HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Nhà cầm quyền CSVN bí mật thỏa hiệp chia sẻ thông tin tình báo quân sự với chính phủ Mỹ “trong phạm vi lợi ích của cả hai bên.”
Ông Derek Grossman, một phân tích gia tại tổ chức nghiên cứu chính trị độc lập Rand Corporation, tiết lộ như vậy qua bài nhận định phổ biến trên tạp chí Foreign Affairs mới đây về CSVN có thể giúp Mỹ những gì để đối phó với Trung Quốc.
Sau khi Tổng Thống Mỹ Joe Biden đến Hà Nội ký thỏa hiệp nâng cấp quan hệ giữa hai nước lên thành “Đối tác chiến lược toàn diện” ngày 11 Tháng Chín vừa qua, nhiều nhà phân tích thời sự cho rằng, từ chủ đích khác nhau, nhu cầu khác nhau, bản thỏa hiệp xét trên một vài phương diện lại giống với câu chữ “đồng sàng dị mộng.”
Để có thể tạo được sự tin cậy từ kẻ cựu thù, Mỹ đã cung cấp cho CSVN nhiều gói viện trợ an ninh quốc phòng, đặc biệt về an ninh biển. Bên cạnh đó, qua nhiều chính phủ và nhiều chính trị gia, học giả uy tín và nhiều đời tổng thống Mỹ tới Hà Nội vận động, thuyết phục, các lãnh đạo chóp bu đảng CSVN đầy đa nghi cuối cùng mới ký thỏa hiệp.
Theo ông Grossman, khi Bộ Trưởng Quốc Phòng Lloyd Austin của chính phủ Biden đến thăm Việt Nam Tháng Bảy, năm 2021, hai nước đã “lặng lẽ ký một thỏa hiệp cho phép chia sẻ giới hạn tin tức tình báo quân sự.” Sau khi hai nước ký thỏa hiệp nâng cấp mối quan hệ, “thỏa hiệp nhiều phần sẽ bao trùm cả vấn đề chia sẽ thông tin liên quan đến Trung Quốc.”
Nhờ nâng cấp quan hệ đồng nghĩa với gia tăng tin cậy, theo ông Grossman, những hình thức hợp tác khác cũng gia tăng theo như mua bán vũ khí, tăng số lần thăm viếng của hàng không mẫy hạm, huấn luyện cảnh sát biển. Tin tức gần đây thấy Washington đang đàm phán bán một số máy bay khu trục F-16 Fighting Falcon cho Việt Nam.
Vẫn theo ông Grossman, nhiều phần Washington sẽ bán cho Việt Nam những loại máy bay không người lái tối tân hơn và có tầm hoạt động xa hơn là loại ScanEagle UAS đã thỏa thuận bán cho Việt Nam. Nước này có nhu cầu phòng vệ một vùng biển rộng lớn nên rất cần khả năng theo dõi và báo động tốt hơn về các hành động của Trung Quốc trên Biển Đông.
Tuy nước Mỹ không thể trông cậy vào Việt Nam để chống lại Trung Quốc, nhưng theo ông Grossman, việc CSVN ký thỏa hiệp nâng cấp quan hệ vơi Mỹ là chỉ dấu họ có những âu lo ngày càng gia tăng của họ tại Biển Đông. Sự hung hăng của lực lượng Trung Quốc tại Biển Đông ngày mỗi nhiều hơn trong khi khả năng đối phó của các nước nhỏ phía Nam lại quá giới hạn.
Dù có ký thỏa hiệp nâng cấp quan hệ lên thành “Đối tác chiến lược toàn diện,” CSVN vẫn không hoàn toàn rũ bỏ được nỗi ám ảnh Mỹ hậu thuẫn cho các “thế lực thù địch” hay “phản động” bên trong bên ngoài tìm cách lật đổ chế độ độc tài đảng trị qua các hình thức “diễn biến hòa bình.” Điều này dễ nhìn thấy khi Hà Nội lập đi lập lại đòi hỏi “tôn trọng thể chế chính trị của nhau,” “không can thiệp vào nội bộ nước khác”…
Cho nên những gì được thực hiện trong thực tế mới cho biết những “chia sẻ tin tức tình báo” hoặc “nâng cấp quan hệ” có bao nhiêu giá trị thực chất. (TN) [kn]
