ORANGE COUNTY, California (NV) – Đã có sự sụt giảm lớn trong hoạt động cho vay của các ngân hàng khu vực (regional bank) trong vài tuần qua. Các ngân hàng này đang cố gắng duy trì đủ thanh khoản để bù đắp khoản lỗ mà họ đã gánh chịu đối với trái phiếu và dòng tiền gửi rút ra trong năm nay.
Theo Business Insider, cả người tiêu dùng và doanh nghiệp đều báo cáo rằng việc tiếp cận tín dụng ngày càng khó khăn hơn trong bối cảnh hiện tại và số ngân hàng cho biết họ đang siết chặt các tiêu chuẩn cho vay đã tăng lên. Nói cách khác, chúng ta đang ở trong thời kỳ gọi là khủng hoảng tín dụng.
Theo ông Desmond Lachman, một thành viên cao cấp tại Viện Doanh Nghiệp Hoa Kỳ và là cựu phó giám đốc của Quỹ Tiền Tệ Quốc tế, giá nhà sẽ giảm mạnh vì hai lý do.
Một mặt, các ngân hàng khu vực chịu trách nhiệm đối với hầu hết các khoản thế chấp được cho vay ở Mỹ. Nếu các ngân hàng nhỏ hơn này cho vay ít tiền hơn, sẽ càng làm tổn hại đến nhu cầu thị trường nhà ở, nghĩa là giá nhà phải giảm theo. Mặt khác, một cuộc khủng hoảng tín dụng khiến nền kinh tế Hoa Kỳ có nguy cơ suy thoái nghiêm trọng, Lachman nói. Trong thời kỳ suy thoái, tỷ lệ thất nghiệp tăng và chi tiêu giảm. Điều này cũng không tốt cho phía cầu trong thị trường nhà ở.
Lachman nói với Insider: “Ở đây, nhà ở bị ảnh hưởng theo hai cách. Nhà ở vừa bị ảnh hưởng bởi các điều kiện tín dụng siết chặt hơn, nhưng sau đó nó còn bị ảnh hưởng thêm nếu kinh tế rơi vào suy thoái.”
Ông Lachman nhắc lại lời kêu gọi của ông từ năm 2022 rằng giá nhà sẽ giảm khoảng 15% – 20% và cho biết kịch bản như vậy là “rất có thể xảy ra” nhưng sẽ cần thời gian.
Theo S&P CoreLogic Case-Shiller, giá nhà đã giảm 4.9% so với mức đỉnh vào Tháng Sáu, năm 2022 đến Tháng Hai, năm 2023. Trong cuộc khủng hoảng nhà ở giữa những năm 2000, chỉ số này đã giảm 27%. Giá nhà tăng nhẹ (0.17%) từ Tháng Giêng đến Tháng Hai, năm 2023, nhưng vẫn chưa rõ liệu đó có phải là mức đáy bền vững hay không.
Trong khi nhu cầu đã chậm lại đáng kể do kinh tế không khả quan nhất kể từ đầu những năm 1980, thì nguồn cung cũng giảm. Các chủ nhà không muốn mất các khoản thế chấp lãi suất thấp đang có. Điều này đã làm chậm đà giảm giá nhà. Nhưng Lachman vẫn bảo lưu lời “tiên đoán” của mình, ông dự đoán một cuộc suy thoái sẽ tấn công nền kinh tế Hoa Kỳ trong quý ba. Ngoài chính sách diều hâu của Fed, một yếu tố rủi ro lớn dẫn đến suy thoái kinh tế là sự bất đồng về trần nợ hiện đang diễn ra tại Quốc Hội Mỹ.
Nếu Quốc Hội không bỏ phiếu để tăng trần nợ chính phủ, thì Hoa Kỳ sẽ vỡ nợ đối với chứng khoán kho bạc vào khoảng cuối quý hai hoặc quý ba. Lachman cho biết điều này sẽ khiến lãi suất tăng vọt, càng làm tăng thêm áp lực suy thoái, bởi vì các nhà đầu tư sẽ không còn muốn nắm giữ tài sản nữa. Nhu cầu trái phiếu kho bạc ít hơn sẽ khiến giá giảm và lãi suất tăng.
“Có vẻ như cả hai bên đang đào sâu hơn,” ông nói. “Tôi lo sợ là không bên nào chớp mắt cho đến khi thị trường tài chính bị bán tháo, và thị trường sẽ có chuyển biến. Nhưng vậy thì đã hơi muộn!”
Ông Lachman nói thêm: “Không khí có vẻ không được tốt. Có vẻ như chúng ta có thể gặp một chút khó khăn trong vài tháng tới. Nhiều việc xảy ra cùng lúc với nền kinh tế đang suy trầm, đồng thời với việc khủng hoảng tín dụng. Vì vậy, dễ có khả năng gặp phải một cơn bão.”
Những người tiên đoán khả năng nhà giảm giá lớn gồm có cả ông Ian Shepherdson của Pantheon Macroeconomics, người đã tiên đoán suy thoái giữa những năm 2000.
Bà Yelena Maleyev của KPMG tin rằng giá có thể giảm tới 20%, trong khi ông José Torres của Interactive Brokers nhận thấy mức giảm 15% là khả thi.
Các ngân hàng như Goldman Sachs và Morgan Stanley đang tiên đoán mức giảm nhỏ hơn, dưới 10%. Trong khi đó, các tổ chức như Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR), CoreLogic và Zillow đưa ra dự kiến trái ngược là giá nhà sẽ tăng trong năm 2023. (Ng.Tr) [kn]
