MANILA, Philippines (NV) – Mỹ và Philippines sẽ sớm công bố các địa điểm mới thuộc Thỏa Thuận Tăng Cường Hợp Tác Quốc Phòng (EDCA) mở rộng, chương trình cho phép Washington được sử dụng các căn cứ quân sự tại quốc gia Đông Nam Á này, theo Reuters.
Hồi tháng trước, ông Ferdinand Marcos Jr, tổng thống Philippines, cho phép Mỹ tiếp cận thêm bốn căn cứ quân sự ngoài năm căn cứ hiện có thuộc EDCA năm 2014. Hành động này diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc ngày càng trở nên hung hăng hơn đối với vấn đề Biển Đông và Đài Loan.
Tuyên bố tại Căn Cứ Không Quân Basa (Manila), một trong những địa điểm thuộc EDCA hiện nay, ông Frank Kendall, bộ trưởng Không Quân Mỹ, khẳng định thỏa thuận quốc phòng này giữa hai nước “không tập trung vào một vấn đề cụ thể nào.”
Theo EDCA, Mỹ có quyền tiếp cận các căn cứ của Philippines để huấn luyện chung, bố trí trước thiết bị và xây dựng cơ sở vật chất như phi đạo, kho chứa nhiên liệu và nhà ở quân sự. Tuy nhiên quân Mỹ sẽ không đồn trú lâu dài tại các căn cứ này.
Mặc dù phía Philippines chưa chính thức xác nhận các địa điểm mới, nhưng một cựu chỉ huy quân đội công khai nói rằng Mỹ đề nghị được tiếp cận các căn cứ ở Isabela, Zambales và Cagayan. Tất cả đều nằm trên đảo Luzon, phía Bắc hướng về Đài Loan, phía Nam hướng về đảo Palawan, gần quần đảo Trường Sa (Spratly Islands) mà Việt Nam tuyên bố có chủ quyền.
Tại buổi họp báo chung với ông Kendall, ông Carlito Galvez, bộ trưởng Quốc Phòng Philippines, cho biết lãnh đạo chính quyền địa phương tại những địa điểm dự trù thuộc EDCA đều ủng hộ quyết định của chính phủ về việc cho phép Mỹ có quyền tiếp cận sâu rộng các căn cứ.
Hiện ông Galvez và ông Kendall đang chủ trì buổi lễ động thổ phục hồi phi đạo tại Căn Cứ Không Quân Basa.
Trong bài phát biểu của mình, ông Kendall nhấn mạnh sự kiện này là biểu hiện cụ thể của EDCA, một trụ cột chính trong liên minh Mỹ – Philippines, đồng thời khẳng định công trình được xây dựng dựa trên Hiệp Ước Phòng Thủ Chung kéo dài bảy thập niên và có thể được áp dụng ở mọi nơi tại Biển Đông.
“Chúng ta đang ở bước ngoặt lịch sử. Sự hợp tác này sẽ bảo đảm chúng ta luôn đi trên con đường hòa bình và ổn định,” ông chia sẻ.
Công trình cải tạo phi đạo là một phần trong nguồn kinh phí $82 triệu mà Mỹ phân bổ cho cơ sở hạ tầng tại năm địa điểm EDCA hiện có.
Trong khi đó, ông Galvez bày tỏ hy vọng Mỹ sẽ cân nhắc thêm nhiều dự án EDCA khác. (MPL) [kn]
