ORANGE COUNTY, California (NV) – Trả tiền mặt thường là cách ít tốn kém nhất để thay máy lạnh trung tâm, miễn là khoản chi này không làm cạn kiệt quỹ dự phòng của gia đình. Nếu phải vay, chủ nhà nên đặc biệt thận trọng với chương trình hoãn tính lãi và thẻ tín dụng có lãi suất cao, theo CBS News hôm Thứ Sáu, 10 Tháng Bảy.
Máy lạnh trung tâm thường hư vào thời điểm chủ nhà cần sử dụng nhiều nhất. Giữa mùa Hè nóng bức, gia đình có thể phải quyết định nhanh trong lúc chi phí thay hệ thống sưởi, thông gió và máy lạnh, thường gọi tắt là HVAC, dễ lên tới hàng ngàn hoặc hàng chục ngàn đô la.
Theo một báo cáo khác của CBS News, chi phí thay toàn bộ hệ thống HVAC trong năm 2026 thường dao động từ $5,000 đến $28,000, gồm thiết bị và nhân công. Đối với căn nhà rộng khoảng 2,000 sqft, tức gần 186 mét vuông, một hệ thống máy lạnh trung tâm và lò sưởi cơ bản thường có giá từ $7,000 đến $20,000. Chi phí có thể tăng thêm nếu căn nhà cần sửa đường ống dẫn khí, nâng cấp bảng điện hoặc thay bộ điều nhiệt.
Trong tình huống cần thay máy gấp, nhiều chủ nhà dễ chấp nhận ngay phương án tài chính do nhà thầu đề nghị. Tuy nhiên, lựa chọn thuận tiện nhất đôi khi lại làm tổng chi phí tăng đáng kể trong những năm tiếp theo.
Trả tiền mặt nếu vẫn còn quỹ dự phòng
CBS News cho rằng trả tiền mặt gần như luôn là lựa chọn rẻ nhất đối với người đã có khoản tiết kiệm dành cho việc sửa chữa nhà.
Chủ nhà sẽ tránh được tiền lãi, phí mở khoản vay, chi phí hoàn tất hồ sơ và nghĩa vụ thanh toán hằng tháng. Giá cuối cùng về cơ bản chỉ gồm thiết bị, vật liệu và công lắp đặt.
Tuy nhiên, chủ nhà cần tránh dùng hết tiền tiết kiệm để thay máy lạnh. Sau khoản chi này, gia đình vẫn nên còn đủ tiền cho các trường hợp khẩn cấp khác như mất việc, chi phí y tế hoặc một thiết bị lớn khác trong nhà bị hư.
Vì vậy, trả tiền mặt chỉ thực sự phù hợp khi gia đình có đủ khả năng thanh toán và vẫn giữ được một khoản dự phòng an toàn.
Tài chính khuyến mại có thể gần bằng trả tiền mặt
Nhiều nhà thầu HVAC hợp tác với ngân hàng hoặc công ty tài chính để cung cấp chương trình lãi suất 0% trong một thời hạn nhất định.
Người đủ điều kiện và có khả năng trả hết số dư trước ngày ưu đãi kết thúc có thể chỉ phải trả tiền thiết bị cùng chi phí lắp đặt. Đây thường là lựa chọn ít tốn kém thứ hai sau trả tiền mặt.
Chủ nhà cần đọc kỹ hợp đồng để phân biệt chương trình lãi suất thực sự 0% với chương trình hoãn tính lãi.
Ưu đãi lãi suất 0% thực sự thường được ghi bằng nội dung tương tự “0% APR trong 12 tháng.” Trong thời gian này, khoản nợ chưa phát sinh tiền lãi. Sau lúc ưu đãi kết thúc, lãi chỉ được tính trên phần số dư còn lại.
Chương trình hoãn tính lãi thường sử dụng câu như “không tính lãi nếu trả hết trong 12 tháng.” Chữ “nếu” ở đây có ý nghĩa rất quan trọng. Trường hợp người vay còn nợ dù chỉ một phần nhỏ vào cuối thời hạn, công ty có thể cộng lại toàn bộ tiền lãi đã tích lũy kể từ ngày mua.
Khoản thanh toán tối thiểu hằng tháng thường không đủ giúp người vay trả hết đúng hạn. Người sử dụng chương trình này nên chia tổng số tiền cho số tháng được ưu đãi, đặt lịch thanh toán tự động và hoàn tất khoản nợ sớm hơn thời hạn vài tuần.
