QUẢNG TRỊ, Việt Nam (NV) – 52 gia đình ở khu vực Dốc Miếu, xã Gio Linh, tỉnh Quảng Trị, gần 40 năm qua sống trong cảnh bấp bênh, không thể xây nhà hay vay vốn mở mang kinh tế vì vướng quy hoạch treo di tích “hàng rào điện tử McNamara.”
Theo báo Tuổi Trẻ hôm 6 Tháng Năm, hồi năm 1986, khu vực Căn Cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu được Bộ Văn Hóa Thể Thao và Du Lịch xếp hạng “Di Tích Lịch Sử Quốc Gia” và được quy hoạch thành “điểm du lịch tầm cỡ,” với kỳ vọng phục hồi lại “hàng rào điện tử McNamara” trong chiến tranh.
Thế nhưng, sau 40 năm “kỳ vọng” nhưng “di tích lịch sử” vẫn chưa thành hiện thực, trong khi cuộc sống của người dân nơi đây đầy bấp bênh, khốn đốn.
Ông Nguyễn Hiển cho biết, gia đình ông và nhiều gia đình khác gần như “đóng băng” mọi kế hoạch phát triển kinh tế, mặc dù họ đến khu vực Căn Cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu đầy bom đạn này lập nghiệp từ năm 1993.
“Không có sổ đỏ, người dân không được xây dựng hay sửa chữa nhà cửa. Muốn làm ăn thì không thể thế chấp vay vốn. Con gái tôi học đại học từ năm 2020, chi phí hơn 200 triệu đồng ($7,597) nhưng không thể vay ngân hàng,” ông Hiển bất bình nói.
Tương tự, bà Trần Thị Xiển, 69 tuổi, cùng gia đình sinh sống tại đây từ năm 1992. Dù nhà có mặt tiền rộng 22 mét đã xuống cấp nghiêm trọng với tường nứt, mái dột nhưng gia đình bà không thể sửa chữa. Mỗi mùa mưa bão, gia đình luôn thuộc diện được di tản sớm do nguy cơ sập nhà, tốc mái.
“Ngày trước, con gái muốn mở rộng nuôi heo, nuôi gà nhưng không vay được vốn. Nay, muốn làm trạm sạc xe điện cũng lâm vào ngõ cụt do không có sổ đỏ,” bà Xiển ngao ngán nói.
Toàn khu vực Căn Cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu hiện có 52 gia đình “sống mòn” như vậy, trong đó có ít nhất bảy hộ có nhà hư hỏng nặng nhưng không ai dám sửa chữa vì lo ngại bị chính quyền phạt vạ.
Nói với báo đài về tình trạng trên, đại diện Ủy Ban Nhân Dân Tỉnh Quảng Trị cho biết nguyên do khu vực này nằm trong phạm vi bảo vệ của “Di Tích Lịch Sử Căn Cứ Cồn Tiên-Dốc Miếu,” được xếp hạng di tích lịch sử quốc gia từ năm 1986. Đây là địa điểm quan trọng phía Nam vĩ tuyến 17, nằm trong hàng rào điện tử McNamara trị giá $1 tỷ của Mỹ trong chiến tranh.
Để xoa dịu dư luận, hôm 4 Tháng Năm vừa qua, ông Hoàng Xuân Tân, phó chủ tịch tỉnh Quảng Trị, cho biết đã ký văn bản gửi Bộ Văn Hóa đề nghị đưa ra khỏi quy hoạch khu di tích đến 90% diện tích, bởi việc giữ nguyên ranh giới cũ đã gây nhiều bất cập, ảnh hưởng đến quyền lợi chính đáng của người dân và cản trở phát triển kinh tế-xã hội. (Tr.N)
