WASHINGTON, DC (AP) – Hôm Thứ Ba, Tổng Thống Barack Obama ký lệnh cấm khai thác dầu khí trong một vùng biển thuộc quyền liên bang rộng hàng triệu mẫu trong thềm lục địa Mỹ ở Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương.
Quyết định này, được ký chỉ một tháng trước khi ông Obama rời Tòa Bạch Ốc, được coi là nỗ lực nhằm củng cố di sản bảo vệ môi trường của ông.
Khu vực cấm khai thác nằm trong các vùng biển Chukchi và biển Beaufort, gần Alaska và những thung lũng dưới đáy biển Đại Tây Dương trải dài từ Massachusetts đến Virginia.
Loan báo của Tòa Bạch Ốc được phối hợp song song với những quyết định tương tự của Thủ Tướng Justin Trudeau cấm khai thác dầu khí trong vùng Bắc Băng Dương thuộc lãnh hải Canada.
Những biện pháp này không ảnh hưởng tới các khu vực đã chuyển nhượng quyền khai thác cho các công ty dầu khí, và không cản trở việc khoan đào trong vùng lãnh hải Mỹ.
Các giới chức Tòa Bạch Ốc nói rằng lệnh này có giá trị vô thời hạn trong tương lai.
Tổng Thống Obama căn cứ theo điều khoản 12-A của đạo luật do Tổng Thống Dwight Eisenhower ký ban hành năm 1953, theo đó “tổng thống Hoa Kỳ từng thời gian có thể rút sự sử dụng bất cứ một khu đất nào chưa chuyển nhượng trên thềm lục địa.”
Theo giải thích của họ: “Các tổng thống Cộng Hòa cũng như Dân Chủ từ hơn nửa thế kỷ qua đã có tiền lệ sử dụng quyền lực này. Những tổng thống sau đó không có quyền đảo ngược quyết định và chỉ Quốc Hội mới có thể sửa đổi.”
Đây là một thử thách đối với lời hứa hẹn của tổng thống tương lai Donald Trump rằng sẽ giải tỏa các khu vực dự trữ năng lượng chưa được khai thác. Nếu có thể chống lại biện pháp của ông Obama, sẽ phải nhiều năm mới hy vọng đạt kết quả.
Ban hành sắc lệnh này, Tổng Thống Obama nói rằng nếu xảy ra rò rỉ trong việc khai thác dầu khí, hệ sinh thái sẽ bị tổn thương nặng nề.
Theo ông, biển Chukchi và Beaufort là những nguồn quan trọng cung cấp sinh kế cho thổ dân, và nhiều người khác.
Ông cũng cho biết dầu thô từ Bắc Băng Dương năm 2015 chỉ chiếm 0.1% sản lượng dầu thô của Mỹ.
Thêm nữa, với giá dầu hiện nay đang thấp, việc khai thác tốn kém ở đây sẽ chỉ có giá trị trong nhiều chục năm nữa.
Ông nhấn mạnh: “Vì thế, nhìn về tương lai, chúng ta phải tiếp tục chú trọng đến tình hình kinh tế địa phương hơn là chỉ lãnh vực dầu khí.”
Các giới bảo vệ môi trưởng hoan nghênh quyết định của tổng thống, trong khi giới công kỹ nghệ dầu lửa cho rằng sự ngăn cấm này gây trở ngại cho sự tự túc năng lượng và phương hại đến an ninh quốc gia Mỹ. (HC)
