Trần Nguyên Thắng/ATNT Tours & Travel
Ngày 10 Tháng Tám của mùa hè năm 1628, tại thủ đô Stockholm, dưới sự chứng kiến của nhiều nhà ngoại giao và hàng đoàn người dân Thụy Điển, buổi lễ hạ thủy chiến thuyền của hải quân hoàng gia Thụy Điển, Vasa Warship, đã diễn ra tại cảng Slussen. Đây là một chiến hạm mà hải quân hoàng gia Thụy Điển và vua Gustavus II hãnh diện nhất, tin rằng chiến thuyền có đủ uy lực tiêu diệt các chiến thuyền của kẻ thù vào thời điểm lúc bấy giờ.
Cách di chuyển của chiến thuyền Vasa trước khi chìm tại Vasa Museum. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Uy lực của Vasa Warship
Chiến thuyền Vasa được thiết kế và khởi công đóng tại đảo nhỏ Blasieholmen ngay giữa lòng thành phố Stockholm trong suốt một thời gian dài ba năm từ 1626 đến 1628. Chiến thuyền buồm được đóng dài 69 mét, bề ngang rộng 11.7 mét, phần sau thuyền cao 19.3 mét, cột buồm cao đến 52.5 mét, và Vasa có tất cả mười cánh buồm lớn để điều khiển con tàu.
Để bảo đảm chất lượng chiến thuyền, người ta đã tuyển chọn 400 nhân công chuyên nghiệp và dùng cả hàng ngàn cây gỗ oak quý đóng thành thân tàu. Khoang thuyền được thiết kế tương đối rộng rãi so với các chiến thuyền khác cùng thời. Trọng tải Vasa có thể chứa đến 145 thủy thủ và 300 binh lính.
Ngoài ra, để chứng tỏ uy lực mạnh mẽ của một loại chiến thuyền lớn, Vasa được trang bị 64 súng đại bác trong đó có đến 48 khẩu đại bác đạn 24-pounder, tám khẩu đại bác đạn 3-pounder, hai khẩu súng đạn 1-pounder, và sáu khẩu súng cối.
Nhưng nếu chỉ nói đến sự to lớn về con thuyền và sự trang bị vũ khí tạo cho chiến thuyền một uy lực mạnh mẽ là vẫn chưa đầy đủ về con thuyền Vasa.
Vasa Warship còn là một con thuyền nổi bật về nghệ thuật điêu khắc gỗ. Điều này có thể dễ hiểu vì Vasa là một chiến thuyền của hoàng gia Thụy Điển nên nó đã được chạm trổ điêu khắc theo những biểu tượng của triều đại nhà vua.
Sư tử là một biểu tượng của đất nước Thụy Điển và cũng là một biểu tượng cho nhà vua, vì thế hình ảnh “sư tử đang gầm và đang ở một vị thế nhảy phóng qua” là một hình ảnh mà người thưởng ngoạn có thể nhìn thấy ngay trước mũi chiến thuyền Vasa.
Nhà vua Gustavus II Adolphus của Thụy Điển thuở đó được Âu Châu mệnh danh là “Sư Tử Phương Bắc” (Lion of the North). Đây là một bức tượng điêu khắc bằng gỗ khổng lồ, nhưng điêu khắc rất tỉ mỉ và tuyệt đẹp tạo cho người xem cảm nhận được khí thế mạnh mẽ qua tiếng gầm và vị thế nhảy phóng của con sư tử.
Phía sau đuôi thuyền là một bức tranh gỗ lớn với hình ảnh hơn 500 tượng thiên thần, quỷ sứ, nhạc sĩ, triều đình, nhà vua và thượng đế được điêu khắc chạm trổ. Màu sắc của những bức tượng này đã phai mờ với thời gian mấy trăm năm, chiến thuyền nằm dưới đáy sông, nhưng người ta tin rằng những bức tượng này nguyên thủy có màu sắc rất đẹp và rực rỡ.