Vay dựa trên giá trị sở hữu trong căn nhà
Chủ nhà có giá trị sở hữu tích lũy đáng kể, tức phần chênh lệch giữa giá trị hiện tại của căn nhà và số tiền vay mua nhà còn nợ, có thể cân nhắc khoản vay dựa trên giá trị sở hữu nhà hoặc hạn mức tín dụng HELOC. Cả hai đều dùng căn nhà làm tài sản bảo đảm.
Khoản vay dựa trên giá trị sở hữu nhà cung cấp toàn bộ số tiền một lần và thường áp dụng lãi suất cố định. Hình thức này phù hợp với khoản chi đã được xác định rõ, chẳng hạn hợp đồng thay máy lạnh trị giá $12,000. Người vay bắt đầu trả nợ theo lịch cố định sau lúc nhận tiền.
HELOC, viết tắt của Home Equity Line of Credit, nghĩa là hạn mức tín dụng dựa trên giá trị sở hữu trong căn nhà. Chủ nhà được vay tối đa trong một hạn mức do bên cho vay phê duyệt và có thể rút tiền nhiều lần trong thời gian được phép vay, gần giống cách sử dụng thẻ tín dụng. Căn nhà được dùng làm tài sản bảo đảm.
Tiền lãi chỉ được tính trên số tiền chủ nhà thực tế đã rút. Trong thời gian còn được phép vay, phần tiền gốc đã hoàn trả thường được cộng trở lại vào hạn mức, nhờ đó chủ nhà có thể tiếp tục rút tiền trong phạm vi còn lại.
Hình thức này linh hoạt hơn nếu chi phí lắp đặt có thể thay đổi sau lúc nhà thầu kiểm tra đường ống, bảng điện hoặc các bộ phận liên quan. Phần lớn HELOC áp dụng lãi suất thay đổi, nên khoản thanh toán hằng tháng có thể tăng hoặc giảm theo lãi suất thị trường và số dư còn nợ.
Theo CBS News, tính đến ngày 9 Tháng Bảy, lãi suất trung bình toàn quốc của khoản vay dựa trên giá trị sở hữu nhà là 6.98%, còn HELOC ở mức 7.04%. Lãi suất thực tế phụ thuộc vào điểm tín dụng, thu nhập, số nợ hiện có, giá trị căn nhà, nơi cư trú và bên cho vay.
Hai hình thức này thường có lãi suất thấp hơn vay cá nhân hoặc thẻ tín dụng vì khoản vay được bảo đảm bằng căn nhà. Rủi ro đối với chủ nhà vì thế cũng lớn hơn. Nếu không thể thanh toán theo hợp đồng, người vay có thể đối diện nguy cơ bị tịch biên nhà.
Chủ nhà cần tính cả phí thẩm định, phí hồ sơ, chi phí hoàn tất giao dịch, phí duy trì hạn mức và mức vay tối thiểu. Một khoản vay có lãi suất thấp vẫn có thể trở nên đắt đỏ nếu đi kèm nhiều chi phí phụ. HELOC còn có thể áp dụng phí thường niên, phí không sử dụng hạn mức hoặc phí đóng hạn mức sớm.
Người vay nên yêu cầu ít nhất ba bên cho vay cung cấp báo giá để so sánh. Với khoản vay nhận tiền một lần, APR, tức tỉ lệ phần trăm chi phí vay hằng năm, thường bao gồm lãi suất và một số khoản phí, nên phản ánh chi phí đầy đủ hơn mức lãi suất quảng cáo.
Đối với HELOC, APR thường chỉ phản ánh lãi suất. Phí mở hạn mức, phí thường niên và chi phí hoàn tất hồ sơ có thể được tính riêng. Vì vậy, người vay cần so sánh cả APR, các khoản phí, thời gian được rút tiền, thời hạn trả nợ và cách lãi suất thay đổi.
Vay cá nhân nhanh nhưng đắt hơn
Người chưa có đủ giá trị sở hữu trong nhà hoặc ngại dùng căn nhà làm tài sản bảo đảm có thể chọn khoản vay cá nhân.
Loại vay này thường cung cấp số tiền một lần, lãi suất cố định và lịch trả nợ rõ ràng. Nhiều bên cho vay có thể giải ngân nhanh, phù hợp với trường hợp máy lạnh hư giữa đợt nóng và gia đình cần lắp hệ thống mới sớm.
Bankrate ghi nhận lãi suất vay cá nhân trung bình là 12.28% vào ngày 10 Tháng Sáu đối với người có điểm tín dụng FICO 700, vay $5,000 và trả trong ba năm. Người có hồ sơ tín dụng rất tốt có thể nhận mức thấp hơn, trong lúc người có điểm tín dụng yếu có thể phải chịu lãi suất trên 20% hoặc 30%.
