ORANGE COUNTY, California (NV) – Brendi Bluitt không từng nghĩ rằng mình thuộc nhóm cần nhận hỗ trợ công để mua nhà. Cô có một công việc tốt trong lĩnh vực quan hệ công chúng với thu nhập khoảng $80,000 mỗi năm.
Tuy nhiên, theo báo The Washington Post, cô vẫn đủ điều kiện tham gia chương trình hỗ trợ mua nhà của Washington, D.C., và cuối cùng nhận được khoản vay hơn $84,000 không lãi suất. Nhờ đó, cô chỉ cần đóng góp $1,000 từ tiền tiết kiệm để mua một condo trị giá $376,000.
Bluitt, hiện cũng là tư vấn viên của ủy viên hội đồng khu phố tại khu Petworth, cho biết nhiều người có thể nghĩ rằng những người nhận hỗ trợ nhà ở thường là những người khác với cô, có hoàn cảnh và nghề nghiệp khác.
Cô nói rằng nếu không có chương trình này, có lẽ phải mất rất lâu cô mới có thể ổn định cuộc sống và mua nhà tại đây.
Trên khắp nước Mỹ, khi chi phí nhà ở và nhiều chi phí sinh hoạt khác tăng nhanh hơn mức tăng thu nhập, nhiều người mua nhà thuộc tầng lớp trung lưu như Bluitt đang gặp khó khăn trong việc tự tích lũy tiền trả trước khi vay mua nhà.
Điều này đã khiến nhiều chương trình của thành phố, tiểu bang và tổ chức phi lợi nhuận mở rộng điều kiện hỗ trợ tiền trả trước khi vay mua nhà, trong đó có những nơi cung cấp khoản vay cho cả những người có thu nhập hơn $200,000 mỗi năm.
Công ty Down Payment Resource, đơn vị tổng hợp dữ liệu của hơn 2,700 chương trình hỗ trợ mua nhà, cho biết có hơn 115 chương trình đã nâng mức giới hạn thu nhập kể từ năm 2023.
Trong phần lớn các trường hợp, các chương trình này hiện cho phép hỗ trợ cả những người mua nhà có thu nhập cao hơn thu nhập trung vị (median) của địa phương, thậm chí cao hơn đáng kể.
Ví dụ, thành phố Memphis hiện cung cấp hỗ trợ tiền trả trước khi vay mua nhà cho các hộ gia đình có thu nhập gấp đôi mức thu nhập trung vị của địa phương nếu mua nhà tại những khu vực được chỉ định.
Tại San Francisco, chương trình hỗ trợ cho phép người mua nhà lần đầu vay tới $500,000. Một cá nhân có thu nhập lên tới $218,200 vẫn có thể nộp đơn ghi danh hỗ trợ.
Ông Rob Chrane, giám đốc điều hành của Down Payment Resource, cho rằng khủng hoảng khả năng chi trả nhà ở đang lan đến cả các nhóm có thu nhập cao hơn.
Ông nói rằng ngay cả những hộ gia đình có thu nhập sáu chữ số cũng gặp khó khăn trong việc tiết kiệm tiền trả trước khi vay mua nhà vì chi phí sinh hoạt đang tăng ở khắp nơi.
Hiện nay, giá nhà trung vị tại Mỹ đã vượt qua $405,000.
Theo Urban Institute, giá bán nhà đã tăng 80% kể từ năm 2017, trong khi tiền lương chỉ tăng khoảng 38%.
Ông Adam Grubbs, người điều hành chương trình hỗ trợ tiền trả trước khi vay mua nhà của thành phố Aurora, bang Illinois, cho biết các lãnh đạo địa phương đã quyết định sử dụng khoảng $300,000 ngân sách thành phố để hỗ trợ các hộ gia đình thu nhập trung bình tương tự như các chương trình liên bang dành cho người thu nhập thấp.
Ông cho biết mặc dù nhiều người như cảnh sát, lính cứu hỏa, y tá và giáo viên đều có công việc ổn định, nhưng thị trường nhà ở hiện nay vẫn khiến họ khó có thể mua được nhà.
Thành phố Aurora đang cung cấp khoản vay không lãi suất $20,000 cho những người có thu nhập tối đa bằng 120% thu nhập trung vị của khu vực, tương đương khoảng $100,000 đối với người độc thân hoặc $143,880 đối với gia đình bốn người.
