HÀ NỘI (NV) –Thống đốc Ngân Hàng Nhà Nước CSVN, Nguyễn Văn Bình, nhìn nhận có “lợi ích nhóm” đang chi phối không phải tại một ngân hàng mà tại nhiều ngân hàng gây ảnh hưởng “đến cả hệ thống”.
Nhân viên một chi nhánh của Ngân Hàng Á Châu (ACB) phục vụ khác hàng trong ngày tổng giám đốc Lý Xuân Hải bị bắt, 24 tháng 8, 2012. (Hình: HOANG DINH NAM/AFP/GettyImages)
“Có những nhóm lợi ích xuất hiện trong mỗi một ngân hàng, cũng như trong cả hệ thống ngân hàng. Nó có thể thao túng hoạt động của một ngân hàng và ảnh hưởng đến cả hệ thống”.
Ông Nguyễn Văn Bình nói trong cuộc phỏng vấn của đài truyền hình Việt Nam buổi tối 7 tháng 10, 2012 trên chương trình “Dân hỏi-Bộ trưởng trả lời” như vậy và được chép lại phổ biến trên trang mạng của Ngân Hàng Nhà Nước CSVN <www.sbv.gov.vn>.
Lần đầu tiên, người ta thấy viên chức cao cấp nhất của Ngân Hàng Nhà Nước nhìn nhận có “lợi ích nhóm” trong giới kinh doanh ngân hàng, đồng thời công nhận luật lệ, chính sách có nhiều lỗ hổng đã đẻ ra các hệ lụy xấu.
Một số chức sắc cầm đầu Ngân Hàng Á Châu (ACB) từ chủ tịch hội đồng quản trị đến tổng giám đốc đã bị truy tố hay bắt giữ gần đây vì những số tiền lớn sử dụng bất hợp pháp.
“Có những ngân hàng chỉ do 1, 2 hoặc 1 nhóm cổ đông chi phối và dư nợ của ngân hàng chiếm đến 70-90% là phục vụ cho nhóm cổ đông đó. Ðặc biệt, các nhóm cổ đông này sử dụng vốn ngân hàng không hiệu quả, gây thất thoát vốn ngân hàng, buộc ngân hàng phải nằm trong chương trình tái cơ cấu của Ngân Hàng Nhà Nước”. Ông Bình thú nhận.
Dịp này, để tránh nhìn nhận sự yếu kém của Ngân Hàng Nhà Nước, ông đổ vạ cho “một bộ phận các nhóm cổ đông hoặc các cổ đông chống đối, dưới hình thức trước mặt cơ quan quản lý nhà nước như NHNN thì họ buộc phải chấp nhận vì những bằng chứng rõ ràng, nhưng bên ngoài thì họ cấu kết với những phần tử xấu ở trong nước, thậm chí phần tử phản động ở nước ngoài, đưa ra các thông tin thất thiệt, bôi nhọ các cán bộ lãnh đạo đảng, nhà nước, bóp méo thực tế tái cấu trúc lại hệ thống ngân hàng, gây hoang mang trong dư luận, gây hoài nghi trong lãnh đạo các cấp vào chương trình tái cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng Việt Nam, để làm cơ quan quản lý nhà nước chùn bước trong việc xử lý các vấn đề này, từ đó xuất phát những tin đồn ngoài thị trường về lợi ích nhóm trong quá trình tái cơ cấu”.
Theo nhận xét của Tiến Sĩ Jonathan Pincus hiện đang giảng dạy bộ môn kinh tế, chương trình Fulbright, tại trường Ðại Học Sài Gòn, cho rằng Ngân Hàng Nhà Nước nhìn nhận công khai một vấn đề nghiêm trọng là điều tốt.
“Bước kế tiếp là phải thực thi các luật lệ đang có để chặn những việc như thế đừng xảy ra”. Ông Pincus nói.
Theo một bản tin của Ngân Hàng Nhà Nước hôm Thứ Hai, nhà cầm quyền trung ương đã chỉ thị cho Ngân Hàng Nhà Nước phải giải quyết vấn đề nợ xấu trong hệ thống ngân hàng vào lúc đất nước này đang gặp nhiều khó khăn chính trị nội bộ và nền kinh tế nhiều vấn đề.
Tháng 8 vừa qua, Thống Ðốc Bình họp báo nói một cách rất mơ hồ là nợ xấu trong hệ thống ngân hàng thương mại từ 8.6% đến 10% trong khi một tổ chức tư vấn đầu tư quốc tế cho rằng con số đó phải tới 20%.
Một số bản tin trong nước nói để giải quyết cái núi nợ xấu khổng lồ ấy cần phải có từ 250 ngàn tỉ đồng đến 300 ngàn tỉ đồng (tức khoảng từ $12 tỉ USD đến $14 tỉ USD) mà chế độ Hà Nội không thể có ngoài cách in tiền nếu không đi vay ngoại quốc. Số tiền này tương đương với 11% Tổng Sản Lượng Quốc Gia (GDP).
Theo ông Ivan Tan, chuyên viên kinh tế của tổ chức tư vấn đầu tư Standard & Poor Ratings Services, để đối phó “các biện pháp ngắn hạn có thể gồm việc nhà cầm quyền chen vào tái cấu trúc hoặc thành lập một thứ công ty mua bán nợ xấu”.
Tuy nhiên, ông Tan cho rằng cách giải quyết này vẫn không giải quyết được vấn đề căn bản là cho vay thiếu tiêu chuẩn nghiêm chỉnh và bản chất kém cỏi của hệ thống ngân hàng.
Một trong những điều nên làm theo ông là chỉ nên có ít ngân hàng hơn và hoạt động hiệu quả, có sự tham dự của một số định chế tín dụng ngoại quốc để được họ chuyển giao kỹ thuật điều hành và quản trị hữu hiệu cũng như ngăn chặn tín dụng xấu. (T.N.)
