Chiến tranh kinh tế bắt đầu

Nguyễn Đạt Thịnh

Cảng Long Beach, Nam California. Đây là một trong những cửa ngõ nhập cảng hàng hóa từ Trung Quốc vào Hoa Kỳ. (Hình: Getty Images)

Đúng nửa đêm Thứ Năm, mùng 5 Tháng Bảy, 2018, cuộc chiến tranh ngoại thương giữa 2 siêu cường kinh tế Hoa Kỳ và Trung Quốc bắt đầu.

Tổng Thống Mỹ Donald Trump không bắn phát súng lệnh, mà chỉ ra lệnh khởi sự đáng thuế tariff(nhập cảng)  lên núi hàng hóa nhập cảng từ Trung Quốc vào lãnh thổ Hoa Kỳ – trị giá $34 tỷ. Thuế tariff mới, cao hơn thuế cũ, và có thể cao đến mức từ 20% đến 30%.

Mua cái TV made in China ngày hôm qua, người tiêu thụ chỉ trả có $250, sáng nay, 7 Tháng Sáu, 2018, WalMart đã nhanh chóng đổi giá thành $300 ($250 + 20%); tổng thống không nổ súng, không ai nổ súng cả, nhưng hầu bao của hàng triệu người tiêu thụ vẫn bị lủng vì trúng đạn “thuế nhập cảng.”

Giải pháp tự vệ giới hạn vào việc thắt hầu bao, bớt tiêu xài để giảm thiểu tổn thất chiến tranh.

Không cần phải có những hiểu biết kinh tế cấp tiến sĩ, nhiều người viết báo quèn cũng oang oang tiên đoán là ông Mr. Xí (Tập Cận Bình) – tuy mập mà không chậm – sẽ trả đũa ngay hôm 7 Tháng Sáu, 2018, vì trước đó, ông đã từng ứng khẩu đối đáp với ông Trump là nếu Trump đánh thuế nặng trên hàng xuất cảng của Tàu, thì lập tức Xí sẽ đánh thuế tariff nặng lên ba món hàng Mỹ: thịt heo, đậu nành, và xe hơi.

Nhiều bà Jane Do, chủ trại heo tại Arizona, tại Wisconsin, nhiều anh Jim Do đang lái máy cầy cho các tỷ phú nông gia, và nhiều anh John Do công nhân xưởng ráp xe Ford, xe GM lo tái mặt vì viễn ảnh thất nghiệp.

Từ khẩu chiến, chiến tranh ngoại thương chợt biến thành hiện thực, đúng vào phút đầu tiên của ngày 7 Tháng Sáu, 2018; súng chưa nổ, ma nhiều người đã sắp chết… đói, nhiều người khác đã sắp bị thương đến rách áo – cả người Mỹ lẫn người Tàu, người Tây, người Nhật,…

Những tổn thất chiến tranh đó không làm chùn tay tổng thống; trên chiếc AIR FORCE ONE ông tuyên bố với nhóm phóng viên truyền thông tháp tùng ông, là sau núi hàng Tàu trị giá $34 tỷ, ông sẽ chiếu cố đến cái núi nhỏ hơn chỉ trị giá có $16 tỷ, cũng vẫn là hàng nhập cảng từ Trung Quốc, và chót hết tổng số $450 tỷ hàng Tầu nhập cảng sẽ “được” công bằng đóng thuế.

Trong giai đoạn đe thuế nặng, ông Trump đã bị phản ứng mãnh liệt của các quốc gia “bạn hàng,” quen thuộc, kể cả khối đồng minh văn hóa Tây Âu lẫn khối không đồng minh văn hóa Á Châu -Tàu, Nhật, Nam Hàn, Đài Loan.

Giờ này họ ngưng phản đối để chết điếng run sợ, vì thị trường tiêu thụ lớn nhất hoàn vũ – thị trường Mỹ – tuyên bố bế quan, tỏa cảng.

