QUẬN CAM, California (NV) – Thị trường xe hơi toàn cầu đang cạnh tranh gay gắt giữa các nhà sản xuất Mỹ, Âu, Á. Chính phủ Trump đang áp thuế nhiều mặt hàng nhập cảng, trong đó có xe hơi và phụ tùng để bảo vệ ngành công nghiệp xe Mỹ, đẩy giá lên cao. Các nhà sản xuất xe hơi Nhật đang tìm cách đối phó, đồng thời tăng thêm tính cạnh tranh toàn cầu của các thương hiệu xe Nhật.
Theo trang mạng xe hơi www.thedrive.com , ngành công nghiệp xe hơi Nhật Bản đang cân nhắc việc tiêu chuẩn hóa phụ tùng xe hơi trên quy mô lớn. Đây không phải là điều mới. Các nhà sản xuất xe khác cũng từng dùng chung phụ tùng để cắt giảm chi phí, không chỉ trong phạm vi các mẫu xe của cùng một hãng mà còn giữa các thương hiệu khác nhau. Nền tảng MQB của Tập đoàn Volkswagen là ví dụ cho các cấu trúc dùng chung linh kiện hiện đại trong thập niên 2010. Kể từ đó, nhiều nhà sản xuất khác cũng đã tinh giản danh mục sản phẩm, chỉ sử dụng một số ít các nền tảng cơ bản để giúp quy trình sản xuất rẻ hơn và đồng bộ hơn.
Tuy nhiên, chiến lược này cũng có những mặt trái. Tập đoàn VW từng bị chỉ trích là chỉ bán “cùng một loại xúc xích nhưng với độ dài khác nhau.” Sự giống nhau giữa các thương hiệu đôi khi dẫn đến những cáo buộc về chiêu bài thay đổi logo/nhãn hiệu trên cùng một mẫu xe, chất lượng không có gì khác. Dĩ nhiên, không phải lúc nào cáo buộc này cũng đúng.
Hiện nay, các nhà sản xuất xe Nhật không chỉ muốn thực hiện điều này giữa các thương hiệu xe thuộc cùng một tập đoàn, mà còn giữa nhiều hãng khác nhau. Trước đây, các liên doanh đã từng chia sẻ nền tảng giữa các thương hiệu. BMW và Toyota đã cùng phát triển Z4 và Supra trong một dự án hợp tác; Mazda cũng có thỏa thuận tương tự với Fiat để sản xuất mẫu 124 Spider hiện đại (là chiếc MX-5 được thay đổi diện mạo). Tuy nhiên, ngành công nghiệp xe Nhật đang hướng tới một quy mô lớn hơn nhiều.
Ông Koji Sato, CEO của Toyota, đồng thời là chủ tịch đương nhiệm của JAMA, Hiệp hội các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản đại diện cho các hãng Toyota, Honda, Nissan, Mazda, Subaru, Mitsubishi và Suzuki. Ông Sato phát biểu: “Chúng tôi nhận thức rằng ngành công nghiệp xe hơi Nhật Bản đang trải qua giai đoạn chuyển đổi mang tính bước ngoặt. Đây chính là thời điểm để tiếp tục phát triển và thích ứng trước những thách thức cũng như các sáng kiến cải cách toàn ngành công nghiệp phải đối mặt.”
Ông Sato cùng với ông Ivan Espinosa (CEO của Nissan), chia sẻ rằng việc tiêu chuẩn hóa phụ tùng sẽ giúp các nhà sản xuất Nhật Bản rảnh tay, tập trung nguồn lực phát triển vào những công nghệ mới, thí dụ như giao diện phần mềm mới, công nghệ hỗ trợ người lái tiên tiến, xe điện có khả năng sạc nhanh hơn… Ông Sato được giao trọng trách vận động hành lang để thúc đẩy các thay đổi chính sách mang lại lợi ích cho ngành công nghiệp xe hơi. Ông nhận thấy ngành công nghiệp ở những quốc gia, khu vực khác trên thế giới có sự tổ chức tốt hơn Nhật. Vì vậy ông muốn có sự hợp tác mạnh mẽ hơn nữa giữa các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) Nhật Bản.
Sự hợp tác sẽ diễn ra như thế nào? Trong ngắn hạn, mục tiêu là tiêu chuẩn hóa các phụ tùng mà khách hàng không nhìn thấy trực tiếp, thí dụ như các bộ dây điện và ống dẫn chất lỏng. Chưa thấy nhắc đến các nền tảng chung cho khung gầm hay các chi tiết đúc thân xe, giống như nền tảng LX của Chrysler được thiết kế để tương thích tốt với các phụ tùng từ các dòng xe Mercedes-Benz và Sprinter của Daimler.
Một thỏa thuận như vậy có cả ưu và nhược điểm. Phải thừa nhận rằng sự giống hệt nhau không phải là điều mà những người đam mê lái xe mong muốn. Nó có thể giúp việc sản xuất xe trở nên dễ dàng và ít tốn kém hơn, nhưng lại không tạo nên cá tính riêng cho chiếc xe.
Cần ghi nhận rằng việc sử dụng phụ tùng có thể thay thế lẫn nhau giữa các nhà sản xuất là một lợi thế lớn cho những người thích tự sửa xe tại nhà (DIY), giúp họ dễ dàng tìm kiếm phụ tùng thay thế. Xét ở khía cạnh tích cực, người mua được hưởng lợi khi chi phí sửa xe rẻ hơn, dẫn đến phí bảo hiểm cũng giảm. (HD)