Có lẽ mỗi một bức tượng điêu khắc đều có một ý nghĩa nào đó mà chỉ có các nhà nghiên cứu mới lưu tâm và tìm hiểu thêm.
Chiến thuyền Vasa mẫu lúc nguyên thủy. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Thảm họa từ lòng tham Thụy Điển
Chiều Chủ Nhật, 10 Tháng Tám, 1628, bầu trời Stockholm gió thổi nhẹ tại bến thuyền neo. Vasa Warship đã trang bị đầy đủ cho chuyến hải hành đầu tiên. Sau tiếng súng thần công chào từ giã mọi người đứng tiễn biệt vào khoảng lúc bốn giờ chiều, Vasa cho trương lên sáu cánh buồm và nhổ neo ra khơi.
Nhưng thảm họa đã xảy đến khi Vasa Warship vừa ló ra khỏi nơi có đảo cao chắn gió, một vài con gió mạnh thổi thốc đến, người ta đã nhận thấy ngay có một điều gì không ổn cho chiến thuyền Vasa.
Đi thêm được một đoạn nữa Vasa Warship bị nghiêng hẳn, nước tràn vào khoang tàu và thuyền chìm hẳn xuống lòng sông rất nhanh, thuyền chỉ mới rời bến được 1,300 mét. Vasa Warship chìm xuống đem theo 53 sinh mệnh và trở thành một thảm họa cho triều đình Thụy Điển lúc đó.
… Đến lòng tham từ du lịch Việt Nam
Sau đó 388 năm, ngày 4 Tháng Sáu, 2016, khoảng 8 giờ 30 tối trên con sông Hàn của thành phố Đà Nẵng, Việt Nam, một chiếc tàu đánh cá được sửa sang (modified) lại, biến thành một chiếc tàu du lịch chuyên chở du khách trên sông Hàn.
Chắc hẳn một chiếc tàu du lịch thì cũng phải được các cơ quan có thẩm quyền kiểm soát rất kỹ về sự thiết kế (hay sự sửa sang lại) và độ an toàn của nó trước khi tàu được đem ra xử dụng.
Kinh tế thị trường có quy luật của kinh tế thị trường, không phải ai muốn làm theo ý mình là được làm, làm lợi nhuận mà không nghĩ đến đối tác là vô nhân, vô lương tâm, và vô trách nhiệm.
Tàu chở 56 người đi du ngoạn sông Hàn với không gian trời thanh gió mát. Tàu vừa tách bến độ 10 phút thì bất ngờ bị nghiêng rồi lật úp. Kết quả dòng sông cướp đi sinh mạng ba người, trong đó có hai em bé. Độc giả có thể vào Internet để xem hình dạng chiếc tàu này.
Cứ nhìn kích thước bề cao mà chiếc tàu đánh cá này sửa sang lại như thế mà dám chở du khách thì mới cảm nhận được lòng tham lam lợi nhuận quá lớn của chủ nhân và tài công chiếc Thảo Vân 2!
Tượng gỗ sư tử đẽo khắc trên mũi thuyền Vasa Warship, biểu tượng cho triều đại Vasa Thụy Điển. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Thảm họa do vô trách nhiệm
Thực sự, câu chuyện con tàu lật úp trên sông Hàn đã khiến tôi nhớ ngay đến chiến thuyền Vasa bên Thụy Điển. Kích thước của chiến thuyền Vasa và con tàu du lịch Thảo Vân 2 dĩ nhiên không thể so sánh được và cũng không phải là trọng tâm của bài viết.
Nhưng thảm họa của hai sự kiện này lại có điểm chung. Đó là sự ngu dốt và vô trách nhiệm của một ông vua và một người thường, dù ở bất cứ một phương trời nào, thì cũng giống như nhau.
