Quốc Hội đang không đồng ý về chuyện đó.
Theo báo mạng CalMatters hôm Thứ Năm, 26 Tháng Sáu, một đạo luật về thuế được thông qua vào năm 2017, trong nhiệm kỳ đầu tiên của Tổng Thống Donald Trump. Theo đạo luật đó, cư dân California bị mất khả năng giảm thuế thuế tiểu bang và thuế thu nhập địa phương, cũng như thuế tài sản để giúp chính phủ liên bang trả tiền cho việc giảm thuế cho các tập đoàn. Quốc Hội thông qua giới hạn giảm thuế $10,000, và luật đó sẽ hết hạn vào cuối năm nay.
Hạ Viện đã thông qua đề nghị một dự luật tăng giới hạn giảm thuế lên đến $40,000 nhưng Thượng Viện thì đề nghị giữ nguyên mức $10,000.
Những tranh cãi về mức giảm thuế tiểu bang và địa phương thường lâu dài. Nhiều chuyên gia cho rằng mức giảm thuế cao đối với những người có thu nhập cao là không cần thiết. Tuy nhiên, một phần trong dự luật của Hạ Viện sẽ xóa bỏ cách mà nhiều người hoặc chủ doanh nghiệp nhỏ dùng để giảm thuế thu nhập cá nhân.
Bà Nikhita Airi, một nhà nghiên cứu của Trung Tâm Chính Sách Thuế Urban-Brookings, cho biết trong phân tích rằng, tăng mức giảm thuế sẽ gần như không có lợi cho đa số người đóng thuế vì chỉ có khoảng 10% người Mỹ được giảm thuế tiểu bang và địa phương.
Con số đó cao hơn ở California, có khoảng 2.8 triệu người đóng thuế, tức là 15% người khai thuế tại tiểu bang này, xin giảm thuế vào năm 2022, theo thông số mới nhất của Sở Thuế Hoa Kỳ (IRS). Những nơi có nhiều người được giảm thuế là những quận hạt khá giả nhất của California như Marin County, Santa Clara County, và San Mateo County.
Tuy có một số chuyên gia đồng ý với suy nghĩ là tăng mức giảm thuế chỉ có lợi cho những người giàu có, nhưng ông Dennis Ventry, giáo sư luật của đại học UC Davis và chuyên về chính sách thuế, cho rằng điều đó sẽ giúp những người “lao động giàu có” với chi phí cao của California.
Những người “lao động giàu có” đó là người có thu nhập mỗi năm từ $250,000 đến dưới $500,000, và gần như chắc chắn sẽ tìm cách xin giảm thuế.
Nếu tăng mức giảm thuế, thì điều đó có nghĩa là cư dân California có thể được giảm hoàn toàn thuế tài sản, Giáo Sư Ventry cho hay. Hiện nay, giá nhà trung vị ở California là $900,000, và tuy tùy theo quận hạt, nhưng thuế đất của một căn nhà là khoảng $9,000/năm. Việc tăng mức giảm thuế còn giúp nhiều chủ nhà giảm thuế đất, cũng như giảm thuế tiểu bang và thuế địa phương.
Hạ Viện đề nghị mức giảm thuế mới được áp dụng cho những người có thu nhập $500,000/năm trở xuống. Những người có thu nhập cao hơn chỉ được giảm thuế tối đa $10,000.
Hơn 20 dân biểu liên bang thuộc đảng Dân Chủ, do các dân biểu như Dave Min, Zoe Lofgren, và Mike Thompson dẫn đầu, kêu gọi không có mức giảm thuế tối đa. Trong Tháng Năm, họ gửi một lá thư đến Dân Biểu Mike Johnson, chủ tịch Hạ Viện, và Dân Biểu Jason Smith, chủ tịch Ủy Ban Thuế Hạ Viện, cho biết người dân đã trả đủ phần thuế của họ và cần được giảm thuế trong thời buổi kinh tế khó khăn.
Dân Biểu Young Kim (Cộng Hòa-Anaheim) kêu gọi tăng mức giảm thuế lên $62,000 cùng với nhiều đồng viện thuộc những tiểu bang có thuế cao khác như New York và New Jersey. Bà Kim đại diện một phần của các quận hạt như Orange County, Riverside County, và San Bernardino County, nhưng nơi có gần 50% nhà có trị giá hơn $1 triệu.
Ông Alan Auerbach, giáo sư kinh tế và luật đại học UC Berkeley, cho biết việc Thượng Viện muốn giữ mức giảm thuế không có gì đáng ngạc nhiên vì không có thượng nghị sĩ Cộng Hòa nào đại diện những tiểu bang thuế cao cả. Theo ông, nếu có quyền quyết định, Thượng Viện sẽ không muốn đưa ra thay đổi.
Một điểm đáng chú ý khác của dự luật thuế là sẽ phần nào xóa bỏ những cách tránh thuế mà nhiều người sử dụng như trả thuế của tiểu bang qua doanh nghiệp để không tính vào mức giảm thuế liên bang, và tính số tiền đó vào thuế thu nhập của tiểu bang.
Nếu không có những cách tránh thuế như vậy, nhiều người và doanh nghiệp nhỏ với thu nhập $500,000 trở xuống như bác sĩ có phòng mạch riêng hay luật sư và người trong nghề tài chánh có văn phòng riêng, có thể phải chịu mức giảm thuế mà Quốc Hội sắp thông qua. Nhưng theo các tác giả của một phân tích của đại học New York University, dự luật của Hạ Viện có một số chỗ vẫn giữ được những cách tránh thuế, tùy theo người dân đóng loại thuế nào.
Ông Darien Shanske, giáo sư luật đại học UC Davis và chuyên về thuế tiểu bang và địa phương, cho biết những tranh cãi về luật thuế làm khó đưa ra câu trả lời rõ ràng, nhưng thường nhắm vào người khá giả.
Về việc xóa bỏ những cách tránh giới hạn giảm thuế, ông Shanske cho biết sẽ “dễ chịu hơn” nếu chính phủ dùng thuế cho các trường mẫu giáo, nhưng những thay đổi đang được đưa ra có mục đích giúp các tập đoàn lớn đóng thuế ít và tăng thuế của doanh nghiệp nhỏ. (TL) [đ.d.]
