Nguyễn Văn Khanh
“Tôi sinh trưởng ở vùng này,” ứng cử viên Dân Chủ Bernie Sanders hãnh diện nói với các ứng cừ viên ở khu vực Brooklyn, New York. “Tôi cũng muốn nói cho các bạn biết bà Hillary Clinton không xứng đáng để lãnh đạo quốc gia,” ông nói tại Philadelphia. “Khí thế thành công đang nằm trong tay của chúng ta,” ông nói với cử tri Wyoming ngay sau chiến thắng ở Wisconsin, và giữa tiếng reo hò của hàng ngàn người ủng hộ, ông cam kết “chúng ta sẽ cùng nhau đi đến cùng, chúng ta sẽ không bao giờ bỏ cuộc.”
Ứng cử viên Bernie Sanders. (Hình: William Thomas Cain/Getty Images)
Ông Sanders có những lý do thật vững vàng để nói những điều vừa kể trên. Trong 8 cuộc bầu cử sơ bộ diễn ra trong 2 tuần lễ vừa qua, ông thắng 7 và sẽ thắng thêm ở Wyoming vào ngày Thứ Bảy tới đây, trước khi chạm trán với bà Clinton ở tiểu bang New York. Ðây là tiểu bang ông chào đời, đồng thời cũng là tiểu bang có số người Do Thái cư ngụ rất đông – đông nhất là tại thành phố New York – trong số đó, “những người mong muốn thấy nước Mỹ có vị tổng thống gốc Do Thái đầu tiên không phải là ít,” theo nhận xét của bà Martha Johnston, một chiến lược gia của đảng bộ Dân Chủ cư ngụ tại thành phố Syracuse thuộc mạn Bắc của tiểu bang New York.
Mặc dù các cuộc thăm dò giữa tuần này đều cho thấy bà Clinton đang dẫn trước ở New York, nhưng “nếu nhìn vào kết quả ở những tiểu bang ông Sanders đã thành công, tôi nghĩ ông cũng có cơ hội thành công vào ngày 19 tới đây khi cử tri New York bỏ phiếu bầu sơ bộ,” bà Johnston nói tiếp. “Với giới trẻ và thành phần cử tri độc lập chủ trương cấp tiến, ông Sanders được sự ủng hộ tối đa. New York là nơi có rất nhiều thành phố đại học, có rất nhiều người trẻ, tư tưởng của họ rất thoáng, nên tôi có thể dự đoán tập thể này sẽ bỏ phiếu ủng hộ ông Sanders.” Một yếu tố khác cũng được nói tới “đừng quên ông Sanders sinh trưởng ở New York làm việc ở Vermont,” nên ông “vừa là người nhà vừa là hàng xóm, một lợi thế chính trị mà tất cả các ứng cử viên Dân Chủ lẫn Cộng Hòa đều muốn có.”
Những lợi thế chính trị đó “là con đường giúp chúng tôi thành công,” ông Jeff Weaver, trưởng Ban Vận Ðộng Tranh Cử của ông Sanders, nói với báo chí hồi giữa tuần này. “Sau ngày bầu cử sơ bộ Wisconsin, tất cả các cuộc thăm dò đều nghiêng về phía chúng tôi, không còn nghiêng về phía bà Clinton như trước nữa.” Ông đưa thí dụ: 81% cử tri trẻ tuổi ủng hộ ông Sanders, 77% cử tri độc lập ủng hộ ông Sanders, nếu được đảng đưa ra tranh chức tổng thống “Thượng Nghị Sĩ Sanders thắng ông Trump của đảng Cộng Hòa dễ dàng hơn bà Clinton.” Ngay cả chuyện quyên góp tiền vận động “chúng tôi cũng hơn bà Clinton,” dẫn chứng là “trong 3 tháng đầu năm 2016 chúng tôi quyên được 109 triệu, trong khi bà Clinton quyên được có 75 triệu,” nhắc lại lời Thượng Nghị Sĩ Sanders thường nói trong những cuộc vận động tranh cử: bà Clinton chỉ có 1 triệu người góp tiền ủng hộ, “chúng tôi có tới 2 triệu người cho tiền để vận động. Tiền của bà Clinton phần lớn là tiền của các đại công ty, tiền của chúng tôi là tiền của cử tri đóng góp.”
Những yếu tố quan trọng đó “cũng là lý do thúc đẩy ông Sanders mạnh miệng hơn khi tấn công bà Clinton,” là nhận xét của nhà báo Chris Cillizza chuyên viết tin bầu cử cho nhật báo The Washington Post. Với những thành công đạt được hồi Tháng Ba và đầu Tháng Tư 2016, “ông Sanders và dàn tham mưu của ông đều hiểu rằng cục diện cuộc đua sẽ thay đổi hoàn toàn nếu họ thắng bà Clitnon ở tiểu bang New York, đẩy thành phần bề thế trong đảng, lực lượng siêu đại biểu, các nhà tài trợ và giới truyền thông phải suy tính lại, tự đặt câu hỏi liệu bà Clinton có đủ sức để giúp đảng giữ Tòa Bạch Ốc hay không.” Với cử tri Dân Chủ, “nếu ông Sanders thắng ở New York, điều đó có nghĩa là cử tri nhìn thấy một khuôn mặt sáng giá hơn, họ muốn trao quyền đại diện đảng ra tranh cử cho ông Sanders.”
Phản ứng từ phía bà Clinton là phát biểu của chính bà cựu ngoại trưởng Mỹ, nói rằng “tôi không hiểu tại sao ông Sanders lại nói rằng tôi không xứng đáng làm tổng thống.” Nói với báo chí khi đi vận động tại thành phố New York, bà Clinton cho biết thêm “sẽ tiếp tục nhấn mạnh những khác biệt về chính sách giữa tôi và ông Sanders,” để cho cử tri biết ai là người “có kế hoạch hành động và ai là người chỉ nói để câu phiếu.” Bà cũng nhắc lại câu “đừng nói những điều không thể làm,” để nhắc mọi người chính sách mà ông Bernie Sanders đưa ra khi vận động tranh cử “toàn là những lời hứa hẹn chính ông ta biết không thể nào thực hiện được.”
Cho đến chiều Thứ Năm, phát ngôn viên Ủy Ban Vận Ðộng Tranh Cử Hillary Clinton là bà Christina Reynolds gửi email cho những người ủng hộ, viết rằng “thật là lố bịch và thiếu trách nhiệm khi (ông Sanders) tấn công một người gần như chắc chắn sẽ đại diện cho đảng, trong khi người bị tấn công (là bà Clinton) lại là người xứng đáng nhất để tranh cử tổng thống TRONG LỊCH SỬ HOA KỲ.”
Email này cũng kêu gọi những người ủng hộ “giúp từ 1 đồng hoặc nhiều hơn” để Ủy Ban Vận Ðộng cho bà Clinton có phương tiện “chống lại lời bêu xấu” của ông Sanders.
