HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Tiến Sĩ Nguyễn Quang A, nhà hoạt động xã hội dân sự nổi tiếng, bị nhà cầm quyền CSVN cấm xuất cảnh, lấy cớ “liên quan đến an ninh.”
Tin tức trên mạng xã hội và các cuộc phỏng vấn của hai đài VOA và RFA cho hay ông Nguyễn Quang A bị Công An cửa khẩu Nội Bài không cho lên máy bay xuất cảnh ngày 1 Tháng Năm. Ông dự trù đi du lịch Thái Lan rồi sang Âu Châu, theo ông cho biết qua trả lời phỏng vấn.
Biên bản của Công An cửa khẩu phi trường Nội Bài nói rằng, ông không được phép xuất cảnh “do liên quan đến an ninh.”
Tiến Sĩ Nguyễn Quang A năm nay 77 tuổi. Những năm gần đây, ông sống lặng lẽ tại Hà Nội, hiếm khi ông phát biểu hay tham gia hoạt động thuộc phía xã hội dân sự.
Công An CSVN có một danh sách đen những người có trang mạng hay trang cá nhân trên Facebook đưa thông tin “trái chiều” hoặc phát biểu những điều đi ngược lại chính sách độc tài đảng trị của đảng và nhà nước. Bên cạnh sự sách nhiễu, đe dọa, thậm chí bỏ tù, họ bị cấm xuất cảnh như một hình thức trả thù.
Tiến Sĩ Nguyễn Quang A từng là một trong những sáng lập viên Viện Nghiên Cứu Phát Triển IDS hồi năm 2007. Đây là một tổ chức dân sự độc lập, phi lợi nhuận, đầu tiên tại Việt Nam, chuyên nghiên cứu các chính sách, chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế xã hội, đóng góp phát triển đất nước. Tuy nhiên không bao lâu sau thì nhà cầm quyền buộc IDS phải tự giải tán.
Họ bị buộc chỉ được đóng góp phản biện, trao các bản nghiên cứu của họ cho các cơ quan công quyền chứ không được công bố cho quần chúng được biết.
Ông Nguyễn Quang A cùng nhiều trí thức nổi tiếng khác của IDS tham gia các cuộc biểu tình chống Trung Quốc, chống các hành động đàn áp, bỏ tù những người vận động nhân quyền, dân chủ hóa đất nước. Năm 2018, ông cùng một số người tới điều trần tại Quốc Hội Liên Âu, kêu gọi EU nên áp lực tôn trọng quyền thành lập nghiệp đoàn người lao động tại Việt Nam.
Trường hợp Tiến Sĩ Nguyễn Quang A bị cấm xuất cảnh chỉ là vụ việc mới nhất. Trước ông, một số linh mục Dòng Chúa Cứu Thế, một số mục sư Tin Lành từng bị cấm xuất cảnh chỉ vì họ phát biểu hoặc tham gia những hoạt động bảo vệ nhân quyền tại Việt Nam.
Theo một bản tường trình năm ngoái của Tổ Chức Theo Dõi Nhân Quyền (HRW), nhà cầm quyền CSVN đã “cản trở một cách hệ thống” việc xuất ngoại và ngay cả việc đi lại trong nước, đối với hơn 170 nhà hoạt động, blogger và những người bất đồng chính kiến. Những người chưa có hộ chiếu thì bị từ chối cấp phát hay các loại giấy tờ khác để họ không đủ điều kiện xuất cảnh hoặc nhập cảnh.
Ngày 8 Tháng Hai, 2023, một tổ chức quốc tế có tên “Liên Minh Toàn Cầu Vì Sự Tham Gia của Công Dân” (CIVICUS) đưa ra bản tường trình lên án CSVN, dù đã được làm thành viên Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, vẫn tiếp tục bỏ tù hay ngược đãi bất cứ ai tham gia vận động nhân quyền, dân chủ hóa đất nước một cách ôn hòa.
Họ nói rằng xã hội dân sự tại Việt Nam hiện đang bị nhà cầm quyền CSVN “đóng cửa.”
Nhà cầm quyền vận dụng các điều luật trái với Công Ước Quốc Tế về các Quyền Dân Sự và Chính Trị để hình sự hóa, kết tội các nhà hoạt động, nhà báo độc lập, hạn chế việc đi lại, theo dõi và nhiều khi đánh đập họ. (TN) [kn]
