WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Sáu, 31 Tháng Bảy, gọi thỏa thuận do ông công bố nhằm đem lại hòa bình cho Gaza là một “bước đột phá lớn,” dù cả Hamas lẫn Israel đều đưa ra những dấu hiệu cho thấy vẫn còn nhiều trở ngại đáng kể trước khi kế hoạch có thể được thực hiện, theo Reuters.
Ông Trump cho biết Hội Đồng Hòa Bình do ông đứng đầu đã đạt thỏa thuận giải giới theo từng giai đoạn, mở đường để Gaza được quản trị bởi một chính quyền dân sự Palestine mới. Kế hoạch cũng dự trù tăng viện trợ nhân đạo, rút quân Israel và triển khai lực lượng quốc tế giúp duy trì an ninh.
Điều đáng nói là tuyên bố “Đây là một bước tiến lớn đối với Trung Đông. Mọi người thật sự ấn tượng và ngạc nhiên về điều đó,” của tổng thống lại được cả hai phía liên quan Hamas và Israel tỏ ra những dấu hiệu vẫn còn nhiều trở ngại đáng kể trước khi kế hoạch có thể được thực hiện khi đòi đối phương phải hành động trước.
Ông Ghazi Hamad, giới chức Hamas tham gia thương thuyết, mô tả văn kiện là một “khuôn khổ tổng quát,” thay vì xác nhận Hamas đồng ý giải giới hoàn toàn. Ông nói Hamas chỉ giao vũ khí cho Ủy Ban Quốc Gia Quản Trị Gaza cất giữ sau khi Israel ngừng tấn công, rút quân theo thỏa thuận Sharm el-Sheikh và cho thêm viện trợ vào Gaza.
Hôm Thứ Sáu, Hội Đồng Hòa Bình của ông Trump công bố lộ trình gồm 15 điểm, kêu gọi Israel, Hamas và các phe phái Palestine khác thực hiện đầy đủ thỏa thuận Sharm el-Sheikh, đặc biệt là chấm dứt các hoạt động quân sự tại Gaza.
Văn kiện đưa ra các bước để Ủy Ban Quốc Gia Quản Trị Gaza tiếp nhận trách nhiệm quản trị dân sự. Cơ quan này sẽ giám sát tiến trình vô hiệu hóa và cất giữ vũ khí hạng nặng, các cơ sở sản xuất quân sự, kho vũ khí và đường hầm.
Theo lộ trình 15 điểm, vũ khí hạng nặng, cơ sở sản xuất quân sự, kho vũ khí và đường hầm sẽ bị vô hiệu hóa rồi đặt dưới sự kiểm soát của cơ quan Palestine này. Tiến trình phải gắn với việc Israel rút quân từng giai đoạn. Vũ khí sẽ không được giao cho Israel hoặc một bên không thuộc Palestine.
Ngược lại, một giới chức Israel nói lập trường của nước này vẫn không thay đổi rằng quân đội Israel sẽ không rút khỏi vị trí hiện nay phía sau Lằn Ranh Vàng, trừ khi Hamas thật sự giải giới. Lằn Ranh Vàng là ranh giới quân sự được thỏa thuận trong lệnh ngừng bắn.
Ông Trump, người gặp Thủ Tướng Israel Benjamin Netanyahu tại Washington hôm Thứ Ba, nói Israel “rất hài lòng” với thỏa thuận và tuyên bố “Israel đã giúp chúng tôi và họ đã làm rất tốt.”
Tuy nhiên, một nguồn tin chính trị Israel cho biết vấn đề Gaza thật ra không được đưa ra thảo luận trong cuộc gặp giữa ông Netanyahu và ông Trump tại Washington hôm Thứ Ba vừa qua.
Sự khác biệt cho thấy đây chưa phải là văn kiện được cả hai phía chính thức chấp thuận. Hamas muốn Israel ngưng tấn công và rút quân trước; Israel yêu cầu Hamas hạ vũ khí trước. Cuộc tranh cãi về việc ai phải đi bước đầu tiên từng khiến nhiều nỗ lực trước đây thất bại. (MPL)