Một số khoản vay cá nhân còn thu phí mở khoản vay. Khoản phí này có thể bị trừ ngay trước lúc tiền được chuyển cho người vay. Ví dụ, người vay được chấp thuận $10,000 với phí mở khoản vay 5% có thể chỉ nhận $9,500 nhưng vẫn phải hoàn trả dựa trên khoản vay $10,000.
Chủ nhà nên so sánh APR, thời hạn vay, khoản trả hằng tháng, tổng số tiền lãi và phí trả nợ trước hạn. Kéo dài thời hạn giúp khoản trả hằng tháng thấp hơn, nhưng tổng tiền lãi thường cao hơn.
Thẻ tín dụng thường là lựa chọn đắt nhất
Thẻ tín dụng thuận tiện nhưng thường có chi phí cao nhất nếu người mua giữ số dư qua nhiều tháng.
Lãi suất thẻ tín dụng trung bình hiện ở gần 21%, thuộc nhóm cao nhất trong lịch sử gần đây. Nhiều thẻ áp dụng APR ở khoảng giữa 20%, đặc biệt đối với người có điểm tín dụng chưa cao.
Một hệ thống máy lạnh trị giá vài ngàn đô la có thể trở nên đắt hơn rất nhiều nếu chủ nhà chỉ trả số tiền tối thiểu hằng tháng. Tiền lãi tiếp tục được cộng vào số dư và kéo dài thời gian trả nợ.
Ngoại lệ là thẻ có lãi suất giới thiệu thực sự 0% và người mua có kế hoạch chắc chắn để trả hết trước ngày ưu đãi kết thúc. Chủ nhà cũng cần kiểm tra hạn mức tín dụng. Việc sử dụng gần hết hạn mức có thể làm tỉ lệ sử dụng tín dụng tăng cao và ảnh hưởng đến điểm tín dụng.
Ngoài trường hợp này, thẻ tín dụng nên được xem là lựa chọn cuối cùng.
Giảm giá thiết bị trước lúc chọn cách vay
Cách thanh toán chỉ là một phần của tổng chi phí. Chủ nhà cũng nên tìm cách giảm giá thiết bị và công lắp đặt trước lúc vay tiền.
Nên lấy báo giá bằng văn bản từ nhiều nhà thầu HVAC có giấy phép. Mỗi báo giá cần ghi rõ giá thiết bị, nhân công, bảo hành, công việc liên quan đến đường ống, hệ thống điện và các hạng mục nâng cấp khác.
Hệ thống lớn hơn chưa chắc tốt hơn. Máy có công suất quá cao so với căn nhà có thể bật tắt liên tục, tiêu thụ nhiều điện và kiểm soát độ ẩm kém. Nhà thầu có chuyên môn nên thực hiện phép tính tải nhiệt để xác định công suất phù hợp, thay vì tự động lắp máy có kích thước tương đương hệ thống cũ.
Người mua cũng nên hỏi về chương trình giảm giá của nhà sản xuất, công ty điện lực và chính quyền địa phương. Khoản giảm trực tiếp sẽ làm số tiền phải trả hoặc phải vay thấp hơn.
Lựa chọn ít tốn kém nhất
Thứ tự phù hợp đối với phần lớn chủ nhà bắt đầu bằng tiền mặt, với điều kiện gia đình vẫn giữ được quỹ khẩn cấp. Kế tiếp là chương trình lãi suất 0% thực sự nếu người mua có khả năng trả hết đúng thời hạn.
Khoản vay dựa trên giá trị sở hữu nhà hoặc HELOC có thể phù hợp với khoản chi lớn, song chủ nhà cần tính cả phí vay và rủi ro dùng căn nhà làm tài sản bảo đảm. Vay cá nhân có thủ tục nhanh hơn nhưng lãi suất thường cao hơn. Thẻ tín dụng có lãi suất trên 20% thường là phương án tốn kém nhất.
Trước lúc ký hợp đồng, chủ nhà nên so sánh tổng giá lắp đặt, mức APR, các loại phí, thời hạn trả nợ và tổng số tiền phải thanh toán. Một lựa chọn có khoản trả hàng tháng thấp chưa chắc có tổng chi phí thấp.
Việc dành thêm thời gian lấy nhiều báo giá và đọc kỹ điều kiện tài chính có thể giúp gia đình tiết kiệm từ hàng trăm đến hàng ngàn đô la trong suốt thời hạn trả nợ. (Ng.Tr.) [T.C.]
