WASHINGTON, DC (NV) – Dân Biểu Liên Bang Derek Trần vừa yêu cầu Bộ Ngoại Giao Mỹ lên tiếng về tình trạng nhân quyền tại Việt Nam và được cơ quan này trả lời, đồng thời, vị dân cử gốc Việt cao cấp nhất Hoa Kỳ cùng 10 đồng viện Dân Chủ đồng loạt ký tên vào bức thư khẩn gởi ông Markwayne Mullin, bộ trưởng Bộ Nội An, và ông David Venturella, quyền giám đốc Cảnh Sát Di Trú (ICE), yêu cầu giải thích rõ ràng về làn sóng bắt bớ và trục xuất những người con lai Mỹ sinh ra trong chiến tranh Việt Nam.
Thông cáo báo chí của Văn Phòng Dân Biểu Derek Trần hôm Thứ Sáu, 23 Tháng Mười, cho biết: “Trong lúc Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc họp hồi Tháng Chín, ông gửi một lá thư đến Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ, yêu cầu chính quyền Mỹ buộc chính quyền CSVN chịu trách nhiệm về tình trạng vi phạm nhân quyền tràn lan.”
“Trong lúc Phái Bộ Ngoại Giao Mỹ tại Liên Hiệp Quốc liên lạc với phía Việt Nam, bao gồm Tổng Bí Thư Chủ Tịch Nước Tô Lâm, tôi yêu cầu quý vị thảo luận vấn đề nhân quyền, đòi họ thả tù nhân lương tâm, nêu quan tâm liên quan đến Bộ Luật Hình Sự bỏ tù những nhà bất đồng chính kiến, và khẳng định rằng quan hệ mạnh mẽ hơn với Hà Nội phải kèm theo tiến bộ về nhân quyền được kiểm chứng và xác định,” Dân Biểu Derek Trần được thông cáo dẫn lời nói.
“Mới đây, Bộ Ngoại Giao Mỹ đã trả lời và xác nhận họ quan tâm đến hồ sơ nhân quyền tại Việt Nam và khẳng định các vấn đề này được thảo luận giữa ông Riley Barnes, phụ tá ngoại trưởng Hoa Kỳ đặc trách dân chủ, nhân quyền, và lao động, với ông Đặng Hoàng Giang, thứ trưởng ngoại giao Việt Nam,” thông cáo cho biết tiếp.
“Dân Biểu Derek Trần vẫn kiên định trong việc yêu cầu Việt Nam chịu trách nhiệm về các hành vi phản dân chủ và vi phạm nhân quyền. Là con trai của những người tị nạn Việt Nam và là người Mỹ gốc Việt duy nhất tại Quốc Hội, Dân Biểu Derek Trần cam kết nâng cao tiếng nói và đại diện cho cộng đồng người Việt trên chính trường quốc gia, đồng thời bảo vệ quyền của người nhập cư,” thông cáo cho biết tiếp.
Trước đó, hôm 21 Tháng Mười, Dân Biểu Derek Trần và 10 đồng viện thuộc đảng Dân Chủ ký tên vào một lá thư gửi lãnh đạo Bộ Nội An và ICE, yêu cầu giải thích rõ ràng về làn sóng bắt bớ và trục xuất những người con lai Mỹ sinh ra trong chiến tranh Việt Nam.
“Amerasians,” hay những người sinh ra ở Châu Á có mẹ là người Châu Á và cha là quân nhân Hoa Kỳ phục vụ trong Chiến Tranh Đông Dương từ năm 1950 đến năm 1982.
Theo Đạo Luật Amerasian năm 1982 và Đạo Luật Hồi Hương Amerasian năm 1988, nhiều người đã có thể có được tình trạng thường trú nhân hợp pháp (thẻ xanh) tại Hoa Kỳ. Tuy nhiên, vì họ không được nhập quốc tịch theo diện phân loại và nhiều người không có giấy tờ hợp lệ chứng minh cha là người Mỹ, vì thế, những người “lai Mỹ” này đang đối mặt với nguy cơ bị trục xuất.
“Việc xác minh nguồn gốc của người ‘Amerasian’ vô cùng khó khăn. Hầu hết cha của họ đã trở về Hoa Kỳ sau khi kết thúc thời gian phục vụ quân ngũ. Nhiều người mẹ của họ tiêu hủy giấy tờ để bảo vệ con mình vì lo sợ bị trả đũa và đàn áp chính trị,” 11 vị dân biểu liên bang cho biết trong thư.
Năm 2008, Hoa Kỳ và Việt Nam ký một bản ghi nhớ, đồng ý không hồi hương những người Việt Nam đến Hoa Kỳ trước năm 1995. Tuy nhiên, dưới áp lực của chính quyền Tổng Thống Donald Trump, thỏa thuận này thay đổi đáng kể vào Tháng Mười Một, 2020, theo đó, bất cứ người Việt nào nhập cư vào Hoa Kỳ mà từng có án hình sự và chưa có quốc tịch đều có thể bị trục xuất.
“Các biện pháp bảo vệ tiếp tục bị thu hẹp hơn nữa vào Tháng Sáu, 2025, khiến một số lượng người ‘lai Mỹ’ chưa được xác định có nguy cơ bị giam giữ và trục xuất,” theo các vị dân cử ký tên trong thư.
Ngoài Dân Biểu Derek Trần, lá thư còn có chữ ký của các dân biểu Grace Meng (New York-Địa Hạt 6), Lou Correa (California-Địa Hạt 46), Judy Chu (California-Địa Hạt 28), Dave Min (California-Địa Hạt 47), Shri Thanedar (Michigan-Địa Hạt 13), Raja Krishamoorthi (Illinois-Địa Hạt 8), Kevin Mullin (California-Địa Hạt 15), Lateefah Simon (California-Địa Hạt 12), Juan Vargas (California-Địa Hạt 52), và Seth Moulton (Massachusetts-Địa Hạt 6). (Đ.D.)
