WASHINGTON, DC (NV) – Tối Cao Pháp Viện Mỹ bác một vụ kiện do Mexico đệ trình nhằm buộc các nhà sản xuất súng tại Hoa Kỳ phải chịu trách nhiệm vì dính líu tới cuộc đấu tranh giữa chính quyền Mexico và các băng đảng ma túy.
Tòa án bỏ phiếu với tỷ lệ 9-0 nhằm bác bỏ vụ kiện, đồng thời tiếp tục xác quyết đạo luật ban hành năm 2005 nhằm miễn trừ trách nhiệm cho các nhà sản xuất súng khi sản phẩm của họ bị sử dụng sai mục đích một luật định hợp pháp.
Chính quyền Mexico lập luận rằng “làn sóng” súng ống bất hợp pháp tràn qua biên giới là hậu quả của các hoạt động “cố tình” do các công ty Hoa Kỳ thực hiện, bằng cách chế tạo và quảng cáo súng ống nhằm thu hút các thành viên băng đảng.
Quyết định này lật ngược phán quyết của tòa án cấp dưới khi cho phép tiến hành vụ kiện được đệ trình chống lại nhà sản xuất Smith & Wesson và công ty Interstate Arms.
Ban đầu, vụ kiện tại Mexico được đệ trình năm 2021, chống lại tám nhà sản xuất súng ống, nhưng các vụ kiện chống lại sáu nhà sản xuất trong số đó đã bị tòa sơ thẩm bác bỏ.
Hiện thời Tối Cao Pháp Viện đã bác bỏ toàn bộ vụ kiện, đồng ý rằng vụ kiện đã giải quyết được một ngoại lệ liên quan tới Đạo Luật Bảo Vệ Thương Mại Võ Khí Hợp Pháp (PLCAA), một đạo luật hạn chế trách nhiệm pháp lý của các nhà sản xuất súng.
Trong đơn khiếu nại, chính quyền Mexico lập luận rằng các nhà sản xuất súng “cung cấp võ khí cho các đại lý bán lẻ kể cả khi biết rằng có tình trạng buôn bán cho những kẻ buôn lậu súng ở Mexico một cách bất hợp pháp.”
Mexico cũng tuyên bố rằng các nhà sản xuất không áp dụng bất kỳ biện pháp kiểm soát nào nhắm vào hệ thống phân bổ nhằm ngăn chặn việc bán các loại súng này cho những kẻ buôn lậu ở Mexico.
Tối Cao Pháp Viện cho biết đơn khiếu nại của Mexico “không hợp lý khi cáo buộc các nhà sản xuất bị đơn thông đồng và tiếp tay cho việc bán võ khí bất hợp pháp tại các đại lý bán súng cho những kẻ buôn lậu súng ở Mexico.”
Cáo buộc do Mexico đưa ra quá khái quát khi nói rằng các nhà sản xuất tiếp tay cho một số “kẻ buôn súng gian lận” chưa xác định danh tánh trong việc bán võ khí bất hợp pháp, tòa án cho biết.
Đây là lần đầu tiên tòa án xem xét luật bảo vệ PLCAA, khiến các nạn nhân của tình trạng bạo lực súng đạn khó lòng kiện các nhà sản xuất và đại lý bán võ khí vì sử dụng sản phẩm sai mục đích.
Trong phiên điều trần hồi Tháng Ba, tòa án tỏ ra ngờ vực trước thách thức từ Mexico, trong đó chánh án ở cả hai phía ý thức hệ đều đặt câu hỏi rằng liệu vụ kiện có hợp lệ hay không.
CBS News thực hiện một cuộc điều tra Hoa Kỳ cho thấy mỗi năm có 200,000 tới 500,000 khẩu súng sản xuất tại Hoa Kỳ bị buôn lậu vào Mexico.
Gần một nửa số súng thu hồi tại các nơi từng xảy ra án mạng ở Mexico là súng sản xuất tại Hoa Kỳ, CBS trích dẫn dữ liệu từ Cơ Quan Quản Lý Rượu, Thuốc Lá, Súng và Chất Nổ (ATF). (TTHN) [qd]
