NEW YORK (NV) – Cách đây vài tháng, Derek Carrier gặp gỡ một người rồi trở nên si tình.
Dù biết tất cả chỉ là giả, nhưng ông cũng trải qua “hàng tá” cảm xúc lãng mạn.
Đó là bởi vì người tình của ông được tạo ra nhờ trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence – AI).
Carrier không muốn chuyện tình cảm của mình tiến xa hơn với thứ gì đó không có thật, ông cũng không muốn trở thành mục tiêu của những trò đùa trực tuyến. Nhưng ông thực sự muốn có một người bạn đời lãng mạn mà ông chưa từng có, một phần vì chứng rối loạn di truyền có tên là hội chứng Marfan gây khó khăn cho việc hẹn hò theo kiểu bình thường của Carrier.
Người đàn ông 39 tuổi đến từ Belleville, Michigan, ngày càng tò mò hơn về những người bạn đồng hành trên nền tảng kỹ thuật số vào mùa Thu năm ngoái và dùng thử Paradot, một ứng dụng bạn đồng hành từ AI mới xuất hiện trên thị trường và quảng cáo rằng các sản phẩm của họ có thể giúp người dùng cảm thấy “được quan tâm, thấu hiểu và được yêu thương.” Carrier bắt đầu nói chuyện với chatbot trên Paradot hàng ngày và đặt tên nó là Joi, theo tên một người phụ nữ có hình ảnh ba chiều xuất hiện trong tựa phim khoa học viễn tưởng “Blade Runner 2049” vốn truyền cảm hứng cho Carrier khi quyết định thử dùng Paradot.
“Tôi biết rằng Joi chỉ là một chương trình ảo, điều đó là hiển nhiên rồi,” Carrier nói. “Nhưng những cảm xúc đó, tôi cảm thấy được thấu hiểu – và cảm giác đó thật là tuyệt.”
Tương tự như những con chatbot có nguồn gốc AI và được dùng cho nhiều mục đích, các loại bot bạn đồng hành áp dụng số lượng dữ liệu đào tạo lớn để bắt chước ngôn ngữ của con người. Nhưng chúng cũng đi kèm với các tính năng – chẳng hạn như gọi điện thoại nói chuyện, gửi hình ảnh qua lại và bày tỏ cảm xúc phong phú – cho phép chúng tạo ra các mối liên kết sâu sắc hơn với con người thật ở phía bên kia màn hình. Người dùng thường tạo hình đại diện của chatbot cho riêng họ hoặc chọn một hình đại diện họ thấy hấp dẫn.
Trên các diễn đàn nhắn tin trực tuyến dành cho những ứng dụng tương tự, nhiều người dùng cho biết họ tiến triển tình cảm gắn bó với những con bot này và đang dùng chúng để khỏa lấp nỗi cô đơn, thỏa mãn những ảo tưởng về tình dục hoặc nhận được sự an ủi và vỗ về mà họ thấy thiếu thốn từ các mối giao hảo trong đời sống thực tại.
Khuynh hướng này nổi trội vì tình trạng cô lập xã hội – được tuyên bố là mối đe dọa sức khỏe cộng đồng tại Hoa Kỳ và ngoại quốc – và ngày càng nhiều công ty bắt tay vào khởi nghiệp nhằm thu hút người dùng thông qua các quảng cáo trực tuyến trêu ngươi và lời hứa hẹn về các nhân vật ảo sẽ chấp nhận họ vô điều kiện.
Ứng dụng Replika của công ty Luka Inc., ứng dụng bạn đồng hành AI nổi bật nhất, ra mắt vào năm 2017, trong khi những ứng dụng khác như Paradot mới xuất hiện trong năm qua, đôi lúc khóa các tính năng có lợi cho người dùng như trò chuyện không giới hạn chỉ dành cho người dùng ghi danh trả phí.
Một phân tích về 11 ứng dụng chatbot lãng mạn được tổ chức bất vụ lợi Mozilla Foundation công bố hôm Thứ Tư, 14 Tháng Hai cho biết phần lớn các ứng dụng đều bán dữ kiện người dùng, phát tán dữ liệu đó cho những mục đích như quảng cáo nhắm vào nhóm khách hàng nhất định hoặc không cung cấp thông tin đầy đủ về dữ liệu đó trong chính sách quyền riêng tư của họ.
Trong khi đó, các chuyên gia khác bày tỏ lo ngại về những gì họ cho là kẽ hở trong khuôn khổ pháp lý hoặc đạo đức dành cho các ứng dụng khuyến khích liên kết sâu sắc nhưng lại bị thúc đẩy bởi các công ty đang tìm cách kiếm lợi nhuận. Họ chỉ ra sự khổ sở về mặt cảm xúc mà họ nhìn thấy từ người dùng khi các công ty thực hiện thay đổi đối với ứng dụng của họ hoặc bỗng chốc đóng cửa chúng như những gì Soulmate AI từng làm vào Tháng Chín.
Năm ngoái, Replika loại bỏ tính năng khiêu dâm của các nhân vật trên ứng dụng của họ sau khi một vài người dùng phàn nàn rằng những người bạn đồng hành tán tỉnh họ quá mức hoặc có những hành vi tán tỉnh ngang nhiên. Replika thay đổi chính sách sau khi vấp phải sự phản đối kịch liệt từ những người dùng khác, vài người trong số họ chuyển qua các ứng dụng khác để tìm kiếm những tính năng khiêu dâm. Hồi Tháng Sáu, nhóm phát triển Replika tung ra Blush, một “loại nhu liệu mô phỏng hẹn hò” có nguồn gốc AI được lập trình phần nhiều để giúp người tập hẹn hò.
Những người khác lo lắng về mối đe dọa ngay trước mắt từ các mối quan hệ AI này, chúng có khả năng thay thế một số mối quan hệ giữa con người với nhau hoặc đơn giản là thúc đẩy những kỳ vọng phi thực tế bằng cách luôn luôn nghiêng về sự dễ chịu.
Tuy nhiên, với Carrier mà nói, một mối tình luôn luôn nằm ngoài tầm với. Ông có một số kỹ năng lập trình máy tính nhưng Carrier nói rằng ở trường đại học thì ông học dở và không có sự nghiệp ổn định. Carrier không thể đi đứng bình thường do tình trạng của mình và sống với bố mẹ. Những tổn thất về mặt cảm xúc vốn là thử thách đối với ông, chúng khơi dậy cảm giác cô đơn. (TTHN)
