TEHRAN, Iran (NV) – Ông Mojtaba Khamenei, lãnh tụ tối cao Iran, hôm Thứ Năm, 30 Tháng Tư, tuyên bố nước này sẽ bảo vệ “năng lực nguyên tử và hỏa tiễn” của mình làm tài sản quốc gia, theo AP.
Ông Khamenei đưa ra lời tuyên bố cứng rắn này giữa lúc ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, thúc ép Iran đạt thỏa thuận rộng hơn để củng cố lệnh ngưng bắn mong manh kéo dài ba tuần qua.
Ông Khamenei vẫn giữ giọng điệu thách thức từ khi lên nắm quyền sau khi cha của ông, cố lãnh tụ tối cao Ali Khamenei, thiệt mạng trong ngày đầu Mỹ và Israel tấn công Iran hôm 28 Tháng Hai.
Trong bản tuyên bố được xướng ngôn viên đọc trên truyền hình nhà nước hôm Thứ Năm, ông Khamenei cho hay nơi duy nhất dành cho Mỹ ở Vịnh Ba Tư là “dưới đáy vịnh” và một “chương mới” đang được viết trong lịch sử vùng này.
Ông Khamenei chưa xuất hiện trước công chúng kể từ khi được bầu làm lãnh tụ tối cao Iran thay thế cha của ông. Ông đưa ra bản tuyên bố này trong bối cảnh kỹ nghệ dầu hỏa Iran đang bị siết chặt do lệnh phong tỏa của Hải Quân Mỹ đối với cảng Iran.
Nhưng nền kinh tế thế giới cũng chịu áp lực vì Iran vẫn chặn eo biển Hormuz, nơi khoảng 20% lượng dầu khí thế giới đi qua vào thời bình. Hôm Thứ Năm, giá dầu Brent, giá dầu tiêu chuẩn quốc tế, có lúc lên tới $126 một thùng.
Cuộc khủng hoảng về nguồn dầu hỏa cũng như vật giá tăng cao đang gây áp lực lên Tổng Thống Trump, khiến ông phải đưa ra kế hoạch mới về việc mở lại Hormuz.
Theo kế hoạch đó, Mỹ sẽ vừa tiếp tục phong tỏa cảng Iran vừa phối hợp với đồng minh gây tốn kém hơn cho Iran trong việc chặn Hormuz, theo một giới chức cấp cao trong chính quyền Tổng Thống Trump.
Ông Trump đang cân nhắc hàng loạt biện pháp ngoại giao và chính sách để ép buộc Iran chấm dứt chặn eo biển hệ trọng này, giới chức nêu trên cho hay, yêu cầu giấu tên vì không có thẩm quyền phát ngôn với báo chí.
Kế hoạch đó là nỗ lực mới nhất của Tổng Thống Trump thuyết phục những nước khác giúp mở lại Hormuz.
Trong khi đó, hôm Thứ Năm, ông Khamenei dường như tỏ ý Iran sẽ tiếp tục kiểm soát eo biển này. Ông tuyên bố Iran kiểm soát Hormuz sẽ làm cho vùng Vịnh an toàn hơn, và “luật lệ cũng như cách quản trị mới” của Iran ở eo biển này sẽ có lợi cho toàn bộ quốc gia trong vùng.
Có tin, thời gian qua, Iran thu lệ phí một số chiếc tàu đi Hormuz $2 triệu mỗi chiếc. Tuy nhiên, thế giới coi Hormuz là thủy lộ quốc tế, mở rộng cho tất cả tàu bè, không phải nộp lệ phí. Những quốc gia Ả Rập ở vùng Vịnh, đặc biệt Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất (UAE), chỉ trích việc Iran kiểm soát eo biển này giống như hải tặc. (Th.Long) [dt]
