WASHINGTON, DC (NV) – Hôm Thứ Tư, 26 Tháng Hai, Tổng Thống Donald Trump cho biết rằng nhà lãnh đạo Ukraine Volodymyr Zelensky sẽ đến Tòa Bạch Ốc vào Thứ Sáu để ký thỏa thuận khoáng sản được mong đợi lâu nay nhằm kết nối chặt chẽ hai nước với nhau trong nhiều năm tới, nguồn tin thông tấn xã AP cho hay.
Nhà lãnh đạo Mỹ đưa ra thông báo này khi bắt đầu cuộc họp nội các đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai của mình, ca ngợi thỏa thuận nói trên là “một thỏa thuận có quy mô lớn.” Từ lâu, vị tổng thống thuộc Đảng Cộng Hòa từng phàn nàn rằng Mỹ đã chi quá nhiều tiền thuế để yểm trợ Ukraine trong cuộc chiến chống Nga khi Điện Kremlin khởi đầu cuộc xâm lược Nga cách nay ba năm.
Ông Trump đã bấu víu vào thỏa thuận mới cho phép Mỹ tiếp cận các mỏ khoáng sản đất hiếm của Ukraine — thứ khoáng sản được sử dụng trong các ngành kỹ nghệ hàng không vũ trụ, quốc phòng và nguyên tử — để coi đây là một cơ hội buộc Kiev trả lại số viện trợ mà Mỹ đã cung cấp cho nỗ lực chiến tranh chống Nga của họ dưới thời Tổng Thống Dân Chủ Joe Biden.
“Chính quyền tiền nhiệm đã đặt chúng ta vào một vị thế hết sức tồi tệ, nhưng chúng ta đã có thể thực hiện một thỏa thuận mà nhờ đó chúng ta có thể lấy lại tiền và và rất nhiều tiền trong tương lai,” ông Trump nói.
Tổng Thống Zelensky cũng cho biết tại một cuộc họp báo vào hôm Thứ Tư tại Kyiv rằng những chi tiết căn bản của một thỏa thuận kinh tế đã đạt được, nhưng thỏa thuận này vẫn chưa bao gồm các bảo đảm an ninh của Mỹ dành cho Ukraine, điều mà đất nước này coi là quan trọng. Bản thỏa thuận đầy đủ có thể còn tùy thuộc vào các cuộc đàm phán sắp tới ở Washington. Đây là một bước sơ khởi hướng tới một thỏa thuận toàn diện sẽ được quốc hội Ukraine phê chuẩn, theo lời ông Zelensky.
Vẫn theo lời Tổng Thống Zelensky thì, trước tiên, Ukraine cần biết lập trường căn bản của Mỹ về sự tiếp tục yểm trợ quân sự cho Ukraine. Ông Zelensky nói rằng ông mong đợi một cuộc thảo luận rộng rãi với Tổng Thống Trump. Thỏa thuận kinh tế “có thể là một phần của sự bảo đảm an ninh trong tương lai, nhưng tôi muốn hiểu thêm về cái nhìn rộng lớn hơn liên quan tới sự bảo đảm này. Điều gì đang chờ đợi Ukraine?” ông Zelensky đặt câu hỏi.
Nhưng Tổng Thống Trump, khi thông báo về cuộc hội kiến với nhà lãnh đạo Ukraine, đã không cam kết về bất cứ sự bảo đảm an ninh nào sắp tới của Mỹ. “Tôi sẽ không đưa ra bảo đảm an ninh nào… chắc chắn là như thế,” ông Trump nói. “Chúng tôi sẽ để cho Âu Châu làm chuyện đó.” Ông Trump cho biết sự hiện diện của Mỹ khi hoạt động trong lãnh vực khai thác khoáng sản sẽ là “mức độ an ninh tự động, bởi vì sẽ không có ai gây rối với công dân của chúng tôi khi chúng tôi có mặt nơi đó. Và đó cũng là một thỏa thuận tuyệt vời đối với Ukraine, bởi vì họ đưa chúng tôi đến đó và chúng tôi sẽ làm việc ở đó. Chúng tôi sẽ trú đóng trên đất liền,” ông Trump nói.
Ông Trump cũng cho biết Ukraine “có thể quên đi” việc gia nhập NATO. Vị tổng thống thuộc Đảng Cộng Hòa nhấn mạnh quan điểm của chính quyền ông rằng nguyện vọng gia nhập khối liên minh quân sự Tây Phương của Ukraine là không thể thực hiện được.
“Tôi nghĩ chuyện đó [việc Ukraine đòi gia nhập NATO] có lẽ là lý do khiến cho cuộc chiến tranh với Nga xảy ra.” (TTHN)
