Nguyễn Văn Khanh
Bốn ông, một bà, hai Dân Chủ, ba Cộng Hòa, đều có mặt ở thành phố New York. Bên Dân Chủ, bà Hillary Clinton và ông Bernie Sanders buổi sáng bận rộn vận động kiếm phiếu, buổi chiều sửa soạn cho cuộc tranh luận được trực tiếp truyền hình toàn quốc, phía Cộng Hòa các ông Donald Trump, Ted Cruz và John Kasich cũng tất tả ngược xuôi để tiếp xúc với cử tri, đồng thời sửa soạn cho bài diễn văn sẽ đọc vào buổi tối ở bữa tiệc do Ðảng Bộ Cộng Hòa tiểu bang tổ chức.
Ðây không phải lần đầu tiên những ứng cử viên Dân Chủ lẫn Cộng Hòa đang dự cuộc đua chính trị 2016 gặp nhau ở cũng một địa điểm, nhưng là lần đầu tiên người dân thành phố New York háo hức đón những người đang nuôi mộng trở thành nhà lãnh đạo quốc gia, đặc biệt có ông Trump sinh trưởng và thành công tại thành phố này, ông Sanders cũng sinh trưởng, lớn lên ở đây trước khi lập nghiệp tại tiểu bang láng giềng Vermont, bà Clinton cũng là cư dân New York, từng đại diện cử tri ở Thượng Viện Liên Bang trong 8 năm trời. Ngay cả hai ông Cruz và Kasich dù không có nhiều liên hệ với thành phố, nhưng đi tới đâu cũng mở đầu bằng câu “hãnh diện được gặp người dân New York” hoặc câu “cần sự hỗ trợ của New York để thực hiện ước mong sẽ đưa nước Mỹ tới chỗ phú cường, được thế giới kính nể.” Nói tóm lại: tất cả đều mong sẽ thắng cuộc bầu cử sơ bộ New York diễn ra vào ngày Thứ Ba tuần tới, 19 Tháng Tư 2016.
Mỗi ông bà ứng cử viên Dân Chủ lẫn Cộng Hòa đều có lý do cần phải thắng.
Với ông tỷ phú Trump và bà cựu Ngoại Trưởng Clinton “họ phải thắng ở tiểu bang nhà, để chứng tỏ cho cử tri toàn quốc thấy họ là người có thật sự thực lực chính trị, xứng đáng với vị trí đứng đầu mà họ đã giữ từ nhiều tháng qua,” theo lời ông Steve McMahon, một nhà quan sát độc lập cư ngụ ở mạn Bắc của tiểu bang New York. “Sau những thất bại hồi gần đây, cả bà Clinton lẫn ông Trump đều cần phải thắng để có cơ hội nói với cử tri rằng đối thủ của họ chỉ thắng ở những tiểu bang nhỏ, trong khi ai cũng biết cần phải thắng ở những tiểu bang lớn, có đông đại biểu như New York, mới có thể trở thành người đại diện cho đảng tranh cử chức tổng thống.”
Thành phố New York còn là nơi “bà Clinton khởi đầu sự nghiệp chính trị và ông Trump bước vào thương trường,” bà Laura DeWitt, một chiến lược gia Dân Chủ từng giúp ứng cử viên Barack Obama chiến thắng ở tiểu bang này, chia sẻ. “Tôi thấy cả ông Trump lẫn bà Clinton có những lợi điểm giống nhau, họ là những người quen biết rộng, được sự ủng hộ của giới hoạt động trong lãnh vực đầu tư, đặc biệt bà cựu ngoại trưởng còn có dàn quân hùng hậu trải dài khắp tiểu bang.” Vì những lợi điểm đó “nên cả bà Clitnon lẫn ông Trump đều dẫn đầu các cuộc thăm dò, bỏ xa các đối thủ còn lại, chưa kể chiến thắng New York sẽ giúp cả 2 người lợi thế chính trị để bước vào các cuộc bầu cử sơ bộ ở Pennsylvania và Maryland (diễn ra một tuần sau đó, tức vào ngày 26 Tháng Tư 2016).”
Thăm dò cho thấy đang dẫn đầu, bỏ xa đối thủ, “nhưng liệu có thành công hay không lại là một chuyện khác,” người nói câu này là ông Jeff Weaver, trưởng Ban Vận Ðộng cho ông Sanders. “Lúc Thượng Nghị Sĩ Sanders mới bắt đầu cuộc tranh cử, các cuộc thăm dò bảo chúng tôi chỉ được có 3% hay 6% cử tri Hoa Kỳ chú ý tới, bây giờ các cuộc thăm dò đều nói ông Sanders sẽ thắng bất kỳ ứng cử viên Cộng Hòa nào dễ dàng hơn bà Clinton.”
“Ðã thế,” ông Weaver nói tiếp, “điều toàn nước Mỹ đều trông thấy là mấy chục ngàn người tụ tập ở New York để nghe Thượng Nghị Sĩ Sanders nói chuyện, trong khi đó cuộc vận động của bà Clinton chỉ lôi kéo được hơn ngàn người.” Với giọng đầy tự tin, ông Weaver nói thêm “cử tri New York là những người đi bỏ phiếu, họ sẽ quyết định chọn ai, chứ không phải những người ngồi trong nhà nhấc điện thoại trả lời các cuộc thăm dò, đó là lý do tại sao Thượng Nghị Sĩ Sanders thắng 8 trong 9 cuộc bầu cử sơ bộ vừa mới diễn ra.”
Phía ông Cruz cũng tự tin, nghĩ rằng “sẽ thành công ở New York.” Trong email gửi cho những người ủng hộ (và cho các nhà báo săn tin bầu cử), cố vấn của ông Ted Cruz là bà Alice Stewart viết rằng “cũng như cử tri các tiểu bang khác, cử tri Cộng Hòa New York biết rõ 2 điều, thứ nhất ông Trump không phải là người chủ trương bảo thủ, thứ nhì cả New York đều biết ông ta thân cận với cánh Dân Chủ, từng ủng hộ các ứng cử viên Dân Chủ và có lập trường chẳng khác gì lập trường của đảng Dân Chủ.”
“Ðể có thể lấy lại Tòa Bạch Ốc,” email viết tiếp, “cử tri New York chẳng bao giờ ủng hộ người có lập trường không vững vàng như ông Trump.”
