EVIAN-LES-BAINS, Pháp (NV) – Tổng Thống Donald Trump khẳng định tại hội nghị thượng đỉnh G7 hôm Thứ Ba, 16 Tháng Sáu, rằng eo biển Hormuz sẽ mở lại và sẽ “miễn lệ phí” theo thỏa thuận Mỹ và Iran đạt được cuối tuần qua, BBC đưa tin.
Phát biểu với báo chí tại hội nghị bảy cường quốc công nghiệp hàng đầu thế giới ở Evian-les-Bains, Pháp, Tổng Thống Trump cho hay thỏa thuận đạt được hôm Chủ Nhật vừa “công bằng” vừa “tốt.”
Sau đó, vị tổng thống Cộng Hòa cho báo chí hay nhiều phần ông sẽ tổ chức họp báo để đọc công khai “từng chữ” trong thỏa thuận. Theo kế hoạch, Mỹ và Iran sẽ chính thức ký thỏa thuận ở Thụy Sĩ vào Thứ Sáu tuần này.
Tính tới Thứ Ba, chỉ có vài chi tiết trong thỏa thuận được công bố, nhưng báo Wall Street Journal đưa tin Iran sẽ có quyền bán dầu trở lại ngay lập tức.
Hôm Thứ Ba, giá dầu Brent quốc tế lần đầu tiên xuống dưới $80 kể từ Tháng Ba.
Trong khi đó, mới đây, cơ quan tình báo Mỹ đánh giá, từ nay trở đi, Iran coi như có quyền muốn chặn Hormuz thì chặn, nghĩa là, nhờ chiến tranh, chính quyền nước này có thêm khả năng hãm hại nền kinh tế toàn cầu, theo ba nguồn tin biết kết quả đánh giá này cho CNN hay.
Bất kể thỏa thuận nêu trên như thế nào, Iran chứng tỏ họ có quyền chặn Hormuz trong cuộc chiến hiện tại, và cơ quan tình báo Mỹ đánh giá điều đó có thể lại xảy ra.
“Giờ đây, coi như chúng ta trao cho Iran quyền kiểm soát eo biển này – thứ vũ khí mạnh hơn bất cứ bom nguyên tử nào,” một trong ba nguồn tin này nói với CNN, đồng thời nhấn mạnh cuộc chiến đã làm thay đổi căn bản quan điểm của Iran như thế nào về việc sử dụng những chiến thuật tương tự sau này.
Mấy tháng qua, Mỹ liên tục đàm phán với Iran để mở lại Hormuz, eo biển nơi khoảng 20% lượng dầu khí toàn cầu đi qua vào thời bình. Điều đó chứng tỏ Iran có lợi thế.
Ngoài ra, Iran còn phát giác lợi thế khác mà họ có thể sử dụng trong tương lai, sau khi làm rất thành công trong cuộc chiến: Tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của các quốc gia vùng vịnh Ba Tư, theo một nguồn tin thứ nhì. (Th.Long) [kn]
