Chuyện “Fiscal Cliff”
Nguyễn Văn Khanh
“Tôi không hài lòng với lối làm việc hiện giờ. Tôi âu lo vì dường như họ không thấy vấn đề cấp bách. Tất cả mọi người đều biết không còn thì giờ nữa,” ông Chủ Tịch Khối Thiểu Số Mitch McConnell bực dọc nói với báo chí. Cả tối hôm trước, ông cùng với một số vị thượng nghị sĩ Cộng Hòa ngồi làm việc cả đêm để đưa bản đề nghị cho phía Dân Chủ, đến trưa ngày Chủ Nhật vẫn chưa nhận được câu trả lời từ văn phòng ông Chủ Tịch Khối Ða Số Harry Reid trả lời.
Thượng Nghị Sĩ Mitch McConnell (Cộng Hòa-Kentucky), chủ tịch khối thiểu số Thượng Viện, rời phòng họp ở Quốc Hội hôm Chủ Nhật. (Hình: MOLLY RILEY/AFP/Getty Images)
Vẫn với giọng đầy bực bội, ông McConnell nói thêm: “Ðây không phải là lúc chơi trò chính trị” (nguyên văn: “political gamesmanship). Ý ông muốn bảo cánh Dân Chủ vẫn không thật tâm muốn cùng với phía Cộng Hòa giải quyết chuyện cần phải giải quyết trong lúc chỉ còn không đầy 36 tiếng đồng hồ nữa quốc gia có thể sẽ gặp rất nhiều khó khăn. “Trở ngại vẫn nằm ở chỗ (bên kia) không sẵn sàng để thương thảo, thành ra cuối cùng vẫn bị bế tắc,” ông cho biết thêm đã nói chuyện với Phó Tổng Thống Joseph Biden để nhờ can thiệp “nhưng vẫn chẳng đi đến đâu cả”.
“Bế tắc” cũng là chữ được ông Chủ Tịch Khối Ða Số Harry Reid sử dụng trong cuộc họp báo ngay sau khi ông và các vị thượng nghị sĩ Dân Chủ gặp nhau. “Tôi muốn mọi người hiểu là tôi sẵn sàng để giải quyết chuyện cần thiết phải giải quyết, nhưng tôi cần phải có người làm việc chung chứ một mình không thể làm được.” Ông McConnell nói chuyện với Phó Tổng Thống Biden, còn ông Reid “nhiều lần nói chuyện trực tiếp với tổng thống, và ngay lúc này, chúng tôi không thể chấp thuận ý kiến bên Cộng Hòa đưa ra”. Trong vai trò của người đang điều khiển Thượng Viện, ông Reid thông báo “sẽ nhóm họp trở lại vào lúc 11 giờ sáng Thứ Hai,” 31 Tháng Mười Hai.
Ðiều đó có nghĩa là vẫn bế tắc, bên Dân Chủ cần thêm thì giờ để cứu xét đề nghị của cánh Cộng Hòa. Phải đợi thêm một ngày nữa mới biết chuyện gì sẽ xảy ra.
Khó khăn nằm ở chỗ nào? Tin từ văn phòng ông Dân Chủ Reid cho hay ít nhất có hai điều “chưa thể giải quyết được”. Ðiểm đầu tiên là phía Cộng Hòa “chỉ đồng ý đánh thêm thuế của những người có mức thu nhập từ $1 triệu/năm trở lên, điểm thứ nhì là giảm bớt mức tăng tiền trợ cấp hàng tháng cho những người đang hưởng trợ cấp Social Security”. Về điểm này, đích thân ông Reid ra trước diễn đàn Thượng Viện nói các vị thượng nghị sĩ Dân Chủ tán đồng ý kiến mọi người đều phải đóng góp để chính phủ có thể cân bằng ngân sách, nhưng “không thể chấp nhận bắt người già và người tàn phế phải lãnh trách nhiệm trong khi vẫn dành quá nhiều quyền lợi cho người giàu có”.
Bên văn phòng ông Cộng Hòa McConnell lại giải thích khác, cho biết “bên Dân Chủ vẫn giữ nguyên con số $250,000 là mức thu nhập tiêu chuẩn để tăng thuế, không nói gì đến con số thu nhập $400,000/năm mà Tổng Thống Obama đã nói sẽ đồng ý”. Về chuyện giảm mức tăng trợ cấp xã hội, nhân viên văn phòng ông McConnell giải thích hiện giờ chính phủ liên bang “tăng cao hơn chỉ số lạm phát (CPI), chúng tôi đồng ý tăng nhưng phải đúng với mức lạm phát hàng năm chứ không tăng cao hơn được”. Văn phòng ông McConnell cũng “khó chịu” về chuyện bên Dân Chủ không nói sự thật, kể lại trong những cuộc điều đình “phía Dân Chủ bảo với chúng tôi là họ đồng ý giảm mức tăng hàng năm cho những người đang hưởng trợ cấp Social Security, nhưng với điều kiện Quốc Hội phải cho tổng thống toàn quyền tăng số tiền vay để chi tiêu”.
Khoảng 4 giờ 30 chiều Chủ Nhật, bên Cộng Hòa thay đổi ý kiến, đồng ý không giảm mức tăng tiền trợ cấp Social Security. Hai thượng nghị sĩ John McCain và Susan Collins cho biết tất cả các thượng nghị sĩ Cộng Hòa “đồng ý không nói tới chỉ số lạm phát CPI, cũng không nói tới chuyện cắt giảm mức tăng trợ cấp xã hội, để dồn mọi chú tâm vào cuộc thương thuyết liên quan đến mức thuế những người giàu có phải trả hàng năm.”
Quyết định của phía Cộng Hòa được một số nhà quan sát chính trị ở thủ đô Washington xem là một “bước ngoặc” nhỏ nhưng cũng đáng kể, giúp hai bên “xích lại gần với nhau hơn,” theo nhận xét của ông Wayne Thomas, tờ The Washington Times. Ông Thomas nghĩ rằng “hai bên Cộng Hòa lẫn Dân Chủ sẽ dễ nói chuyện với nhau hơn, dù điều đó không có nghĩa là họ sẽ đạt được thỏa thuận vào sáng Thứ Hai khi Thượng Viện nhóm họp trở lại” lúc 11 giờ sáng.
Hai điểm đáng chú ý: Thứ nhất, văn phòng ông Harry Reid và văn phòng ông Mitch McConnell sẽ mở cửa làm việc thâu đêm, chứng tỏ hai bên vẫn tiếp tục cuộc thương thuyết. Thứ nhì, Phó Tổng Thống Joseph Biden đã cắt ngắn thời gian nghỉ Tết Dương lịch, từ Delaware về lại Tòa Bạch Ốc lúc 6 giờ chiều ngày Chủ Nhật. Tin này được chú ý tới vì ông phó tổng thống Dân Chủ và ông chủ tịch Khối Thiểu Số Cộng Hòa là bạn bè thân thiết với nhau.
Nhưng người dân Hoa Kỳ vẫn phải đợi đến sáng Thứ Hai mới có thể biết liệu sang năm mới 2013 có phải đóng thêm thuế lợi tức hay không.
