HÀ NỘI 16-9 (NV) – Ủy ban soạn thảo Hiến pháp của chế độ Hà Nội đang phân vân giữa việc giữ hay bỏ kinh tế nhà nước trong hiến định về “thành phần kinh tế.”
Dự trù dự thảo Hiến pháp mới sẽ được trình cho Quốc hội CSVN cứu xét, thảo luận ở kỳ họp tới, có thể diễn ra vào tháng sau.
Ủy ban này cho biết, vì có nhiều khác biệt trong những góp ý về “thành phần kinh tế” nên họ sẽ trình hai giải pháp để Quốc hội của chế độ xem xét, quyết định.
Giải pháp thứ nhất, Hiến pháp mới xác định: Nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế, trong đó kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo.
Giải pháp thứ hai, Hiến pháp mới chỉ ghi: nền kinh tế Việt Nam là nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế.
Không riêng Ủy ban soạn thảo Hiến pháp mà Ủy ban Thường vụ của Quốc hội Việt nam cũng đã từng tranh luận gay gắt về việc hiến định “thành phần kinh tế”. Một số yêu cầu cần xác lập “kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo”, số còn lại thì phản đối.
Hồi tháng 5 vừa qua, khi được mời cho ý kiến về dự thảo Hiến pháp, nhiều đại biểu của Quốc hội CSVN cũng tỏ ra không mặn mà với dự định hiến định “kinh tế nhà nước giữ vai trò chủ đạo”. Lúc đó, đa số đại biểu của Quốc hội của chế độ cho rằng, không để cho “kinh tế nhà nước” giữ vai trò “chủ đạo” để loại bỏ sự phân biệt, đối xử không bình đẳng giữa các thành phần kinh tế trong nền kinh tế thị trường…
Trong vài năm gần đây, các chuyên gia liên tục khẳng định, “kinh tế nhà nước” là tác nhân chính khiến kinh tế Việt Nam suy thoái nghiêm trọng và chưa thể gượng dậy.
Vào cuối tháng 7, cơ quan Kiểm toán của nhà cầm quyền trung ương công bố kết quả kiểm toán năm 2012 và kết luận, các doanh nghiệp nhà nước ở Viêt Nam đang tồn tại nhờ vốn vay và nhờ chiếm dụng vốn.
Kết quả kiểm toán năm 2012 cho thấy, nợ phải trả của 271 doanh nghiệp thuộc 27 tập đoàn, tổng công ty nhà nước tương đương 70% tổng số vốn. Thậm chí nợ phải trả của một số doanh nghiệp nhà nước tương đương 90% vốn.
Phía kiểm toán còn chứng minh là việc vay và sử dụng vốn vay ở các tập đoàn, tổng công ty nhà nước vẫn không hiệu quả nên khó có khả năng trả nợ.
Năm 2012, hiệu quả hoạt động của các tập đoàn, tổng công ty nhà nước tiếp tục sút giảm đáng kể. Nhiều tập đoàn, tổng công ty nhà nước tiếp tục thua lỗ trầm trọng từ hàng chục tỉ đồng đến hàng ngàn tỉ đồng.
Nhìn chung, kết quả kiểm toán các tập đoàn, tổng công ty của nhà nước năm 2012 chỉ khác kết quả kiểm toán năm 2011 ở chỗ: Số doanh nghiệp thua lỗ nhiều hơn, mức độ thua lỗ trầm trọng hơn.
Theo một số thống kê, 13 tập đoàn và 96 tổng công ty của Nhà nước CSVN đang nắm giữ khoảng 75% tài sản cố định của quốc gia, 60% tổng tín dụng ngân hàng và tổng vốn vay nước ngoài nhưng chỉ tạo ra khoảng 40% tổng sản phẩm trong nước.
Tháng 4 năm nay, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam loan báo, số lượng doanh nghiệp tại Việt Nam đã giảm từ 700.000 xuống còn chừng 400.000 và 42% số doanh nghiệp đang tồn tại bị thua lỗ. Kinh tế Việt Nam đang tiếp tục suy thoái nghiêm trọng, việc hàng trăm ngàn doanh nghiệp phá sản khiến hàng chục triệu người thất nghiệp, vật giá gia tăng, người nghèo càng ngày càng đông, càng lúc càng cơ cực, xã hội càng ngày càng hỗn loạn,…
Theo các chuyên gia kinh tế và nhiều viên chức trong hệ thống Đảng, hệ thống chính quyền, nguyên nhân chính là do chủ trương sai, quản lý tồi, điều hành kém và gần như toàn bộ nguồn lực quốc gia được dồn hết cho các tập đoàn, tổng công ty nhà nước, trong khi hệ thống này chỉ gây thất thoát,…
Bất chấp thực tế, hồi tháng 5, trình bày dự thảo Hiến pháp trước Quốc hội của chế độ, Ủy ban soạn thảo Hiến pháp đề nghị giữ nguyên tính chất nền kinh tế Việt Nam là “kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa” vì “định hướng xã hội chủ nghĩa của nền kinh tế sẽ tạo tiền đề cho việc khắc phục những hậu quả, khiếm khuyết của kinh tế thị trường cũng như những tác động tiêu cực trong quá trình xây dựng, phát triển kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế”!
Tuy nhiên nếu trong hiến pháp mới, “kinh tế nhà nước” không còn giữ “vai trò chủ đạo” thì chưa rõ các lý thuyết gia cộng sản ở Việt Nam sẽ giải thích “định hướng xã hội chủ nghĩa” của nền kinh tế là gì (?). (G.Đ)
