NEWPORT NEWS, Virginia (AP) – Hải Quân Hoa Kỳ vừa cho chiếc USS Enterprise, hàng không mẫu hạm đầu tiên trên thế giới chạy bằng nguyên tử, được chính thức “nghỉ hưu.”
Trong buổi lễ hôm Thứ Sáu, 3 Tháng Hai tại xưởng đóng tàu Newport News ở tiểu bang Virginia, chiếc USS Enterprise được mô tả như là một con tàu “đầy huyền thoại” giúp tạo nên lịch sử.
Chiếc Enterprise từng phục vụ trong suốt 50 năm và đóng vai trò trong các biến cố lớn như vụ Khủng Hoảng Phi Đạn Cuba, Chiến Tranh Việt Nam và các cuộc chiến ở Afghanistan và Iraq.
Theo Wikipedia, “Big E,” tên mà Enterprise được ưu ái đặt cho, gia nhập Đệ Thất Hạm Đội vào Tháng Mười Một 1965 và vào ngày 2 Tháng Chạp bắt đầu tham chiến ở Việt Nam.
Trong ngày đầu tiên, Big E thực hiện 125 phi vụ, thả 151 tấn bom xuống các đường tiếp liệu của quân cộng sản.
Khi rời khỏi Vịnh Bắc Việt vào ngày 20 Tháng Sáu, 1967, để về đại tu ở Alameda, California, các phi công của chiếc Enterprise đã bay hơn 13,400 phi vụ chiến đấu trong 132 ngày hoạt động.
Trong thời gian này, Big E cùng với Đệ Thất Hạm Đội di chuyển trên đoạn đường dài tổng cộng 67,630 dặm.
Vào Tháng Giêng 1968, trong khi Big E đang viếng thăm Sasebo của Nhật thì xảy ra vụ tàu tình báo USS Pueblo bị Bắc Hàn bắt giữ cùng với tất cả thủy thủ đoàn.
Big E phục vụ với nhiệm vụ soái hạm của hạm đội để đối phó với vụ này.
Vào Tháng Chín 1968, Big E trở về Alameda để được tạm tu bổ rồi lên đường sang Việt Nam lần nữa.
Vào sáng ngày 14 Tháng Giêng, 1969, trong khi đang được hai khu trục hạm hộ tống, một hỏa tiễn MK-32 Zuni gắn trên chiến đấu cơ F-4 Phantom phát nổ do bị quá nóng vì một máy bay khác đang nổ máy gần bên.
Vụ nổ gây hiệu ứng nổ dây chuyền trên boong nhưng được nhanh chóng dập tắt. Kết quả tai nạn này có 27 thủy thủ thiệt mạng, 314 bị thương, 15 máy bay bị tiêu hủy, và Big E phải chạy về Pearl Harbor, tiểu bang Hawaii để sửa chữa.
Cũng theo AP, Big E thôi phục vụ từ năm 2012, sau đó Hải Quân bỏ ra mấy năm để xả nhiên liệu từ các lò phản ứng nguyên tử của nó.
Big E sẽ được tháo vụn và sắt thép của nó sẽ được tái chế để đóng những con tàu khác.
Cụ Ray Godfrey, 77 tuổi, cư dân của Bigfork, tiểu bang Montana, là một trong những thủy thủ vào thuở đầu đời của chiếc USS Enterprise, phát biểu trong buổi lễ rằng cụ rất xúc động khi thấy rằng nó “đã hoàn tất nhiệm vụ.” (TP)