Nhà vua Gustavus II Adolphus mang tham vọng muốn chiến thắng thống trị các đất nước lân bang nên đã không ngần ngại bỏ tiền của ra để xây dựng một hạm đội to lớn hùng mạnh mà không đếm xỉa gì đến sức lực của dân, không thèm nghe các lời nói của những người có trách nhiệm.
Sau khi Vasa Warship bị chìm, nhà vua đã truy tội những nhà thiết kế, những người bỏ công sức ra làm theo lệnh của nhà vua. Một trong lý do chính chiến thuyền Vasa chìm là vì nó không giữ được sự thăng bằng.
Khởi thủy nó chỉ được thiết kế là một chiến thuyền nhỏ hơn Vasa, có hai tầng lầu trong đó có một tầng được dùng để trang bị 32 khẩu súng đại bác hạng nặng ở một nơi nhất định, nhưng sau đó nhà vua nhiều lần đổi ý muốn có đến 72 khẩu thần công lớn đặt trên chiến thuyền Vasa nên vì thế chiến thuyền cần thêm một tầng nữa.
Tuy nhiên, đó là một điều không tưởng với các nhà thiết kế. Người ta đã tăng 32 khẩu đại bác lên đến 48 khẩu đại bác hạng nặng mà đã không kịp thay đổi thiết kế lại chiến thuyền theo đúng ý của nhà vua.
Thảm họa của Vasa Warship đã nằm ngay trong sự “đổi ý” liên tục của nhà vua. Nhà vua đã vắng mặt trong lúc con thuyền Vasa Warship chìm. Khi truy vấn về sự kiện làm chiến thuyền Vasa chìm, người chịu trách nhiệm cuối cùng chính là nhà vua, nhưng nhà vua đã chỉ biết giữ im lặng. Dĩ nhiên ở bất cứ thời đại nào thì người cấp thấp vẫn là những con vật tế thần để vua chúa trốn trách tội lỗi.
Nói về chiếc tàu du lịch Thảo Vân 2, tôi không phải là nhà thiết kế tàu bè, nhưng chỉ cần nhìn sơ qua hình dáng chiếc tàu Thảo Vân 2 có “hai tầng lầu” dùng để chở du khách thì quả thực “nhà thiết kế” chiếc tàu đó là một “kỹ sư tuyệt giỏi” mà có lẽ người ta chỉ thấy được ở Việt Nam.
Tôi không tin một nhà kỹ sư Việt Nam mà lại design tệ như thế, phải chăng chủ nhân của chiếc tàu đó quá ư là ngu dốt và vô trách nhiệm. Ngu dốt nên mới nhờ người thiết kế (hay tự làm lấy) một cái tàu quái gỡ như thế, sau đó để những chiếc ghế ngồi di động không một mảy may an toàn chút nào.
Tệ hơn nữa là chủ tàu không biết (?) là trọng tải tàu chỉ được chấp nhận đến mức nặng nào thì tàu sẽ bị lật chìm, vì chỉ có ngu dốt và lòng tham lợi quá cao nên người chủ nhân và tài công mới nghĩ là trọng tải tàu chở 28 người cũng bằng trọng tải tàu chở 56 người. Chỉ có nghĩ như thế người ta mới dám đem sinh mạng người khách ra lấy lợi nhuận cho sự vị kỷ của mình.
Thế kỷ nào cũng thế, lòng tham tiền tham danh cộng với sự ngu dốt và vô trách nhiệm đã tạo cho xã hội những thảm họa cho đất nước cho xã hội cho gia đình người khác. Pháp luật cần phải nghiêm trị những hạng người này.
Xã hội không thích nghe hai chữ “xin lỗi.” Một xã hội tốt là xã hội giáo dục mọi người có trách nhiệm với người khác, tránh để mọi người phải nói đến hai chữ “xin lỗi” hay “thứ lỗi” (vì đã để chuyện xảy ra rồi)!
