WASHINGTON, DC (NV) – Cuộc điện đàm giữa Tổng Thống Mỹ Donald Trump và Tổng Thống Nga Vladimir Putin vào hôm Thứ Tư, 12 Tháng Hai, và kết quả là sự thay đổi lớn về chính sách của Mỹ đối với Ukraine đã diễn ra sau một cuộc trao đổi tù nhân dẫn đến việc Nga phóng thích nhà giáo Marc Fogel ở Pennsylvania, phải ngồi tù mất ba năm, để đổi lấy tội phạm người Nga bị Mỹ kết án, là Alexander Vinnik, nguồn tin thông tấn xã AP cho hay.
Tòa Bạch Ốc mô tả việc trao đổi tù nhân là bằng chứng cho thấy bầu không khí nồng ấm về ngoại giao giữa Mỹ và Nga đang được khôi phục, đủ để thúc đẩy các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt cuộc chiến tranh Nga-Ukraine.
Trong một bài đăng trên mạng xã hội về nội dung cuộc điện đàm của ông Mỹ với nhà lãnh đạo Nga, Tổng Thống Trump viết: “Mỗi người trong chúng tôi cùng nói về sức mạnh của hai quốc gia liên hệ và lợi ích to lớn mà mọi người sẽ có được trong tương lai khi hai nước cùng nhau làm việc.”
Ông Trump cho biết hai nhà lãnh đạo “đã đồng ý để các giới chức Mỹ liên quan đến vấn đề khởi sự ngay cuộc đàm phán với phía Nga.” Tổng Thống Trump bổ nhiệm Ngoại Trưởng Rubio, Giám Đốc CIA John Ratcliffe, Cố Vấn An Ninh Quốc Gia Michael Waltz và Đặc Phái Viên Trung Đông Steven Witkoff cầm đầu các cuộc đàm phán đó.
Nhà giáo Fogel, người được cho là bị Nga giam giữ vì nhầm lẫn, bị bắt vào Tháng Tám năm 2021 về tội tàng trữ cần sa và đang thọ án 14 năm tù. Đương sự đã bị loại khỏi các cuộc trao đổi tù nhân trước đây với Nga dưới thời chính quyền Biden.
Còn ông Vinnik, người từng bị chính quyền Mỹ giam giữ, đã bị bắt vào năm 2017 tại Hy Lạp theo yêu cầu của Mỹ về tội gian lận tiền điện tử và sau đó bị dẫn độ về Hoa Kỳ, nơi đương sự đã nhận tội hồi năm ngoái rồi bị đem nhốt ở California trước khi được thả về Nga.
Điện Kremlin xác nhận rằng một công dân Nga đã được trả tự do ở Mỹ để đổi lấy ông Fogel nhưng, lúc đầu, họ đã từ chối xác định danh tánh người ấy cho đến khi đương sự về đến Nga. Tổng Thống Trump đã đón mừng nhà giáo Fogel tại Tòa Bạch Ốc vào tối hôm Thứ Ba sau khi ông trở về Mỹ bằng phi cơ của hãng máy bay tư nhân Witkoff.
Ngày hôm sau, Tổng Thống Donald Trump đã đảo ngược chính sách kéo dài ba năm của Hoa Kỳ về cuộc chiến tại Ukraine, nói rằng ông và nhà lãnh đạo Nga Putin đã đồng ý bắt đầu đàm phán về việc chấm dứt chiến tranh.
Tổng Thống Trump cho biết ông đã nói chuyện với Tổng Thống Putin hơn một tiếng đồng hồ và “tôi nghĩ chúng ta đang trên đường đạt được hòa bình.” Ông cũng cho biết rằng, sau đó, ông đã nói chuyện với Tổng Thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy, nhưng không chịu đưa ra cam kết nào về việc liệu Ukraine có được quyền bình đẳng tham gia vào các cuộc đàm phán của Mỹ với Nga hay không.
“Tôi nghĩ Tổng Thống Putin muốn hòa bình, Tổng Thống Zelenskyy muốn hòa bình và tôi cũng muốn hòa bình,” ông Trump nói với các phóng viên tại Phòng Bầu Dục của Tòa Bạch Ốc. “Tôi chỉ muốn thấy mọi người thôi không bị giết nữa.”
Về cuộc đàm luận với ông Putin, vị tổng thống Mỹ nói: “Mọi người không thực sự biết Tổng Thống Putin suy nghĩ gì. Nhưng tôi cho rằng mình có thể tự tin nói rằng ông ấy cũng muốn thấy cuộc chiến kết thúc, vì vậy đó là điều tốt lành, và chúng tôi sẽ làm hết mình để có thể kết thúc cuộc chiến tranh hiện nay theo cách nhanh nhất.”
Ông Trump lưu ý mọi người rằng ông “có thể” sẽ trực tiếp gặp gỡ ông Putin trong thời gian tới, và tiết lộ rằng chuyện đó có thể xảy ra ở Ả Rập Saudi.
Cuộc nói chuyện của ông Trump với ông Putin là chỉ dấu cho thấy rằng Washington và Moscow có thể cùng làm việc để đạt được một thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột ở Ukraine bằng cách đi vòng quanh mà không kể gì tới chính phủ Ukraine. Làm như vậy tức là họ đã phá vỡ cung cách giải quyết cuộc chiến tranh Nga-Ukraine của chính quyền Biden trước đây, nhất định cho rằng Kyiv phải có quyền tham gia đầy đủ vào mọi quyết định được đưa ra về cuộc chiến đó.
Khi được hỏi một cách rõ ràng về việc liệu Ukraine có là một thành viên bình đẳng trong tiến trình thương thuyết hòa bình này hay không thì ông Trump trả lời: “Đây là câu hỏi lý thú. Tôi nghĩ thế nào họ cũng phải làm hòa.”
Trong một đòn khá đau khác giáng vào ước vọng ngã về phía Tây Phương của Ukraine, Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ Pete Hegseth, phát biểu tại trụ sở Khối NATO ở Brussel, xác định rằng tư cách thành viên NATO của Ukraine không có gì là phù hợp với thực tế cả.
“Cá nhân tôi không nghĩ việc có Ukraine tại NATO là thực tế,” Sau đó, Tổng Thống Trump cũng nói về tư cách thành viên NATO của Ukraine, và chính ông còn nhắc nhở rằng Bộ Trưởng Hegseth đã nói ‘điều đó thật là khó xảy ra hoặc là không thực tế.’ Tôi vẫn nghĩ rằng có lẽ điều đó cũng đúng thôi.”
Trong cái éo e của lịch sử, sau khi Nga xâm chiếm Ukraine vào Tháng Hai năm 2022, chính quyền của Tổng Thống Biden đã cùng với các thành viên NATO khác tuyên bố rằng việc Ukraine trở thành thành viên trong liên minh quân sự Tây Phương là “không thể tránh khỏi.”
Đã thế, vào hôm Thứ Tư, ông Trump còn nói: “Đã từ lâu, phía Nga từng nói rằng Ukraine không thể nào được để cho gia nhập NATO… Và tôi thấy điều đó cũng là hợp lý thôi.” (TTHN)