Nhiều người đánh giá tình trạng bế tắc ngoại thương vừa xảy ra chỉ là một trò chơi thi gan giữa Hoa Kỳ và những quốc gia có trao đổi ngoại thương với Hoa Kỳ, bên nào gan lì hơn, bên đó thắng; và ai cũng biết bên thắng là Hoa Kỳ, với vị tổng thống vừa gan lại vừa liều.

Tuy nhiên Mỹ thắng không phải vì Trump bền gan hơn Tập Cận Bình (Mr. Xí), mà vì Mỹ trường vốn hơn Tàu; và cái trò thi gan đang xảy ra chỉ giản dị là một canh phé. Cao thủ cờ bịt Trump không chỉ lớn tiền láng hơn, mà còn giỏi đánh tháu hơn tay phé Mr. Xí.

Tiến Sĩ Edward Alden, thành viên của Hội Đồng Quan Hệ Đối Ngoại (Council on Foreign Relations) có vẻ thiếu tin tưởng vào chính sách ngoại thương của Trump; ông nhận định, “Ngay thời điểm này, tôi không thấy chỉ dấu nào cho thấy là chiến tranh kinh tế sẽ ngã ngũ như thế nào, nhất là ngã ngũ theo ý tổng thống.”

Trong những phiên họp chót của Federal Reserve Board, chủ tịch Jerome Powell lo ngại là chiến tranh kinh tế sẽ tạo ra nhiều bất ổn gây ảnh hưởng xấu cho sinh hoạt đầu tư, và sự ổn định của thị trường Hoa Kỳ. Đa số thành viên của tổ chức Federal Reserve Board cho là nên duy trì tình trạng kinh tế đang lạc quan; họ lo những xáo trộn do ảnh hưởng của hệ thống thuế nhập cảng mới sẽ phức tạp, khó giải quyết.

Những hậu quả thường thấy trong một cuộc chiến tranh kinh tế là mức sản xuất quốc nội giảm sút, trong lúc giá thị trường tăng cao. Một điển hình của tình trạng tăng giá là chiếc máy giặt; 1.2 triệu máy giặt nhập cảng trong năm nay sẽ chỉ bị đánh thuế tariff 20% thôi, nhưng sau đó thuế tariff sẽ tăng lên đến 50%.

Ông Gary Hufbauer, một viên chức của Peterson Institute for International Economics khuyến cáo người tiêu thụ là nếu cần mua máy giặt thì mua ngay đi, đừng chờ giá trở thành quá cao với thuế 50%.

Một trong nhiều nhận xét lãng nhách của những chuyên viên cỡ ông Gary Hufbauer là ông Hye Ming Song, nhân viên Euromonitor International. Ông Nam Hàn này nói, “Hãng máy giặt chánh gốc Mỹ Whirlpool sẽ bán sản phẩm đắt khách hơn, và cao giá hơn; nhưng cao cỡ nào còn tùy giá máy nhập cảng. Họ chờ giá của máy giặt nhập cảng, để định giá sản phẩm của họ.” Rẻ hơn chút đỉnh.

Tuy nhiên, nhu cầu của người tiêu thụ không chỉ giới hạn vào cái máy giặt; cái xe cũ cũng cần đổi, chiếc TV hư cũng cần thay thế, tủ lạnh, máy vi tính, giầy dép, quần áo,… đa số là hàng nhập cảng.

Hàng nội hóa cũng không giữ giá hiện nay; tất cả đều thay đổi, đều trở thành mắc hơn dù không bị đánh thuế tariff. Nói cách khác, giới tiêu thụ vẫn là những người bị thương nặng nhất trong cuộc chiến tranh kinh tế.

