(WSJ) – Hôm Thứ Sáu vừa qua, Tổng thống Donald Trump đã ký một loạt sắc lệnh hành pháp nhằm giúp các ngân hàng cộng đồng dễ dàng cấp khoản vay mua nhà hơn và thúc đẩy xây dựng nhà mới, trong nỗ lực giải quyết vấn đề khả năng chi trả nhà ở trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Ông Bill Pulte, Giám đốc Cơ quan Tài chính Nhà ở Liên bang (FHFA), cho biết Tổng thống đang tập trung rất mạnh vào thị trường địa ốc. “Chúng tôi rất lạc quan rằng sẽ có thể khôi phục giấc mơ sở hữu nhà của người Mỹ,” ông chia sẻ với The Wall Street Journal.
Ông Pulte ước tính các sắc lệnh ký hôm Thứ Sáu cùng với những thay đổi dự kiến trong quy định vốn ngân hàng có thể kéo lãi suất vay mua nhà giảm khoảng 0.5%. Hiện lãi suất đang ở mức hơn 6%.
Một sắc lệnh yêu cầu các cơ quan quản lý ngân hàng nới lỏng các quy định “làm tăng chi phí vay mua nhà, hạn chế tiếp cận tín dụng đối với người vay đủ điều kiện và làm suy giảm vai trò của ngân hàng cộng đồng trong hoạt động cho vay.”
Sắc lệnh này cũng yêu cầu điều chỉnh cách giám sát theo hướng giảm nhẹ thủ tục kỹ thuật, cải cách quy định về vốn và thanh khoản, hiện đại hóa quy trình định giá tài sản, đồng thời mở rộng khả năng tiếp cận nguồn vốn từ hệ thống Federal Home Loan Bank gắn với tài sản vay mua nhà.
Ông Pulte cho biết sẽ phối hợp với bà Michelle Bowman, phó Chủ tịch phụ trách giám sát của Fed, nhằm thúc đẩy hoạt động cho vay mua nhà từ phía ngân hàng – lĩnh vực mà các ngân hàng đã thu hẹp đáng kể kể từ cuộc khủng hoảng tài chính 2008–2009. Tính đến năm 2023, các ngân hàng chỉ còn phát hành khoảng 1/3 tổng số khoản vay mua nhà và quản lý chưa đến một nửa dư nợ, giảm mạnh so với hai thập niên trước.
Một sắc lệnh khác được ký cùng ngày nhằm tinh gọn các thủ tục hành chính trong xây dựng nhà mới. Ngành xây dựng đã gặp khó khăn trong việc giải quyết tình trạng thiếu hụt hàng triệu căn nhà sau khi hoạt động xây dựng suy giảm mạnh thời kỳ hậu khủng hoảng tài chính.
Sắc lệnh kêu gọi các cơ quan liên bang đưa ra khuyến khích để chính quyền bang và địa phương giảm các quy định tốn kém, đẩy nhanh quy trình cấp phép và “tạo điều kiện cho các phương pháp xây dựng nhà ở sáng tạo.”
Chính quyền Trump cũng gây áp lực lên các nhà phát triển để tăng nguồn cung và hạ giá nhà. Tuy nhiên, các nhà xây dựng cho rằng quy định địa phương, lãi suất cao và bất ổn kinh tế vẫn là những rào cản lớn.
Trong thời gian gần đây, Tổng thống Trump đẩy mạnh các nỗ lực nhằm xoa dịu cử tri trước chi phí sở hữu nhà tăng mạnh. Lãi suất vay mua nhà neo cao cùng với giá nhà tăng đã khiến nhiều người mua và người bán buộc phải đứng ngoài thị trường, trong khi các chi phí khác như bảo hiểm cũng leo thang.
Đầu năm nay, ông Trump đã chỉ đạo Fannie Mae và Freddie Mac, dưới sự điều hành của ông Pulte, mua $200 tỷ trái phiếu vay mua nhà.
Việc mua trái phiếu này đã tạo áp lực giảm lên lãi suất, giúp lãi suất vay mua nhà trong tháng trước giảm xuống dưới “mốc tâm lý 6%” lần đầu tiên sau hơn ba năm. Ông Pulte cho biết chính quyền vẫn để ngỏ khả năng mở rộng chương trình mua trái phiếu vượt mức giới hạn hiện tại $225 tỷ mỗi tổ chức.
Tuy nhiên, lãi suất vay mua nhà đã quay trở lại hơn 6%, cao gần gấp đôi so với cách đây vài năm. Chiến sự tại Iran gây biến động thị trường năng lượng và làm dấy lên lo ngại về lạm phát kéo dài, từ đó đẩy lợi suất trái phiếu tăng.
“Tôi không lo ngại,” ông Pulte nói về đợt tăng gần đây của lãi suất. “Tôi cho rằng đây chỉ là tạm thời.”
Thượng viện và Hạ viện gần đây đều đã thông qua các dự luật riêng nhằm cải thiện khả năng chi trả nhà ở. Cả hai dự luật đều hướng đến việc đơn giản hóa quá trình phát triển nhà giá phải chăng và mở rộng khả năng tiếp cận khoản vay mua nhà.
Trước đó, ông Trump cũng ban hành một sắc lệnh cấm các nhà đầu tư Wall Street mua nhà biệt lập và kêu gọi Quốc hội đưa quy định này thành luật. Thượng viện đã bổ sung điều khoản này vào dự luật nhà ở của mình.
Tuy vậy, khả năng thông qua cuối cùng của các dự luật vẫn chưa rõ ràng. Một số nghị viên phản đối dự luật của Thượng viện, đặc biệt là các điều khoản liên quan đến lệnh cấm nhà đầu tư. Nếu hai bên tiến hành đàm phán, quá trình này sẽ có thể còn kéo dài nhiều tháng. (Ng.Tr)[kn]
