(WSJ) – Ông Donald DeFesi cho biết phí hiệp hội cư dân (HOA fees) tại khu căn hộ của ông ở Walnut Creek, California đã tăng hơn gấp đôi kể từ năm 2015, lên tới $1,500. Hiện ông đang chi nhiều tiền hơn cho phí hiệp hội, bảo hiểm căn hộ và thuế tài sản so với tiền gốc và lãi của khoản vay mua nhà.
“Tôi hoàn toàn không nghĩ phí hiệp hội lại tăng mạnh như vậy,” ông DeFesi nói.
Người Mỹ đang phải trả nhiều tiền hơn bao giờ hết cho các hiệp hội cư dân, làm gia tăng chi phí và khiến nhiều người có ý định mua nhà phải rời bỏ thị trường địa ốc.
Phí condo trung vị (median) hàng tháng khoảng $420 vào năm 2025, tăng từ $325 của năm 2019, tương đương mức tăng 29%, theo phân tích từ Realtor.com dựa trên các tin đăng bán. Với nhà biệt lập, phí HOA trung vị tăng từ $50 lên $63 trong cùng giai đoạn, tương đương 26%.
Dù phí HOA và phí condo không phải khoản chi lớn nhất trong ngân sách của nhiều hộ gia đình, nhưng chúng lại tăng đồng thời với giá nhà gần mức kỷ lục và lãi suất vay mua nhà cũng neo cao, đã khiến khả năng mua nhà ngày càng giảm. Bên cạnh đó, thuế tài sản, phí bảo hiểm nhà và chi phí tiện ích cũng đồng loạt tăng đồng loạt tại nhiều nơi.
Ông Joel Berner, kinh tế gia cấp cao của Realtor.com, cho rằng các chi phí tăng mạnh này đang “gạt một bộ phận người dân ra khỏi khả năng sở hữu nhà.”
Lãi suất vay mua nhà có thể giảm trong tương lai, cho phép những người mới mua gần đây tái cấp vốn khoản vay mua nhà để giảm chi phí hàng tháng. Nếu xung đột tại Iran được giải quyết, lãi suất có thể có thêm động lực để giảm.
Tuy nhiên, phí HOA và các chi phí liên quan đến sở hữu nhà nhiều khả năng sẽ tiếp tục tăng.
“Điều đó đồng nghĩa tôi sẽ phải bào mòn tiền tiết kiệm hoặc phải thắt chặt chi tiêu hơn nữa,” ông DeFesi nói.
Khoảng 21.6 triệu hộ gia đình – tương đương 1/4 số hộ sở hữu nhà tại Mỹ – đã trả phí HOA hoặc phí condo trong năm 2024, theo phân tích của Sở Thống kê Hoa Kỳ công bố vào Tháng Chín. Trong đó, khoảng 3 triệu hộ phải trả hơn $500 mỗi tháng.
Các khoản phí này thường bao gồm bảo hiểm và bảo trì khu vực chung, đồng thời có thể đi kèm tiện ích như hồ bơi hoặc sân golf. Chi phí tăng chủ yếu do giá bảo hiểm tài sản, nhân công và vật liệu đều tăng.
Phí tăng mạnh là một trong những nguyên nhân chính khiến thị trường căn hộ trở nên yếu nhất trong hơn một thập niên qua.
Bà Rebecca Lotsoff đã tìm mua căn hộ hai phòng ngủ tại khu vực Chicago từ cuối năm 2022 và không muốn trả quá $500 mỗi tháng. Tuy nhiên, bà gặp khó trong việc tìm căn nhà phù hợp với ngân sách, khi phần lớn đều bán cao hơn giá chào bán sau nhiều đề nghị cạnh tranh.
“Điều đó khiến lựa chọn của tôi bị thu hẹp rất nhiều,” bà nói. “Tôi thực sự cảm thấy rất nản.”
Với nhiều chủ nhà, việc phí tăng mạnh thường đến bất ngờ. Ngoài phí hàng tháng, các hiệp hội đôi khi còn thu thêm các khoản phí đặc biệt dùng để chi trả cho sửa chữa lớn hoặc chi phí phát sinh.
Tại Durango, Colorado, hiệp hội cư dân nơi ông Mike Downing sinh sống đã tăng phí trong những năm gần đây nhằm bù đắp chi phí tăng và củng cố quỹ dự phòng, theo ông Downing – chủ tịch ban quản lý.
Khi mua căn hộ vào năm 2019, vợ chồng ông trả khoảng $600 mỗi tháng. Hiện nay, số tiền này đã lên gần $1,300.
Một số cư dân phản đối việc tăng phí, cho rằng điều này có thể khiến việc bán nhà trở nên khó khăn hơn. “Không khí trở nên khá căng thẳng,” ông nói. “Đây là bài toán khó với tất cả mọi người.”
Theo Realtor.com, phí HOA và phí condo chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng chi phí vay mua nhà tại các thị trường Florida.
Sau vụ sập tòa nhà căn hộ năm 2021 tại Surfside, Florida, các công ty bảo hiểm đã siết chặt việc đánh giá an toàn, đồng thời bang ban hành các quy định mới nhằm đảm bảo kết cấu của các tòa nhà cũ. Những chi phí phát sinh này đã đẩy phí condo tăng lên và khiến nhiều chủ nhà quyết định bán.
Đối với người mua, việc tránh phí HOA chưa chắc đã tiết kiệm hơn. Phí HOA có thể bao gồm những khoản mà chủ nhà phải tự chi trả nếu không tham gia, chẳng hạn như sửa chữa công trình hoặc dọn tuyết. Ngoài ra, các hiệp hội đôi khi có thể thương lượng mức giá theo nhóm để giảm chi phí.
Một số hiệp hội cũng đang tìm cách hạn chế đà tăng phí. Bà Cindy Kielty, chủ tịch hiệp hội cư dân tại St. Charles, Missouri, cho biết họ có thể cắt giảm dịch vụ như tưới cỏ để tiết kiệm chi phí.
Khi mua nhà vào năm 2009, vợ chồng bà chỉ trả khoảng $125 mỗi tháng. Hiện nay, mức này đã lên $350.
“Người dân sẽ phải điều chỉnh lại kỳ vọng về những gì được bao gồm,” bà nói. “Họ có hai lựa chọn: tự làm nhiều hơn hoặc trả thêm tiền cho hiệp hội cư dân.” (Ng.Tr)[kn]
