HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Những ngày qua, các báo nhà nước được Ban Tuyên Giáo “bật đèn xanh” cho đi một loạt tin bài về việc Trung Quốc “hung hăng, coi thường dư luận quốc tế, ngang ngược đặt tên đảo, lập quận Tây Sa, Nam Sa trên Biển Đông…” Tuy nhiên, truyền thông trong nước lại né tránh công hàm Phạm Văn Đồng.
Báo Tuổi Trẻ tường thuật rằng trong công hàm gửi lên tổng thư ký Liên Hiệp Quốc hôm 17 Tháng Tư, Trung Quốc “ngang ngược cáo buộc Việt Nam đưa quân xâm lược và chiếm đóng bất hợp pháp các đảo, đá thuộc quần đảo Nam Sa của Trung Quốc hòng tạo ra tranh chấp.”
Tuy vậy, báo Tuổi Trẻ cũng như nhiều báo khác né tránh nhắc một chi tiết quan trọng là văn bản của Bắc Kinh nêu lại các văn kiện hồi năm 1958, nhà cầm quyền Trung Quốc tuyên bố chủ quyền lãnh hải 12 hải lý được nhà cầm quyền Cộng Sản Bắc Việt công nhận qua thư của Phạm Văn Đồng (thủ tướng) gửi Chu Ân Lai (thủ tướng Trung Cộng).
Từ đó, Bắc Kinh nói rằng sau 1975, Hà Nội làm ngược lại điều này khi tuyên bố chủ quyền đối với các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa khi “đưa quân chiếm đóng một số đảo và bãi ngầm ở Nam Sa (Trường Sa) nhằm kích động tranh chấp.”
Bà Phạm Thanh Nghiên, cựu tù nhân lương tâm, bình luận trên trang cá nhân: “62 năm trôi qua, thực tế đã cho thấy công hàm bán nước Phạm Văn Đồng, cũng như các chính sách, hành động của nhà nước Việt Cộng gây ra biết bao bất lợi cho dân tộc ta, đưa đất nước Việt Nam đứng trước nguy cơ diệt vong. Hôm nay, Tàu Cộng lại viện dẫn chính nội dung công hàm Phạm Văn Đồng để khẳng định chủ quyền Hoàng Sa là của họ gửi Liên Hiệp Quốc. Chuyện mất nước, cho đến hôm nay không còn là nguy cơ xa vời nữa, nó gần lắm và đang sắp trở thành hiện thực.”
Cùng thời điểm, Facebooker Trọng Hiền, admin của trang “Ngụy Biện – Fallacy” bình luận trên trang cá nhân: “Công hàm ăn hại của ông Phạm Văn Đồng ký năm 1958 một lần nữa lại được Trung Quốc dùng làm bằng chứng cho chủ quyền của chúng với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Một văn bản tai hại ảnh hưởng chủ quyền biển đảo đất nước như thế, Phạm Văn Đồng là tội nhân dân tộc. Ông Hồ và bộ sậu chính quyền Bắc Việt đứng sau đồng ý văn bản đó cũng không thoát tội.”
Theo giới quan sát, mỗi khi xảy ra xung đột với Trung Cộng ở Biển Đông, Hà Nội thường bị đuối lý trong lập luận trên trường quốc tế, vì bị công hàm Phạm Văn Đồng bó buộc và việc cương quyết không công nhận chính thể VNCH.
Để có thể vô hiệu công hàm Phạm Văn Đồng, CSVN phải công nhận VNCH là một quốc gia độc lập, nhưng khi đó thì công luận sẽ hiểu rằng miền Nam bị miền Bắc chiếm đóng chứ không phải “giải phóng” như tuyên truyền từ sau năm 1975.
Lần gần nhất mà các báo đảng công khai nhắc đến công hàm Phạm Văn Đồng mà đến giờ vẫn chưa gỡ bài là hồi Tháng Năm, 2014. Thời điểm đó, báo Tuổi Trẻ dẫn lời ông Hoàng Việt, nhà nghiên cứu lâu năm về Biển Đông: “Công thư này [công hàm Phạm Văn Đồng] cho thấy nó mang một sự cam kết về mặt chính trị hơn là về pháp lý, đây cũng là một hình thức mà các nước xã hội chủ nghĩa thường hay sử dụng để thể hiện tình đoàn kết trong tinh thần anh em trong phong trào vô sản quốc tế.”
Tờ báo cũng trích lời ông Trần Duy Hải, phó chủ nhiệm Ủy Ban Biên Giới Quốc Gia, rằng công hàm Phạm Văn Đồng “không đề cập chủ quyền lãnh thổ, vấn đề Hoàng Sa, Trường Sa nên đương nhiên nó không có giá trị pháp lý trong vấn đề chủ quyền Trường Sa, Hoàng Sa.”
Ông Hải cũng biện hộ rằng công thư gửi cho Trung Quốc trong bối cảnh Hoàng Sa, Trường Sa đang thuộc quyền quản lý của VNCH theo Hiệp Định Genève 1954 “nên nói logic thông thường là bạn không thể cho người khác cái gì khi bạn chưa có được cái đó.” (N.H.K) [qd]
