SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Nhà cầm quyền CSVN vẫn loay hoay “tháo gỡ khó khăn” để “đẩy mạnh” sản xuất và xuất cảng khi các báo cáo nêu con số thống kê đi giật lùi của nền kinh tế.
Ngày Thứ Ba, 25 Tháng Tư, báo của Bộ Công Thương CSVN thuật lại cuộc họp của bộ này ở Sài Gòn với các cơ quan có trách nhiệm và giới công kỹ nghệ nhằm “đánh giá đúng tình hình, xác định khó khăn cùng các nguyên nhân” để đề ra các giải pháp khả thi.
Kinh tế Việt Nam năm 2022 tăng trưởng vượt bậc, tới hơn 8% trong khi năm nay định chế tài trợ quốc tế World Bank dự báo chỉ khoảng 6.3%. Đơn đặt hàng sản xuất bị cắt giảm, nhiều hãng đã cắt giờ làm của công nhân, cho nghỉ Tết kéo dài, thậm chí cho công nhân nghỉ việc. Đầu Tháng Tư, Ngân Hàng Phát Triển Á Châu (ADB) cũng chỉ dự báo tăng trưởng năm 2023 của Việt Nam khoảng 6.5%.
Theo báo cáo của Bộ Công Thương được nêu ra trong cuộc họp, “Mặc dù kim ngạch hàng hóa xuất khẩu Tháng Ba, 2023, có sự hồi phục, ước đạt $29.57 tỷ, tăng 13.5% so với tháng trước, nhưng xuất cảng Tháng Ba vẫn giảm tới 14.8% so với cùng kỳ năm ngoái do những khó khăn trong sản xuất và sự sụt giảm đơn hàng…”
Trong khi Bộ Công Thương loay hoay tìm cách “đẩy mạnh” sản xuất và xuất cảng thì hai ngày trước đó, báo Đầu Tư của Bộ Kế Hoạch và Đầu Tư CSVN, trong bản báo cáo gửi Quốc Hội, phàn nàn là xuất cảng suốt nhiều năm nay vẫn “phụ thuộc” vào các nhà đầu tư ngoại quốc sản xuất tại Việt Nam. Bên cạnh đó, lại còn “chậm đáp ứng các tiêu chuẩn của thị trường.”
Bộ Công Thương, trong một báo cáo khác gửi Quốc Hội cũng nhìn nhận tương tự.
Năm 2022, Việt Nam xuất cảng một số lượng hàng hóa lên tới hơn $371 tỷ, tăng 10.5% so với năm 2021. Được nhiều như vậy nhưng hàng hóa do khối đầu tư ngoại quốc sản xuất tại Việt Nam lại chiếm tới 74% giá trị tiền bạc. CSVN được thành tích để tuyên truyền cho dân nhưng lợi nhuận kinh doanh sản xuất thì chui vào túi giới tư bản nước ngoài. Dân lao động cong lưng làm ngày đêm nhưng không giúp làm giàu cho đất nước.
Trước đó, ngày 5 Tháng Hai, Tổng Cục Hải Quan CSVN báo cáo rằng, “Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (Foreign Direct Investment – FDI) chiếm ưu thế lớn trong hầu hết các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, nhất là lĩnh vực điện tử” như điện thoại và máy vi tính. Trị giá hàng hóa xuất cảng của Việt Nam từ khối FDI chiếm 74.5% trên tổng số xuất cảng cả nước.
Trước đó nữa, trong báo cáo cuối năm 2022, Bộ Công Thương cũng đã đưa ra con số 74% trị giá hàng xuất khẩu của Việt Nam trong năm này thuộc về khu vực đầu tư nước ngoài. Báo Dân Trí kêu rằng, “Khối FDI đang thống trị thương mại Việt Nam.”
Để giảm phụ thuộc vào khu vực đầu tư nước ngoài, nhiều cuộc họp, hội thảo đã từng được tổ chức với sự cố vấn của các định chế tài trợ quốc tế nhưng năm nào cũng vẫn thấy kêu ca và đề nghị. Rồi những cuộc họp “tháo gỡ khó khăn” và “đẩy mạnh sản xuất” vẫn chỉ là những lời hô hò và không thấy nền kinh tế gỡ được cái “vòng kim cô” phụ thuộc tư bản ngoại quốc.
Ba năm trước, ông Vũ Thành Tự Anh, chuyên gia kinh tế giảng dạy tại Đại Học Fulbright Việt Nam, phát biểu trong một cuộc hội thảo do Viện Chiến Lược Phát Triển của Bộ Kế Hoạch và Đầu Tư phối hợp với Chương Trình Phát Triển LHQ (UNDP). Ông thấy khu vực kinh tế tư nhân tại Việt Nam “rất nhiều về số lượng” nhưng lại “yếu về chất lượng.” Nếu không cải thiện được vấn đề này thì “triển vọng kinh tế của Việt Nam 10 năm tới sẽ không thể sáng sủa.”
Cuối Tháng Hai, 2023, báo tài chính Nhật Bản Nikkei dẫn nguồn từ Liên Đoàn Thương Mại và Công Nghiệp Việt Nam (VCCI) cho hay có đến 59% các doanh nghiệp được khảo sát nói thủ tục xuất cảng phiền hà và nạn vòi vĩnh hối lộ gây nhức đầu và thêm tốn kém cho doanh nghiệp, từ trước đến nay vẫn vậy. (TN) [kn]
