Trịnh Hảo Tâm
Rome nằm ở vùng Trung Tây của bán đảo Ý Ðại Lợi có hình chiếc giày cao cổ (boot), là thành phố lớn nhất và là thủ đô của nước Ý. Dân số Rome là 2.7 triệu người, nếu kể luôn vùng ngoại ô là 3,849,000 người.
Người Ý chiếm đa số ở Rome, với 93%. Ngoại kiều đông nhất là người Ðông Âu, phần lớn đến từ Lỗ Mã Ni (Romania) và Ba Lan (Poland) chiếm 3%, người Á Châu nhiều nhất là Phi Luật Tân chiếm 1.3%, người Nam Mỹ đông nhất là Peru chiếm 1.1%. Ngoài ra có khoảng vài chục ngàn kiều dân bất hợp pháp sinh sống ở đây.
Thành phố cổ
Thành phố cổ xưa này có chiều dài lịch sử hơn 2,700 năm, từng có thời là thành phố lớn nhất thế giới và là trung tâm nền văn minh Tây Âu, một trong những nền văn minh lớn của nhân loại.
Nước Ý ngày xưa phân chia ra nhiều tiểu quốc, Rome từng là thủ đô nước Thiên Chúa Giáo được Giáo Hoàng cai trị. Về chính trị, quân sự, Ðức Giáo Hoàng vừa hành xử như nhà vua nên được gọi là “Quốc Gia của Giáo Hoàng” (Papal States).
Về mặt tín ngưỡng, Ðức Giáo Hoàng cai quản giáo hội Thiên Chúa Giáo là tôn giáo mà đa số các nước Âu Châu đặt thành quốc giáo. Thời đó vua các nước Âu Châu phải xin Ðức Giáo Hoàng phong vương, đội vương miện mới có đủ uy tín để cai trị và các lân quốc mới công nhận.
Trước phong trào các tiểu quốc thống nhất thành lập nước Ý, năm 1870 quân Ý tiến chiếm Rome và ngày nay nước của Ðức Giáo Hoàng thu hẹp lại thành nước Vatican nằm trong thành phố Rome cũng là trung tâm của giáo hội Công Giáo La Mã. Ðức Giáo Hoàng chỉ lo về tôn giáo, điều khiển giáo quyền, còn chính trị, quân sự có nước Ý bảo vệ.
Vì thành phố vẫn còn lưu lại nhiều di tích, đền đài xây từ vài ngàn năm trước cũng như Tòa Thánh Vatican là điểm hành hương nên Rome hiện nay là thành phố du lịch đứng thứ ba mỗi khi du khách đến thăm các nước trong khối Liên Hiệp Âu Châu.
Thành phố Rome có bảy ngọn đồi vây xung quanh. Khu trung tâm thành phố cũng là khu phố thời cổ đại nằm ở phía Ðông sông Tiber. Các di lịch lịch sử lừng danh của Rome như Roman Forum, Colosseum, Trevi Fountains đều nằm ở phía Ðông.
Phía Tây sông Tiber là khu phát triển sau thời Trung Cổ, ít kiến trúc cổ chỉ có Tòa Thánh Vatican với thánh đường thánh Phêrô đồ sộ là địa điểm tập trung đông đảo người hành hương và khách du lịch.
Rome có ngôi đền Pantheon, đây là một kiến trúc cổ xưa đến 2,000 năm, là ngôi đền lớn nhất thế giới có mái vòm được chống đỡ bằng những cột không có cốt sắt bên trong. Toàn bộ ngôi đền phía trước là kiến trúc bằng đá theo dạng hình hộp với những hàng cột theo kiểu La Mã và phía sau là đền thờ chính với mái vòm hình bán nguyệt.
Ðền được xây dưới triều đại vua Augustus và hoàn thành năm 126 Trước Công Nguyên, ngày xưa là đền thờ đạo La Mã cổ và ngày nay là nhà thờ Công Giáo với các thánh lễ vào Chủ Nhật.
Phía trong đền có sàn lát cẩm thạch hình tròn và bên trên là mái vòm bán cầu rộng lớn với lỗ trống hình tròn lấy ánh sáng vào. Xung quanh tường là những bàn thờ, những bức tượng. Trong đền cũng là nơi chôn cất xác hai vua người Ý là Vittorio Emanuele II và Umberto I cùng vợ của vua này.