Mỗi hồ sơ sẽ được xem xét kỹ lưỡng. Những người có đủ tiền tiết kiệm hoặc những người vẫn không thể trả khoản vay mua nhà ngay cả khi được hỗ trợ ban đầu sẽ không được chấp thuận.
Một số chuyên gia cho rằng việc mở rộng hỗ trợ tiền trả trước khi vay mua nhà không phải là giải pháp hợp lý cho vấn đề giá nhà tăng trên diện rộng.
Các chương trình này không làm giảm chi phí trả khoản vay mua nhà hàng tháng. Đồng thời, việc cung cấp thêm tiền cho người mua để cạnh tranh trong thị trường có nguồn cung hạn chế có thể chỉ làm tăng thêm số người mua, trong khi điều thị trường cần chính là thêm nguồn cung nhà ở.
Hiện vẫn có nhiều chương trình hỗ trợ dành cho những hộ gia đình có thu nhập dưới 80% mức thu nhập trung vị của địa phương hơn so với các hộ có thu nhập cao hơn.
Một phần lý do là các khoản tài trợ từ Bộ Gia Cư và Phát Triển Đô Thị thường chỉ dành cho người nhận có thu nhập dưới 80% mức thu nhập trung vị.
Trong tổng số hơn 2,700 chương trình trong cơ sở dữ liệu của Down Payment Resource, trung bình mức giới hạn thu nhập để đủ điều kiện tham gia vẫn ở ngay dưới 100% thu nhập trung vị của khu vực.
Ông Gregory Hettrick, phó chủ tịch Ngân Hàng Cho Vay Nhà Ở Liên Bang Dallas, cho biết chương trình hỗ trợ tiền trả trước khi vay mua nhà lớn nhất của ngân hàng vẫn giữ mức giới hạn thu nhập 80%.
Tuy nhiên, một chương trình nhỏ hơn dành riêng cho thương phái binh (disabled veterans) đã nâng mức giới hạn lên tới 165%.
Một số ngân hàng khác trong hệ thống của họ cũng đã tạo thêm chương trình mới trong 3 năm qua nhằm phục vụ người mua nhà có thu nhập cao hơn 80% mức thu nhập trung vị.
Ông Hettrick cho biết nhu cầu hỗ trợ đối với những người mua nhà có thu nhập dưới 80% mức thu nhập trung vị vẫn rất lớn và luôn vượt quá khả năng hỗ trợ hiện có.
Chương trình hỗ trợ tại Washington, D.C. mà Bluitt sử dụng cho phép người dân thành phố có thu nhập tối đa 110% mức thu nhập trung vị được vay không lãi suất lên tới $202,000.
Một chương trình khác, D.C. Open Doors, đã mở rộng điều kiện cho người mua có thu nhập tới 170% mức thu nhập trung vị, với mức trần thu nhập tối đa lên tới $216,580.
Thu nhập không phải là yếu tố duy nhất để xét duyệt. Chính quyền thành phố sẽ xem xét kỹ tình hình tài chính của người nộp đơn cũng như căn nhà họ dự định mua.
Bà Julienne Joseph, phó chủ tịch cấp cao của Cơ Quan Tài Chính Nhà Ở Washington, D.C., cho biết một người mới bắt đầu sự nghiệp có thu nhập khá cao nhưng không có sự hỗ trợ tài chính từ gia đình và đang tìm mua một căn nhà giá vừa phải sẽ có nhiều khả năng được chấp thuận hỗ trợ.
Ngược lại, người mua nhà trị giá hàng triệu đô la và nhận hỗ trợ tài chính từ gia đình sẽ không đủ điều kiện.
Bà Joseph cho biết cơ quan này gần đây đã điều chỉnh các quy định vì khả năng chi trả nhà ở đang trở thành vấn đề nghiêm trọng hơn.
Theo bà, nhiều người nghĩ rằng mức thu nhập 110% thu nhập trung vị là khá cao, nhưng nếu một gia đình có năm người cùng sống dựa vào mức thu nhập đó thì việc mua nhà vẫn rất khó khăn. (Ng.Tr)[kn]