Chuyện hai đứa bé chết oan trên sông Hàn không thể tha thứ cho những người vô trách nhiệm. Làm sao người ta có thể làm cho hai đứa bé sống lại với gia đình của chúng! Trên thế gian này, có một sự đền bù nào xứng đáng cho sự sống!
Chiến thuyền Vasa nguyên vẹn trưng bày trong Vasa Museum. (Hình: ATNT Tours & Travel)
Trưng bày chiến thuyền Vasa
Chiếc tàu du khách cỏn con trên sông Hàn không chìm, nhưng chiến thuyền Vasa thì nằm chìm sâu xuống 32m dưới lòng sông Stockholm suốt 333 năm trước khi được vớt lên.
Năm 1956, những người lặn đã tìm thấy xác chiến thuyền Vasa hãy còn nguyên vẹn gần đảo Beckholmen khoảng giữa Stockholm.
Người ta đã mất năm năm trời để nghiên cứu làm sao có thể đưa Vasa Warship còn nguyên vẹn lên khỏi mặt nước. Người đó chính là Anders Franzen, một kỹ sư trẻ tuổi đã hoàn thành công việc vớt “Vasa Warship nguyên vẹn” lên khỏi mặt nước vào buổi sáng ngày 24 Tháng Tư, 1961.
Ngày nay Vasa Warship đã được chính phủ Thụy Điển bảo tồn rất kỹ và chiến thuyền được đặt trong Vasa Museum ngay tại thủ đô Stockholm.
Câu chuyện vớt Vasa Warship lên được và phương cách trùng tu bảo vệ Vasa Warship cũng là một câu chuyện dài mà du khách có thể biết khi đặt chân đến Stockholm. Vasa Museum là một museum rất xứng đáng để du khách đến thăm.
Vasa Warship, một chiến thuyền to lớn của thế kỷ 17, nhưng trở thành một thảm họa cho triều đình Thụy Điển chỉ vì sự ngu dốt và tham vọng của một vị vua. Gustavus II Adolphus lấy gì để đền bù cho sinh mạng 53 người chết theo lúc Vasa Warship chìm xuống lòng sông!
—————————————
ATNT Tours luôn có hướng dẫn viên Việt Nam kinh nghiệm, nói tiếng Việt hướng dẫn đoàn.
Escorted tour 2016: Xin vào trang nhà www.ATNTtravel.com để biết thêm chi tiết.
– Các tours Châu Á như Miến Điện – Thái Lan – Lào – Indonesia…
– Các tours USA & Canada
– Các tours Việt Nam
Các tours: Nam Mỹ, Úc – Tân Tây Lan – Fiji, Cuba, Turkey – Greece, Nam Phi
1. Escorted tour : Đảo quốc Cuba (Arts – Culture – History)
Havana – Soroa – Vinales – Varadero – Trinidad – Cienfuegos
– Tour: Sep. 23 ~ Oct. 02, 2016
2. Escorted tour Expedition of Chile: Atacama Desert & Torres del Paine N. P
Santiago – Vaiparaiso – Atacama Desert – Torres del Paine – Punta Arenas – Easter Island* (optional) 1
– Tour : Dec. 05 ~ Dec. 17, 2016
3. Escorted tour South America Luxury: Brazil – Argentina – Peru – Ecuador
Rio De Janeiro – Brazil Iguassu Falls – Argentina Iguassu Falls – Buenos Aires – Lima – Cusco – Sacred Valley – Machu Picchu – Quito
– Tour 1: Oct. 02 ~ 18, 2016
– Tour 2: Dec. 12 ~ 28, 2016
4. Escorted tour Thổ Nhĩ Kỳ & Hy Lạp (Turkey & Greece)
