WASHINGTON, DC (NV) – Ông Clarence Thomas, thẩm phán Tối Cao Pháp Viện (TCPV), cho hay ông không báo cáo chuyện ông được nhà tài trợ lớn cho đảng Cộng Hòa bao đi chơi xa xỉ vì theo thông báo lúc đó, ông không cần báo cáo, CNN đưa tin.
Sáng Thứ Sáu, 7 Tháng Tư, ông Thomas gửi tuyên bố qua văn phòng thông tin công cộng TCPV, cho biết những chuyến đi chơi của vợ chồng ông với vợ chồng tỷ phú Harlan Crow là “lòng hiếu khách riêng của bạn bè thân riêng” nên ông được người ta thông báo rằng ông không cần khai báo.
Trong tuyên bố, ông Thomas gọi vợ chồng tỷ phú Crow là “bạn bè thân thiết nhất của chúng tôi.”
Hôm Thứ Năm, ProPublica, tổ chức truyền thông bất vụ lợi, công bố bản báo cáo gây chấn động, cho thấy ông Thomas đi chơi hàng loạt chuyến sang trọng do ông Crow tài trợ hơn 20 năm nay mà không báo cáo. Phía Dân Chủ ở Quốc Hội kêu gọi điều tra vụ này cũng như thành lập bộ quy tắc đạo đức mạnh hơn cho thẩm phán TCPV.
Ông Thomas lưu ý rằng quy định về báo cáo quà cáp riêng mới thay đổi gần đây.
“Và tất nhiên, tôi sẽ tuân thủ quy định này trong tương lai,” ông nói.
Hơn 20 năm nay, hầu như năm nào ông Thomas cũng được tỷ phú Crow cho đi chơi xa xỉ tới nhiều nơi, như Indonesia, New Zealand, California, Texas và Georgia, trong đó có những chuyến bằng siêu du thuyền hoặc bằng phi cơ riêng của thương gia ở Dallas này. Vào mùa Hè nào ông Thomas cũng được cho nghỉ mát một tuần tại khách sạn của ông Crow ở vùng núi Adirondacks, New York, ProPublica báo cáo, dẫn hồ sơ chuyến bay, tài liệu nội bộ và phỏng vấn nhân viên ông Crow.
Theo bản báo cáo, hồ sơ từ Cơ Quan Hàng Không Liên Bang (FAA) và trang web theo dõi chuyến bay FlightAware cho thấy ông Thomas dường như còn “thường xuyên sử dụng” phi cơ riêng của tỷ phú Crow, gồm chuyến đi chơi dài ba giờ năm 2016.
Theo nguồn tin chính phủ có liên hệ chặt chẽ với hệ thống tư pháp Mỹ, cuộc tranh cãi quanh vụ Thẩm Phán Thomas làm dấy lên lại cuộc tranh cãi về việc thẩm phán TCPV không có bộ quy tắc ứng xử nào áp dụng riêng cho họ.
Hiện nay, toàn bộ chánh án tòa cấp dưới đều phải tuân thủ Bộ Quy Tắc Ứng Xử Dành Cho Chánh Án Hoa Kỳ của Hội Nghị Tư Pháp, cơ quan quyết định chính sách của tòa liên bang. Nhưng tới nay, TCPV vẫn từ chối tuân theo bộ quy tắc đó hoặc thành lập bộ quy tắc riêng cho họ.
Đáp lại giới phê bình kêu gọi TCPV cũng nên áp dụng bộ quy tắc đó, năm 2011, Thẩm Phán John Roberts, chủ tịch TCPV, công bố bản báo cáo cho hay “Điều 3 Hiến Pháp chỉ thành lập một tòa án duy nhất, TCPV Hoa Kỳ.” Điều khoản này giao cho Quốc Hội nhiệm vụ thành lập tòa cấp dưới. Ông Roberts cho rằng hai cơ quan này khác nhau, nên bộ quy tắc ứng xử của Hội Nghị Tư Pháp mà Quốc Hội thành lập không thể áp dụng cho TCPV.
Ông Roberts thừa nhận thẩm phán TCPV có “tham khảo” bộ quy tắc đó cũng như nhiều tài liệu khác, gồm lời khuyên từ văn phòng pháp lý TCPV. Tuy nhiên, ông kết luận TCPV “không có lý do thành lập” bộ quy tắc ứng xử riêng. (Th.Long) [qd]