Những người có nhu cầu an ủi họ, có thể bảo họ là giá mọi thứ hàng nhập cảng đều có thể tăng mà không nhất thiết phải là do hậu quả của chiến tranh kinh tế, điển hình là giá xăng cũng gia tăng mà có chiến tranh kinh tế nào xẩy ra đâu; chỉ cần Hoa Kỳ đồng ý với OPEC bơm dầu giới hạn để xăng đừng mất giá.

Tình trạng chiến tranh này mà kéo dài thì e là sẽ có ngày khéo ăn, cũng không no, mà khéo co cũng vẫn lạnh, mất thôi. (Nguyễn Đạt Thịnh)

38 ngươì chết, 47 người mất tích vì mưa lớn ở Nhật


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Lũ quét trong đêm cuốn trôi 4 người, 3 căn nhà ở Thanh Hóa

Lũ quét bất ngờ đổ về trong đêm khiến ba căn nhà bị lũ cuốn trôi hoàn toàn, và bốn người trong một gia đình ở huyện Lang Chánh bị lũ cuốn trôi.

JetBlue giảm nhân viên để tiết kiệm $300 triệu trong 2 năm

Công ty JetBlue Airways hôm Thứ Sáu 20 Tháng Bảy loan báo sẽ cắt giảm một số nhân viên trong nỗ lực tái tổ chức công ty, dù rằng chưa cho biết là sẽ có bao nhiêu người bị cho nghỉ

Thủ tướng Đức: ‘Không thể trông cậy Mỹ giữ gìn trật tự thế giới’

Thủ Tướng Đức, bà Angela Merkel, mới đây nói rằng sẽ tiếp tục ở lại chức vụ dù rằng có nhiều khó khăn ở trong lẫn ngoài nước.

Đại úy công an ở Sóc Trăng bị khống chế bằng súng, cướp xe hơi

Khi ông đại úy công an bước xuống xe thì bị một người dùng súng khống chế và siết cò rồi cướp xe hơi tẩu thoát.

Siêu sao Cristiano Ronaldo rời Real Madrid về đầu quân cho Juventus

Tiền đạo siêu sao thế giới Bồ Đào Nha, Cristiano Ronaldo, chính thức rời đội bóng Tây Ban Nha Real Madrid để về đầu quân cho đội Juventus.

TT Trump dọa tăng thuế quan $500 tỉ hàng hóa Trung Quốc

Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Sáu 20 Tháng Bảy nói ông sẵn sàng để tăng thuế quan nhắm vào số lượng hàng hóa Trung Quốc trị giá khoảng $500 tỉ, một điều sẽ làm leo thang

Luật sư của TT Trump bí mật thu âm cuộc nói chuyện về người mẫu Playboy

Ông Michael Cohen, luật sư lâu năm của Tổng Thống Donald Trump, bí mật thu âm cuộc nói chuyện với ông Trump hai tháng trước ngày bầu cử tổng thống năm 2016, mà trong đó, họ bàn cách trả tiền cho cựu người mẫu Playboy.

Ngôi nhà có hàng phượng vĩ và vườn cây nhiệt đới ngay cạnh Little Saigon

Không phải một cây, hai cây, mà những ba cây phượng thuộc hàng cổ thụ chi chít hoa nhẹ lay trong chiều Hè như muốn làm bừng lên ký ức cả một thời cắp sách của những đứa học trò Việt Nam thuở nào.

Trung Quốc ‘đánh cắp có hệ thống’ công nghệ cao của Mỹ

Trung Quốc nay đang có hệ thống "chuyển giao công nghệ cao" rất nhuần nhuyễn từ Hoa Kỳ, đánh cắp có sự chỉ huy của nhà nước, đồng thời là việc xâm nhập hàng ngũ các khoa học gia đại học.

Nữ du khách Texas sang Florida bắt ốc tù và, bị phạt 15 ngày tù

Một nữ du khách từ Texas sang chơi ở vùng Key West, tiểu bang Florida, đã bi phạt tù sau khi bắt ốc tù và (queen conch shell) ở bờ biển.