HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – CSVN đàm phán mua thêm trang thiết bị quân sự của Cộng Hòa Czech gồm cả máy bay huấn luyện, radar, súng đạn và cải tiến các xe tăng cổ lỗ.
Hãng tin Reuters hôm Thứ Hai, 24 Tháng Tư, dẫn nguồn tin từ chính phủ Czech cho hay như vậy khi Hà Nội hiện có dấu hiệu đa dạng hóa nguồn cung cấp trang bị an ninh quốc phòng. Hệ thông thông tin tuyên truyền CSVN luôn luôn giấu kín các tin liên quan đến mua sắm võ khí.
Ông Petr Fiala, thủ tướng Cộng Hòa Czech đã có chuyến thăm viếng Việt Nam ba ngày từ 20 đến 22 Tháng Tư mà thành phần quan trọng là đại diện các công ty quốc phòng.
Reuters cho hay mục đích của chuyến đi này là thảo luận bán cho Hà Nội những trang bị kể trên.
Thông Tấn Xã Việt Nam (TTXVN) chỉ đưa tin tổng quát về chuyến thăm Việt Nam của phái đoàn Thủ Tướng Fiala và ca ngợi “chuyến thăm viếng có ý nghĩa rất quan trọng, đưa quan hệ hữu nghị, hợp tác nhiều mặt giữa hai nước sang giai đoạn phát triển mới.” Cả hai nước đều cùng là đồng minh của Liên Xô trước khi sụp đổ.
Czech ở vị thế thuận lợi để đáp ứng một số nhu cầu an ninh quốc phòng của CSVN ngày càng gia tăng khi các công ty quốc phòng của Czech khá nổi tiếng về cải tiến các võ khí đã lỗi thời của Nga mà Hà Nội và các nước chư hầu Liên Xô cũ vẫn duy trì phần lớn. Ước lượng đến 80% trang bị quân sự của CSVN có nguồn gốc từ Nga nhưng hầu hết đều không còn thích hợp với chiến tranh hiện đại.
Theo tổ chức nghiên cứu quốc phòng quốc tế SIPRI ở Thụy Điển, hơn hai thập niên qua, Czech là nước đứng đầu Châu Âu về cung cấp võ khí cho Việt Nam. Năm 2021, Việt Nam đã ký hợp đồng mua của Czech 12 máy bay huấn luyện phi công chiến đấu hạng nhẹ do công ty Aero Vodochody sản xuất và bắt đầu chuyển giao từ năm nay.
Nguồn tin trên nói rằng đang có các đàm phán để CSVN mua tiếp loại máy bay này. TTXVN chỉ úp mở đưa tin ông Fiala và Thủ Tướng CSVN Phạm Minh Chính “đồng ý nâng cấp hợp tác an ninh quốc phòng” bên cạnh những hợp tác kinh tế thương mại với hy vọng nâng thương vụ giữa hai nước lên tới $1 tỷ vào năm tới.
Viên chức giấu tên nói rằng Czech có thể hậu thuẫn việc chuyển giao kỹ thuật sản xuất võ khí và sản xuất ngay tại Việt Nam nếu thương vụ đủ lớn được thỏa thuận. Trong số các công ty tháp tùng Thủ Tướng Fiala đến Hà Nội, có bốn công ty về an ninh quốc phòng gồm Czechoslovak Group, Colt CZ Group, Omnipol và STV Group.
Nguồn tin cho hay công ty Omnipol có cổ phần nhỏ trong tập đoàn Aero Vodochody và là chủ nhân công ty Aircraft Industries, công ty chế tạo máy bay vận tải L 410 NG được thảo luận thương vụ hồi tuần qua với các chức sắc mua sắm quân sự của Việt Nam. Các cuộc thảo luận tương tự cũng đã được tiến hành với các đối tác Indonesia và Philippines khi họ đi chào hàng ở khu vực Châu Á.
Tin tức cũng cho hay Omnipol cũng thảo luận với phía Việt Nam về khả năng cung cấp radar lưỡng dụng cho cả các phi trường quân sự và dân sự. Các tập đoàn STV Group và Czechoslovax Group thảo luận hợp đồng cải tiến với kỹ thuật mới, gồm cả truyền tin liên lạc cho các loại xe tăng và xe bọc thép mà CSVN được Nga cung cấp mấy chục năm trước hiện vẫn là trụ cột trong quân đội.
Theo hợp đồng đề nghị, các công ty Czech cung cấp cả phụ tùng và bảo trì. Tuy nhiên vẫn chỉ là giai đoạn thảo luận sơ khởi chứ chưa có hợp đồng chính thức nào được ký kết. Đại diện công ty Excalibur Army, một bộ phận của tập đoàn Czechoslovax Group, cho hay đàm phán để bán xe thiết giáp mới, ống phóng hỏa tiễn, đại bác tiến triển rất chậm chạp. Việc cung cấp súng cho CSVN cũng được tập đoàn Colt CZ Group, công ty Czech sản suất súng gồm cả nhiều loại súng quân sự của công ty Mỹ Colt, thảo luận.
Tháng Ba vừa qua, một phái đoàn gồm hơn 50 đại công ty Mỹ, trong đó cả những nhà sản xuất võ khí nổi tiếng thế giới đã đến Hà Nội như Boeing, Lockheed Martin, Bell nhưng không thấy có tin tức gì tiếp theo.
Cuối năm 2022, tin tức cho hay 12 chiếc máy bay huấn luyện sơ cấp phi công quân sự T-6 Texan II sẽ được Mỹ chuyển giao cho Việt Nam từ năm 2024 đến 2027 “góp phần hiện đại hóa đào tạo phi công trong tương lai.”
Trước đó, CSVN đã mua của Nga 12 máy bay huấn luyện phi công quân sự Yak-130 và bắt đầu nhận từ năm 2021. Tương tự như Hải Quân, Không Quân CSVN hiện có các loại phi cơ – hầu hết đều do Nga sản xuất, mà một số nhà phân tích cho rằng rất khó để CSVN từ bỏ. (TN) [kn]
