OXFORD, Mississippi (NV) – Hai nhà nghiên cứu thuộc đại học University of Mississippi tìm thấy hàm lượng carbon đen cao tới mức nguy hiểm tại một số địa điểm ở Mississippi, theo nghiên cứu được công bố vào mùa Thu trên tạp chí Air Quality, Atmosphere and Health.
Carbon đen, thường được gọi là muội than, là yếu tố góp phần vào sự nóng lên toàn cầu và để lại những rủi ro về sức khỏe cho những ai tiếp xúc với nó. Các chất gây ô nhiễm không khí được thải ra từ các hoạt động như lái xe, đốt củi hoặc nhiên liệu hóa thạch và một số quy trình sản xuất.
Các nhà nghiên cứu gồm có Courtney Roper, giáo sư về chất độc môi trường và cộng tác viên nghiên cứu hậu tiến sĩ Hằng Nguyễn phát giác rằng nồng độ carbon đen ở Mississippi vượt quá khuyến cáo sức khỏe tại Hernando, Grenada, Jackson, Hattiesburg, Pascagoula và Gulfport, sáu nơi được Cơ Quan Phẩm Chất Môi Trường Mississippi khảo sát.
“Những gì chúng tôi tìm thấy ở những người trưởng thành có khả năng tiếp xúc với carbon đen cao hơn mức khuyến nghị của Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường EPA,” Roper nói. “Tại tất cả sáu thành phố, tỷ lệ này đều vượt quá mức cho phép của EPA về nguy cơ ung thư thông thường.”
Carbon đen là một thành phần của mức ô nhiễm không khí PM 2.5, tức là các hạt có kích thước 2.5 micron hoặc nhỏ hơn. Mức độ ô nhiễm này được quy định bởi Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường.
Có khoảng 4 triệu ca tử vong trên toàn thế giới là do hít bụi lâu dài với ô nhiễm không khí mức PM 2.5, điều này cũng liên quan tới việc tăng nguy cơ ung thư, đau tim, đột quỵ và bệnh phổi. Theo Hiệp Hội Tim Mạch Hoa Kỳ AHA, tiểu bang Mississippi có tỷ lệ tử vong do bệnh tim mạch cao nhất nước Mỹ và Sở Y Tế Tiểu Bang Mississippi ghi nhận có khoảng 6,500 người chết ở tiểu bang này mỗi năm vì ung thư.
Carbon đen cũng góp phần gây ra biến đổi khí hậu, bà Hằng Nguyễn nói. Carbon đen hấp thụ ánh sáng từ mặt trời và phản xạ nhiệt đó ngược trở lại bầu khí quyển, gây ra hiệu ứng nóng lên còn lớn hơn cả carbon dioxide.
Jackson, thành phố lớn nhất tiểu bang, có nồng độ carbon đen cao nhất ở mức 2.04 microgam trên một mét khối.
Mặc dù mắt người có thể nhìn thấy muội than nhưng các hạt carbon đen đơn lẻ, nhỏ hơn đường kính sợi tóc người khoảng 30 lần, nhỏ hơn cả một hạt cát.
“Kích thước tinh vi của carbon đen cho phép nó thâm nhập rất sâu vào hệ thống hô hấp”, Hằng Nguyễn nói. “Điều này ảnh hưởng tới sức khỏe con người.”
Phần lớn ô nhiễm carbon đen hình thành trong khi sản xuất năng lượng cho gia đình và khu vực thương mại từ việc đốt than, gỗ hoặc nhiên liệu hóa thạch, sau đó là khí thải công nghiệp và giao thông, theo Liên Minh Khí Hậu và Không Khí Sạch. Nguyên nhân tự nhiên gây ra ô nhiễm carbon đen gồm có cháy rừng và núi lửa, Hằng Nguyễn cho biết.
Tuy nhiên, không phải tất cả carbon đen của Mississippi đều bắt nguồn từ tiểu bang này, Roper nói. Do thời gian tồn tại của hạt carbon đen là khoảng hai tuần nên các luồng gió có thể thổi carbon đen từ các tiểu bang khác và thậm chí từ các quốc gia khác bay tới Mississippi.
Roper và Hằng Nguyễn nghiên cứu các mẫu không khí mà Cơ Quan Phẩm Chất Môi Trường Mississippi thu thập từ Tháng Chín 2013 tới Tháng Mười Hai 2014.
Cơ Quan Phẩm Chất Môi Trường Mississippi công bố dữ liệu từ mẫu không khí nhiều năm sau khi thu thập, tức là nghiên cứu của Roper và Hằng Nguyễn dựa trên dữ liệu của hơn 10 năm trước. Roper cho biết bà hy vọng nghiên cứu trong tương lai sẽ thu thập dữ liệu thời gian thực tế hơn về hàm lượng khí thải carbon đen tại tiểu bang này để hiểu rõ hơn về các rủi ro liên quan tới sức khỏe và khí hậu ở Mississippi. (TTHN)
