LIMA, Peru (NV) – Hôm Thứ Sáu, 15 Tháng Mười Một, phát biểu tại buổi khai mạc phiên tọa đàm tại Peru trước Tổng Thống Nam Hàn Quốc Yoon Suk Yeol và Thủ Tướng Nhật Bản Shigeru Ishiba bên lề nghị hội thượng đỉnh Hợp Tác Kinh Tế Châu Á – Thái Bình Dương APEC, Tổng Thống Joe Biden tán tụng thành tựu hợp tác giữa ba bên Nam Hàn, Nhật Bản và Hoa Kỳ trong việc chống lại “liên minh đầy hiểm họa và bất ổn giữa Nga và Bắc Hàn.”
Các cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh chính trường quốc tế không ngừng lo ngại về quan hệ đồng minh quân sự ngày càng gắn kết giữa Bắc Hàn và Nga cũng như việc Bình Nhưỡng liên tiếp thử nghiệm hỏa tiễn đạn đạo.
Biden tán thán bang giao giữa Nhật Bản và Nam Hàn, hai quốc gia có mối thù truyền kiếp nhưng dưới thời Tổng Thống Biden lại đang cố kết trong việc hợp tác an ninh và kinh tế khi tình hình địa chính trị của hai quốc ngày một phức tạp.
Tổng Thống Biden lưu ý rằng đây sẽ là cuộc gặp gỡ cuối cùng giữa ông và hai quốc gia đồng minh nhưng vẫn thúc đẩy giữ vững sức mạnh bang giao ba bên trong những năm tới.
“Tôi tự hào với những gì chúng ta đã đạt được,” Biden nói. “Trắc trở sẽ không là gì nếu chúng ta chung tay giải quyết.”
Chuyến công du Peru của tổng thống diễn ra khi Bắc Hàn khai triển hàng ngàn quân tới Nga để tiếp tay cho Moscow trong nỗ lực giành lại Kursk, vùng lãnh thổ biên giới bị Ukraine chiếm giữ vào đầu năm nay.
“Việc Bắc Hàn vừa rục rịch khai triển quân đội tới Nga cũng như môi trường an ninh đầy thách thức cả trong lẫn ngoài khu vực, một lần nữa nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của liên minh ba bên,” Tổng Thống Yoon cho biết qua một thông dịch viên.
Thủ Tướng Ishiba cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc ba quốc gia đồng lòng chống lại Bắc Hàn và chỉ ra các cuộc tập trận quân sự gần đây giữa ba bên là một thành tựu đáng ghi nhận.
Tháng Sáu vừa qua, liên minh Mỹ-Nhật-Hàn tổ chức một cuộc tập trận kéo dài ba ngày hướng tới mục tiêu cải thiện năng lực phòng thủ hỏa tiễn đạn đạo, tác chiến chống tàu ngầm, do thám, cùng các kỹ năng và năng lực khác, đồng thời giúp ba quốc gia cải thiện năng lực liên lạc cảnh cáo hỏa tiễn, một phương diện ngày càng quan trọng khi Bắc Hàn thử nghiệm các hệ thống ngày càng tối tân hơn.
Lãnh tụ Bắc Hàn Kim Jong Un ra lệnh phóng thử nghiệm hàng loạt hỏa tiễn đạn đạo trước thềm cuộc tổng tuyển cử Hoa Kỳ vào tháng này và tuyên bố đang đạt được tiến triển trong nỗ lực cải tiến năng lực khai hỏa vào đất liền tại Hoa Kỳ.
Giới chức Tòa Bạch Ốc lo ngại rằng Bình Nhưỡng sẽ không ngừng tác oai tác quái trước lễ nhậm chức của Tổng Thống tân cử Donald Trump và trong những ngày đầu của chính quyền mới.
