BẮC KINH, Trung Quốc (NV) – Bắc Kinh dọa là chính sách kềm chế Trung Quốc bằng cách kết hợp lực lượng nhiều nước sẽ làm phức tạp thêm các tranh chấp.
Tờ South China Morning Post (SCMP) dẫn lời một chuyên viên nghiên cứu về quốc phòng và Biển Đông của Trung Quốc kêu ca như vậy khi bình luận về một đề nghị từ Học Viện Hải Quân Hoa Kỳ (USNI). Họ nhìn thấy chiến lược đó nhằm chống lại đường lối Bắc Kinh bành trướng.
Cơ quan USNI khuyến cáo chính phủ Mỹ kết hợp hoạt động Tuần Duyên Mỹ với Cảnh Sát Biển và các tổ chức bảo vệ ngư nghiệp của các nước ASEAN trong một nỗ lực chung đối phó với lực lượng dân quân biển và Hải Cảnh vừa đông đảo vừa mạnh của Trung Quốc trên Biển Đông.
Việt Nam, Philippines, Malaysia, Brunei, không kể Đài Loan cũng bám lấy cái “lưỡi bò,” chỉ tuyên bố chủ quyền một phần Biển Đông, hầu hết đều dựa trên số đảo và bãi đá ngầm đang trấn giữ, hoặc đã bị Trung Quốc đánh cướp. Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền 80% đến 90% Biển Đông nên các nước nhỏ phía Nam ở khu vực chỉ còn những rẻo ven bờ.
Vì vậy, Việt Nam luôn luôn bị Trung Quốc cản trở, không cho dò tìm và khai thác dầu khí trong phạm vi “lưỡi bò.” Thậm chí, Bắc Kinh còn cho tướng đến Hà Nội đe dọa sẽ cướp luôn các vị trí mà Việt Nam đang trấn giữ tại Trường Sa nếu vẫn cứ tiến hành khoan tìm dầu khí tại các vùng biển Trung Quốc tuyên bố chủ quyền, dù cái chủ quyền tưởng tượng đã bị tòa án quốc tế bác bỏ.
“Lực lượng Tuần Duyên Mỹ (US Coast Guard) tham gia hoạt động ở khu vực chắc chắn sẽ làm cho vấn đề Biển Đông thêm phức tạp và ngay cả gia tăng căng thẳng ở khu vực,” SCMP dẫn ý kiến của ông Zhang Mingliang (Trương Minh Lượng), chuyên viên Biển Đông tại đại học Tế Nam, Quảng Châu. Ông Lượng cho là nếu kế hoạch đó tiến hành sẽ cản trở hoạt động của Hải Cảnh và các lực lượng bán quân sự Trung Quốc.
“Một khi cái cơ chế thực thi pháp luật hàng hải được họ tiến hành, nó sẽ thách đố và đe dọa nghiêm trọng cho lực lượng bán quân sự của Trung Quốc,” ông Lượng nhận xét. “Hải Cảnh và dân quân biển Trung Quốc mạnh hơn nhiều so với lực lượng tương tự của các nước ASEAN. Nhưng những lực lượng yếu ớt và vô tổ chức đó sẽ trở nên mạnh mẽ nếu có người Mỹ phối hợp và dẫn dắt.”
Tháng Hai vừa qua, Tòa Bạch Ốc loan báo mở rộng sự hiện diện và hợp tác của lực lượng Tuần Duyên Hoa Kỳ với các quốc gia phía Nam Châu Á và Đông Nam Á, và cả khu vực các đảo quốc nhỏ Thái Bình Dương. Đây là một trong những kế hoạch chính yếu của Tổng Thống Joe Biden đối phó với các mối đe dọa xuyên quốc gia và duy trì “Ấn Độ-Thái Bình Dương tự do và mở rộng.”
Theo đó, Mỹ sẽ cố vấn, huấn luyện, khai triển và xây dựng năng lực để có thể hợp tác hành động một cách linh hoạt và lâu dài, theo tài liệu của Tòa Bạch Ốc phác thảo.
Trong bài báo trên, SCMP viết rằng trong một loạt những bài khảo cứu gần đây trên báo mạng của USNI nhiều chuyên viên Hải Quân Mỹ đề nghị nên khai triển ý tưởng mà họ gọi là “Chống nổi loạn trên biển” (maritime counter-insurgency). Họ đề nghị nhiều lực lượng khác nhau của Mỹ gồm Hải Quân, Tuần Duyên phối hợp với các đối tác Châu Á và đồng minh khai triển chiến lược chống lại các trò đó của dân quân biển và Hải Cảnh Trung Quốc.
Hàng chục, thậm chí hàng trăm tàu dân quân biển Trung Quốc có các tàu Hải Cảnh lớn đi kèm tập trung ở đá Ba Đầu suốt nhiều tháng cả năm ngoái đến năm nay, bất chấp thách đố và kêu gọi giải tán của chính phủ Philippines. Những chiếc tàu này cũng thấy tập trung tại một bãi đá cạn gần đảo Thị Tứ hiện đang dưới sự trấn giữ của lực lượng Philippines.
Hải Cảnh và tàu dân quân biển Trung Quốc từng tấn công, bắt nạt cảnh sát biển và tàu đánh cá của Việt Nam ngay trên các vùng biển đặc quyền kinh tế của Việt Nam, báo chí trong nước đã nhiều lần đưa tin. Hành vi hiếp đáp của Trung Quốc tuy có hệ thống và hèn hạ nhưng lại không là cái cớ nghiêm trọng dẫn đến xung đột võ trang mà các nước nhỏ không thể đối phó.
“Mục đích chiến lược của Trung Quốc rất rõ: Lật ngược hoàn toàn luật lệ quốc tế xưa nay tôn sùng nguyên tắc tự do trên biển, một lợi ích nền tảng của Hoa Kỳ,” ông Hunter Stires, một nhà nghiên cứu lịch sử hàng hải tại Học Viện Hải Quân Mỹ viết. “Để thực hiện điều đó, Trung Quốc không chiến đấu theo quy ước Hải Quân với Mỹ và các đối tác khu vực, mà họ áp dụng chiến lược ‘vùng xám’ đối phó với những người địa phương, biến nơi của người ta thành nơi của họ.”
Ông Antony Wong Tong, một nhà phân tích quân sự ở Macau, cho rằng các hành động khoe cơ bắp của Bắc Kinh trên Biển Đông và Biển Hoa Đông đang đẩy các nước khu vực tìm kiếm sự bảo vệ của Mỹ, theo SCMP. (TN) [qd]
