YOKOSUKA, Nhật (NV) – Hải Quân Mỹ cho chiến hạm USS Milius đi vào vùng 12 hải lý gần đá Vành Khăn đang bị Trung Quốc chiếm đóng phi pháp tại quần đảo Trường Sa của Việt Nam, hôm Thứ Hai, 10 Tháng Tư, theo báo Stars and Stripes.
Sự kiện diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc tập trận bao vậy Đài Loan nhằm trả đũa cuộc gặp giữa bà Thái Anh Văn, tổng thống Đài Loan và Chủ Tịch Hạ Viện Mỹ Kevin McCarthy.
Đệ Thất Hạm Đội Mỹ thông báo chiếc USS Milius, chiến hạm trang bị hỏa tiễn dẫn đường, đang hoạt động gần khu vực bãi Đá Vành Khăn (Mischief Reef) thuộc quần đảo Trường Sa giữa Việt Nam và Philippines nhằm duy trì các quyền tự do hàng hải và sử dụng hợp pháp vùng biển.
Hải Quân Mỹ thường gửi chiến hạm đến gần hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa ở Biển Đông để phản đối “yêu sách hàng hải quá mức” và “các hạn chế bất hợp pháp” của Trung Quốc.
Toàn bộ quần đảo Trường Sa đang bị tranh chấp chủ quyền từ Trung Quốc, Việt Nam và Đài Loan. Trong khi đó các nước Philippines, Malaysia và Brunei tuyên bố chủ quyền một phần. Quần đảo này cách Đài Loan 960 dặm về phía Nam.
Hai ngày trước khi tàu USS Milius bắt đầu tuần tra, Bắc Kinh tiến hành tập trận xung quanh Đài Loan để phản đối cuộc gặp mặt giữa bà Thái Anh Văn, tổng thống Đài Loan với ông Kevin McCarthy, chủ tịch Hạ Viện Mỹ hôm Thứ Tư, 5 Tháng Tư, và ông Michael McCaul, chủ tịch Ủy Ban Đối Ngoại Hạ Viện, hôm Thứ Bảy, 8 Tháng Tư.
Tuy nhiên theo ông Luka Bakic, phát ngôn viên Đệ Thất Hạm Đội, hành động của USS Milius không phải đáp trả Bắc Kinh, mà chỉ nhằm chứng minh Mỹ sẽ “hoạt động ở bất kỳ nơi nào mà luật pháp quốc tế cho phép, bất kể vị trí của các yêu sách hàng hải quá mức, hoặc các sự kiện đang diễn ra.”
Trong quá trình hoạt động, USS Milius đi vào phạm vi 12 hải lý của bãi Đá Vành Khăn, một trong số nhiều đảo nhân tạo mà Trung Quốc cho bồi đắp và xây dựng cơ sở hạ tầng quân sự trong thập niên qua.
Theo ông Bakic, dựa trên luật quốc tế, các thực thể như đảo Đá Vành Khăn không được tính là một phần lãnh hải vì khi “ở trạng thái nguyên bản” những thực thể này đều bị chìm khi thủy triều lên.
Đệ Thất Hạm Đội cho biết chiếc USS Milius rời khỏi khu vực và sẽ tiếp tục hoạt động tại Biển Đông.
Thông thường Trung Quốc hay phản đối các hoạt động kiểu này, tuy nhiên đến chiều Thứ Hai, 10 Tháng Tư, Bắc Kinh chưa đưa ra tuyên bố nào.
Hồi Tháng Ba vừa qua, Mỹ cũng cho chiến hạm USS Milius đến tuần tra gần quần đảo Hoàng Sa mà Trung Quốc chiếm đóng sau khi cướp của VNCH vào năm 1974.
Việt Nam từng nhiều lần lên án hoạt động phi pháp của Trung Quốc ở Biển Đông, đồng thời ủng hộ quyền tự do hàng hải, hàng không, phù hợp với các quy định của luật pháp quốc tế, nhất là Công Ước Luật Biển năm 1982 của Liên Hợp Quốc. (Tr.N -MPL) [kn]