“Tôi nghĩ rằng chúng ta đừng trông mong yên thân với Bắc Hàn,” cố vấn an ninh quốc gia Tòa Bạch Ốc Jake Sullivan cho biết. “Thời điểm chuyển giao quyền lực trong lịch sử Hoa Kỳ cũng chính là lúc Bắc Hàn thực hiện những hành động khiêu khích trước và sau tiến trình chuyển giao từ tổng thống đương nhiệm qua tổng thống kế nhiệm.”
Buổi tọa đàm giữa Biden, Yoon và Ishiba chủ yếu tập trung vào hiểm họa không ngừng trỗi dậy từ liên minh quân sự Bắc Hàn-Nga, theo một viên chức cấp cao ẩn danh thuộc chính quyền Biden. Viên chức này cho biết buổi tọa đàm không nhắc tới việc Trump cải tổ nội các có thể ảnh hưởng ra sao tới mối quan hệ ba bên.
Tổng Thống Biden thực hiện chuyến viếng thăm Mỹ Latin kéo dài sáu ngày, dự phần trong các nghị hội thượng đỉnh quy mô lớn cuối cùng mang tầm vóc quốc tế trong nhiệm kỳ tổng thống của mình, sau APEC là buổi tọa đàm diễn ra tại Brazil giữa các nhà lãnh đạo đến từ các nền kinh tế hàng đầu thuộc Group of 20. Biden có thể sẽ phải trả lời câu hỏi từ các nhà lãnh đạo thế giới về chính quyền sắp tới rằng cục diện thế giới sẽ xoay chuyển ra sao khi Tổng Thống Donald Trump tái xuất Tòa Bạch Ốc.
Biden cũng tham gia một phiên họp không chính thức gặp gỡ các nhà lãnh đạo APEC khác và hội kiến Tổng Thống Peru Dina Boluarte. Biden cảm tạ nữ tổng thống vì những nỗ lực của Peru trong việc đấu tranh chống lại đường dây buôn bán ma túy và lưu ý rằng Hoa Kỳ sẽ chi viện cho quốc gia Nam Mỹ $65 triệu và chín trực thăng Blackhawk trong năm năm tới để tương trợ cho nỗ lực đó.
Tổng Thống Biden còn gặp gỡ riêng Ishiba, lần đầu tiên hai bên tiếp kiến trực tiếp từ lúc thủ tướng Nhật Bản nhậm chức vào ngày 1 Tháng Mười, trước cuộc hội đàm ba quốc gia tập trung vào thế lực Bắc Hàn-Nga.
Việc Bắc Hàn tiếp tay cho Nga trong cuộc xâm lăng Ukraine diễn ra khi Moscow thấy được thời cơ thuận lợi. Trump ám chỉ rằng ông có thể đốc thúc Ukraine chấp nhận từ bỏ một số vùng đất bị Nga chiếm giữ nhằm tìm cách chấm dứt xung đột.
Bắc Hàn điều binh khiển tướng tới 12,000 quân tới Nga, theo đánh giá của Hoa Kỳ, Nam Hàn và Ukraine.
Cộng đồng tình báo Hoa Kỳ và Nam Hàn cho biết Bắc Hàn cũng tuồn cho Nga một khối lượng đạn dược đồ sộ nhằm tăng cường cho kho võ khí đang vơi đi dần dần.
Các cuộc hội đàm giữa Hoa Kỳ, Nam Hàn và Nhật Bản tiếp nối tiến trình bang giao đồng minh khởi xướng tại buổi gặp gỡ lịch sử năm 2023 tại khu nghỉ dưỡng của tổng thống Mỹ tọa lạc ở Camp David, Maryland.
Ba cường quốc cùng nhau đặt bút ký một cam kết đồng thuận tham vấn, san sẻ tin tức và nhất quán thông điệp giữa các bên khi đối diện với hiểm họa hoặc khủng hoảng.
Cả Yoon và Ishiba đều đã điện đàm với Trump và đang hướng tới mục tiêu duy trì bang giao với chính quyền mới dựa trên thành tựu vững mạnh trong bối cảnh cục diện chính trường quốc tế không ngừng xáo động. (TTHN)