Greece: Athens – Patmos – Rhodes – Heraklion – Santorini
Turkey: Istanbul – Cappadocia – Pamukkale – Ephasus – Kusadasi
– Tour: Sep. 06 ~ Sep. 17, 2016
5. Escorted tour South Africa’s Wildlife 14 ngày (Nam Phi Safari)
Johannesburg – Mpumalanga – Kruger National Park – Cape Town – Stellenbosch – Victoria Falls
– Tour: Sep. 14 ~ Sep. 28, 2016
– Tour: Dec. 04 ~ Dec. 18, 2016
6. Escorted tour Fiji Island – Tân Tây Lan – Úc (15 ngày)
Fiji Island – Auckland – Bay of Islands – Melbourne – Phillip Island – Canberra – Sydney
– Tour 3: Oct. 04 ~ 18, 2016*
– Tour 4: Dec. 01 ~ 15, 2016*
Các tour Châu Âu:
1. Liên bang Nga – Thụy Điển – Đan Mạch – Phần Lan – Na Uy (14 ngày)
Moscow – St. Petersburg – Helsinki – Stockholm – Oslo – Copenhagen
– Tour code RUS-June: June 21 ~ July 04, 2016 (tặng thêm một đêm hotel ở Moscow)
2. Bắc Âu & Tây Âu: Đan Mạch ~ Na Uy ~ Thụy Điển ~ Đức ~ Hòa Lan ~ Vương Quốc Brussels ~ Luxembourg
Stockholm – Oslo – Copenhagen – Hamburg – Amsterdam – Brussels – Brugge – Luxembourg
– Tour code SW-June: June 22 ~ July 05, 2016
– Tour code SW-Aug: Aug. 14 ~ Aug. 27, 2016
3. Tây Âu: Morocco – Bồ Đào Nha – Tây Ban Nha (16 ngày)
Casablanca – Marrakesh – Rabat – Fez – Seville – Lisbon – Fatima – Madrid – Toledo – Avila – Zaragoza – Barcelona
– Tour : Sep. 09 ~ 24, 2016
4. Tây Âu: Ý – Pháp – Tây Ban Nha – Bồ Đào Nha (17 ngày)
Rome -Vatican -Paris -Lourdes -Barcelona -Madrid -Avila -Toledo -Seville -Fatima -Lisbon
– Tour : Sep. 14 ~ 30, 2016
5. Tây Âu: Pháp – Tây Ban Nha – Bồ Đào Nha (15 ngày)
Paris – Lourdes – Barcelona – Madrid – Avila – Toledo – Seville – Fatima – Lisbon
– Tour code FSP: Sep. 14 ~ 28, 2016
6. (Western Europe #1) Tây Âu: Anh – Pháp – Thụy Sĩ – Monaco – Ý (15 ngày)
London – Paris – Zurich – Lucerne – Nice – Monaco – Piza – Venice – Florence – Rome – Vatican
– Tour code WEU#1B: July. 06 ~ July 20, 2016
– Tour code WEU#1C: Aug. 12 ~ Aug. 26, 2016
7. (Western Europe #2) Tây Âu: Pháp – Thụy Sĩ – Monaco – Ý (13 ngày)
Paris – Zurich – Lucerne – Nice – Monaco – Piza – Venice – Florence – Rome – Vatican
– Tour code WEU#2B: July. 08 ~ July 20, 2016
– Tour code WEU#2C: Aug. 14 ~ Aug. 26, 2016
8. Đông Âu Luxury: Balan – Hungary – Tiệp – Áo – Slovakia – Slovenia – Croatia – Đức (15 ngày)
Warsaw – Krakow – Salt Mine (Wieliczka) – Budapest – Zagreb – Ljubljana – Postojna – Vienna – Prague – Dresden – Berlin
– Tour code ELXB: July 20 ~ Aug. 03, 2016
– Tour code ELXC: Aug. 26 ~ Sep. 09, 2016
Xin liên lạc ATNT Tours:
9106 Edinger Ave., Fountain Valley, CA 92708
Điện thoại: (714) 841-2868 / (888) 811-8988.
Website: www.atnttravel.com