Cách đó vài trăm thước về hướng Tây là quảng trường Navona. Quảng trường này được xây vào thế kỷ Thứ Nhất Sau Công Nguyên, như là một vận động trường ngoài trời để người La Mã ngày xưa xem các trận đấu.
Giữa quảng trường là đài phun nước cùng các tượng điêu khắc nghệ thuật thần linh bằng đá trắng và cây cột đá Obelisk Ai Cập dùng để xem giờ. Trước kia quảng trường này người ta nhóm chợ, ngày nay là di tích lịch sử thu hút du khách và là hội chợ Giáng Sinh hằng năm.
Tuy là thành phố lớn nhưng Rome không có nhiều tòa nhà cao chọc trời mà hầu hết là những kiến trúc xưa. Nhiều người cho rằng, nếu không thấy xe hơi kiểu mới và người đi với quần áo tân thời thì người ta tưởng rằng Rome đang sống vào thời kỳ trước Tây lịch.
Nhà cửa ở thành phố Rome thường sơn vàng hay xây bằng gạch đỏ, lợp ngói đỏ nên đứng trên cao thấy hầu hết là màu đỏ cam. Trong thành phố ít cây cối xanh tươi, có lẽ vì mưa ít, khí hậu khô khan như miền Nam California.
Giao thông ở Rome
Tuy đông dân nhưng đường sá ở Rome êm đềm vắng vẻ, nhịp sống không hối hả ngược xuôi mà có vẻ trầm lặng, phảng phất một tinh thần hoài cổ.
Thành phố Rome ngoài xe hơi còn có nhiều xe gắn máy, đa số xe phân khối lớn lưu thông nhưng ít nạn kẹt xe. Nhìn trên bản đồ nhiều con đường tạo thành hình nan quạt đều đồng quy về Rome, đây là những con đường có từ thời La Mã cổ. Phía ngoài nối các nan quạt ấy với nhau là xa lộ vòng đai hình tròn.
Taxi có nhiều và có thể đón bằng cách ngoắc tay ở ngoài đường, tuy nhiên phải ngã giá rõ ràng trước khi lên xe. Xe điện ngầm mỗi nhà ga phía bên trên dùng bảng đỏ có chữ “M” trắng. Hệ thống xe điện ngầm ở Rome hiện nay chỉ có hai tuyến đường nối nhau theo hình chữ X có tên gọi là Line A và Line B.
Hiện Rome đang cho đào đất để xây tuyến mới Line C. Tuy nhiên, việc đào đất rất thận trọng, luôn luôn có nhân viên khảo cổ theo sát để giám định vì mỗi thước sâu trong lòng đất có thể chứa cả kho tàng lịch sử.
Tại nhiều ga xe điện ngầm có nơi được nối với tuyến đường xe điện trên mặt đất gọi là xe Tram. Muốn dùng hai phương tiện giao thông công cộng này phải có bản đồ các tuyến đường Metro và Tram này.
Về hàng không, Rome có phi trường quốc tế Leonardo Da Vinci International Airport nhưng người ta thường gọi là phi trường “Fiumicino Airport” vì nằm ở quận Fiumicino về phía Tây Nam Rome, gần bờ biển. Nước Ý có hãng hàng không quốc doanh Alitalia (đang thua lỗ định bán cho hãng máy bay Lufthansa của Ðức).
Tác giả Trịnh Hảo Tâm đã xuất bản tám quyển ký sự du lịch gồm: Trên Những Nẻo Ðường Việt Nam; Miền Tây Hoa Kỳ; Ký Sự Du Lịch Trung Quốc; Mùa Thu Ðông Âu; Tây Âu Cổ Kính; Miền Ðông Nước Mỹ và Canada; Hành Hương Thánh Ðịa Do Thái; Nhật Bản, Hồng Kông-Macau, Thái Lan.
Sách dày trên 300 trang, trình bày đẹp, mỗi quyển giá $15 (bao cước phí trong nước Mỹ), xin liên lạc Trịnh Hảo Tâm qua số điện thoại (909) 489-2451, email: [email protected].
