PARIS, Pháp (NV) – Hôm Thứ Hai, 31 Tháng Ba, một tòa án Pháp kết án Marine Le Pen tội tham ô và cấm bà tham gia vào chức vụ công quyền trong năm năm, một đòn trời giáng nhắm vào nhà lãnh đạo cực hữu nuôi hy vọng trở thành tổng thống và là một cơn địa chấn làm nền chính trị Pháp chao đảo, theo hãng tin AP.
Luật sư đại diện cho Le Pen cho biết bà sẽ kháng cáo và cũng chính vì thế mà không đủ điều kiện tranh cử nên có thể bị loại khỏi cuộc đua tổng thống 2027. Le Pen còn bị kết án bốn năm tù, trong đó có hai năm quản thúc tại gia và hai năm đình chỉ công quyền.
Phán quyết do tòa án đưa ra vừa là cơn địa chấn chính trị vừa khuynh đảo nền tư pháp quốc gia Tây Âu, làm tê liệt một trong những ứng cử viên hàng đầu kế nhiệm Tổng Thống Emmanuel Macron vào cuối nhiệm kỳ thứ nhì và cũng là nhiệm kỳ cuối cùng. Các tình tiết chính trị bao quát tới nỗi kể cả một số nhân vật đối chọi với Le Pen cũng cho rằng tòa án Paris đã sa đà.
Nhưng vẫn còn quá sớm để đánh giá các cử tri sẽ chịu ảnh hưởng ra sao sau phán quyết. Việc Le Pen đứng trước bờ vực ngã ngựa khỏi cuộc đua tổng thống có thể làm cho những người ủng hộ trung thành tức nước vỡ bờ, tương tự Tổng Thống Donald Trump, khi những vấn đề pháp lý liên quan tới ông làm vô số diễn tiến gây cấn dậy lên. Nhưng phán quyết này cũng có thể làm Le Pen sẩy chân, cản trở con đường sự nghiệp của bà.
Le Pen không có mặt trong lúc tuyên án, một sự việc làm sự nghiệp của bà lao dốc. Vào thời điểm đó, Le Pen sải bước ra khỏi phòng xử án sau khi thẩm phán chỉ ra rằng người phụ nữ 56 tuổi này sẽ bị cấm đảm trách công quyền, nhưng không nói rõ cho tới chừng nào.
Dầu Le Pen chưa lập tức bình luận, nhưng những người ủng hộ bà tức thì tỏ ra bất bình. Jordan Bardella, học trò 29 tuổi của Le Pen, người có thể thay thế bà trong cuộc bỏ phiếu 2027 nếu bà không thể tranh cử, nói trên X rằng Le Pen đang “chịu án bất công” và nền dân chủ Pháp đang “bị hành quyết.”
Thủ Tướng Hungary Viktor Orbán, nhà lãnh đạo theo chủ nghĩa dân túy, liền lên X bày tỏ lòng ủng hộ bằng cách viết “Je suis Marine!” (Tôi là Marine).
Trong số những đối thủ chính trị của Le Pen cũng không kém phần lo lắng có nhà lập pháp bảo thủ Laurent Wauquiez, cho biết phán quyết “gây tác động rất lớn lên nền dân chủ Pháp.”
Bản án có thể ngáng đường Le Pen trong chiến dịch tranh cử thứ tư cho chức vụ tổng thống năm 2027, một viễn cảnh từng được bà mô tả là “cái chết chính trị.” Là người đứng đầu đảng phái được ủng hộ nhiều nhất và là một nhà tổ chức chiến dịch tranh cử đáng gờm, Le Pen đứng sau Macron ở vị trí thứ nhì trong cuộc bầu cử tổng thống 2017 và 2022. Trong các đợt bầu cử những năm vừa qua, đảng phái của bà ngày càng được ủng hộ.
Chỉ khi nào tòa phúc thẩm đưa ra phán quyết đảo ngược lệnh cấm tham gia công quyền Le Pen mới có thể lấy lại hy vọng tranh cử. Nhưng chỉ còn hai năm nữa là tới chu kỳ bầu cử tiếp theo, và thời gian không còn nhiều. Không có gì bảo đảm rằng tòa phúc thẩm sẽ đưa ra phán quyết có lợi hơn, không những thế quy trình kháng cáo ở Pháp có thể mất vài năm mới hoàn tất.
Phán quyết là một thất bại chấn động dành cho Đảng National Rally của Le Pen, trước đây là Mặt Trận Quốc Gia.
Le Pen và 24 viên chức khác trong đảng phái bị tố cáo dùng khoản tiền dành cho các viên chức trong nghị viện khối Liên Hiệp Âu Châu để trả lương cho nhân viên làm việc cho đảng phái từ 2004 tới 2016, vi phạm các quy định của liên minh gồm 27 quốc gia.
Thẩm phán kết án tám thành viên đương nhiệm hoặc tiền nhiệm trong đảng phái, tương tự Le Pen, họ từng là các nhà lập pháp tại Nghị Viện Âu Châu. Ngoài ra còn có 12 người từng là viên chức nghị viện và ba người khác bị kết án. Chỉ có một bị cáo được tuyên trắng án. Tất cả đều chối bỏ hành vi sai trái.
Chánh án cho biết Le Pen là nhân vật chính trong “một hệ thống” mà đảng phái của lợi dụng để bòn rút ngân sách tại Nghị Viện Âu Châu, mặc dù bà nói rằng họ không làm giàu cho bản thân. Phán quyết mô tả hành vi tham ô lừa dối quốc hội và cử tri là “một hành động coi thường dân chủ.”
Rodolphe Bosselut, luật sư đại diện cho Le Pen, cho biết ông “kinh hoàng” trước quyết định của tòa án đồng thời mô tả đây là một hành động “vô cùng tai tiếng” và sẽ kháng cáo.
Việc không đủ điều kiện bầu cử lập tức có hiệu lực, nhưng lệnh quản thúc tại gia sẽ bị đình chỉ trong thời gian kháng cáo.
Le Pen cũng là một nhà lập pháp tại Quốc Hội Pháp, một chức vụ không chịu ảnh hưởng sau phán quyết về việviệc không đủ tư cách, và bà có thể tiếp tục đảm nhiệm trong thời gian này. (TTHN)
