AUSTIN, Texas (NV) – Cuốn tiểu sử sắp xuất bản về ông Elon Musk, nhà tỷ phú tiên phong các kỹ thuật cao với những công ty đẳng cấp thế giới như Tesla, SpaceX và chủ sở hữu của X (trước đây gọi là Twitter), tiết lộ một chi tiết gây tranh cãi liên quan đến cuộc chiến Nga-Ukraine, theo nhật báo The Washington Post.
Đó là chuyện ông Musk ra lệnh tạm thời cắt dịch vụ Internet vệ tinh Starlink tại Ukraine, khiến làm vô hiệu hóa một cuộc tấn công của Kiev bằng thuyền không người lái vào Hạm Đội Biển Đen của Nga.
Các khí cụ không người lái được trang bị vũ khí của Ukraine trong tư thế sẵn sàng bảo vệ đất nước của họ trước Hạm Đội Biển Đen của Nga, tuy nhiên, các khí cụ viễn khiển này bị “mất kết nối mạng” trở nên bất khiển dụng, biến thành một khí cụ vô hại vì lệ thuộc tín hiệu wifi từ Starlink, theo cuốn tiểu sử của ông Musk do nhà văn Walter Isaacson chấp bút.
Dịch vụ Starlink, cung cấp tín hiệu wifi, ban đầu được ra mắt để cung cấp truy cập Internet đến các vùng hẻo lánh, đã đóng một vai trò quan trọng trong liên lạc của phía Ukraine trong cuộc chiến đấu chống xâm lược của Nga.
Tuy nhiên, những lo ngại của ông Musk về việc sử dụng dịch vụ Starlink cho mục đích quân sự đã dẫn đến sự gián đoạn. Ông Musk cho rằng Starlink chỉ dành cho các hoạt động hòa bình như xem Netflix và giáo dục trực tuyến, chứ không để dùng cho chiến tranh.
Trước tình trạng nguy ngập về kỹ thuật này, giới chức Ukraine và Mỹ phải cuống quýt kêu gọi tỷ phú Musk khôi phục dịch vụ và cuối cùng ông chủ Starlink mới đồng ý thực hiện.
Sự việc này, lần đầu tiên được tiết lộ trong cuốn hồi ký, không chỉ nhấn mạnh tầm ảnh hưởng to lớn của nhà tỷ phú đối với cơ sở hạ tầng truyền thông quan trọng mà còn làm dấy lên mối lo ngại về mối nguy hiểm của sự thống trị của một công ty tư nhân trên quy mô toàn cầu.
Đây là một lời nhắc nhở rõ ràng về tốc độ đổi mới nhanh chóng của các công ty tư nhân và các nhà tổng giám đốc có tầm ảnh hưởng như ông Elon Musk, có thể tác động đến các sự kiện quốc tế ra sao. Sự việc xảy ra như trên đặt ra những câu hỏi nghiêm túc về việc làm thế nào lợi ích cá nhân có thể lấn át quyền tự vệ của một quốc gia trước một hành động bất chấp luật lệ quốc tế của một đất nước có chế độ độc tài kiểm soát.
Vai trò của ông Musk với tư cách là người đứng đầu SpaceX và Twitter không phải là không gây tranh cãi. Để tiếp tục thu hút quảng cáo, chủ nhân của Tesla đã chấm dứt chính sách ngừng cảnh báo người dùng Twitter về những nội dung sai lạc hay bắt nguồn từ các phương tiện tuyên truyền của các nhà nước độc tài kiểm soát. Quyết định này đã trao quyền cho các thủ đoạn tuyên truyền từ nhiều quốc gia độc đoán để khuếch đại thông điệp lừa dối của họ.
Một nghiên cứu gần đây do Liên Âu kiểm soát tiết lộ tuyên truyền của Nga trên Twitter tiếp cận được lượng khán giả lớn hơn so với trước cuộc xung đột ở Ukraine.
Đáng báo động hơn nữa, trong lúc bối cảnh về mối lo ngại ngày càng tăng về tình trạng diễn đạt tâm trạng thù ghét trong xã hội do khác nhau về quan điểm chính trị, ông Musk lại tiến hành hành động pháp lý chống lại các tổ chức phi lợi nhuận và đe dọa sẽ làm tương tự đối với những tổ chức khác, chẳng hạn như Liên Đoàn Chống Phỉ Báng.
Những hành động này, cũng như vụ chấm dứt dịch vụ Internet Starlink ở Ukraine, làm dấy lên mối lo ngại sâu sắc về ảnh hưởng không thể kiểm soát của các tổng giám đốc công ty tư nhân đối với các công nghệ quan trọng và các vấn đề quốc tế.
Hành động của ông Musk trong việc làm gián đoạn kết nối vệ tinh của quân đội Ukraine trong thời điểm xung đột không chỉ đe dọa khả năng tự vệ của Ukraine mà còn bộc lộ mối nguy hiểm khi cho phép một lãnh đạo doanh nghiệp tư nhân nhưng sở hữu quyền lực to lớn đến như vậy.
Mặc dù những nỗ lực đổi mới của ông Musk đã mang lại những tiến bộ kỹ thuật không thể phủ nhận nhưng cũng đặt ra một thách thức quan trọng là làm thế nào để đạt được sự cân bằng giữa lợi ích của sự thay đổi liên tục theo lợi nhuận của khu vực tư nhân và sự kiểm soát cấp thiết của chính phủ.
Tác động của ông Musk đối với các sự kiện toàn cầu, như được chứng minh qua xung đột Ukraine, nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết về sự cân bằng này.
Trong thời đại mà một cá nhân và các doanh nghiệp có thể định hình lại các ngành công nghiệp, tác động đến các công nghệ quan trọng và tác động đến các sự kiện toàn cầu, việc đánh giá hậu quả của quyền lực đó là điều cần thiết.
Nguyên nhân dẫn đến sự gián đoạn kết nối vệ tinh của Ukraine là một ví dụ rõ ràng về những rủi ro do các tổng giám đốc của công ty tư nhân nắm giữ quyền lực lớn lao chưa từng có đối với các vấn đề quan trọng trên trường quốc tế. (MPL) [qd]
