Đằng-Giao/Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Cứ mỗi 10 năm, chính phủ Mỹ lại bỏ ra hàng tỷ đô la để tổ chức một cuộc thống kê dân số (Census), một chi phí quá lớn, lại có vẻ như xa xôi và không cần thiết. Nhưng khi thấu hiểu sự gần gũi, lợi ích và sự cần thiết của thống kê dân số thì số tiền ấy không còn là lớn lao nữa.
Mười năm trước, để hoàn tất “Census 2010,” chính phủ Mỹ đã tốn khoảng $15.6 triệu. Không ai chịu bỏ ra số tiền như vậy nếu đó không là một sự tối cần thiết. Thống kê dân số cần thiết đến mức trở thành một điều khoản trong Hiến Pháp Hoa Kỳ tại Điều I, Mục 2 (Article I, Section 2).
Không có thống kê dân số thì không có công bằng
Census là kiểm tra và thống kê dân số. Trong một đất nước dân chủ mà mọi chức năng chính trị và xã hội đều dựa trên sự phân nhóm từng thành phần cư dân, nếu không có những con số chính xác về từng nhóm người, sự phân chia sẽ không thể công bằng được.
Ông Hồ Văn Xuân Nhi, trưởng khối hợp tác giao tế cho Census 2020, cho biết: “Hằng năm, chính phủ Hoa Kỳ bỏ ra ngân sách lên tới $675 tỷ cho các địa phương. Tất cả mọi quyết định cơ quan nào, tại địa phương nào nhận được bao nhiêu đều đựa trên kết quả kiểm tra và thống kê dân số cho nên ai không khai thì sẽ bị thiệt thòi.”
“Trả lời thống kê giúp các công đồng nhận được nguồn tài trợ mà họ cần và giúp các doanh nghiệp đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu phát triển kinh tế,” bà Tố Uyên Nguyễn, chuyên viên truyền thông cho Census 2020, nói.
Bà tiếp: “Dữ liệu thống kê ảnh hưởng đến đời sống hằng ngày của chúng ta, cung cấp thông tin quan trọng về việc tài trợ cho các dịch vụ và ha tầng cơ sở trong từng cộng đồng, từ cơ quan chăm sóc sức khỏe, trung tâm cao niên cho tới đường xá, trường học, tất cả đều dựa trên thống kê dân số.”
Kết quả thống kê dân số sẽ xác định mỗi tiểu bang có bao nhiêu dân biểu tại Quốc Hội Hoa Kỳ.
Census là gì?
Theo cách nói chuyên môn, Census là một thủ tục thu thập thông tin của dân chúng trong từng cộng đồng. Những dữ liệu thu thập được sẽ ảnh hưởng đến việc thiết kế và thực hiện các chính sách và pháp luật, bao gồm các lĩnh vực thuộc trách nhiệm của chính phủ như giáo dục, nhà ở, giao thông, y tế và bảo vệ môi trường.
Census là một công cụ để đo lường hiệu quả của các chính sách trong quá khứ, trong các lĩnh vực của chính phủ. Ngoài chính quyền liên bang, tiểu bang và địa phương, các doanh nghiệp cũng có thể sử dụng dữ liệu thống kê dân số để đánh giá thị trường và nhu cầu của người tiêu dùng để có những quyết định liên quan đến việc đầu tư và phát triển sản phẩm mới.
Riêng về học đường, sử dụng dữ liệu thống kê dân số, chính phủ liên bang phân bổ hàng chục tỷ đô la trong quỹ giáo dục cho các tiểu bang và địa phương hằng năm, dựa trên các yếu tố dân số và mức thu nhập.
Các quỹ giáo dục này giúp các trường có quy mô lớp học thích hợp, thuê các nhà chuyên môn, nâng cao trình độ giáo viên, cung cấp trường mầm non cho các gia đình có thu nhập thấp và cung cấp thức ăn sáng hoặc ăn trưa để giúp các em tập trung học hành.
Về y tế, nếu thống kê dân số thiếu chính xác, ngân quỹ y tế cho địa phương có thể bị thiếu đi, các chương trình sức khỏe và dinh dưỡng không đủ ngân sách để hoạt động. Do đó, con số chính xác rất quan trọng.
Ngân sách cho bệnh viện, Medicaid (Medi-Cal), Medicare cũng như cho CHIP (Chương Trình Bảo Hiểm Sức Khỏe Trẻ Em) và ngay cả bông sữa WIC cũng bị giảm đi nếu nhiều người không tham gia Census.
Về công chánh, mọi công trình mở mang hay tu sửa đường sá, cống rãnh và các tiện nghi công cộng sẽ bị ảnh hưởng rất nhiều nếu chính phủ không có dân số tại địa phương đó chính xác.
“Nói chung, tất cả mọi hỗ trợ tài chính của liên bang đều dựa trên thống kê lấy từ Census. Vì vậy, mọi người nên tham gia để bảo vệ quyền lợi,” ông Xuân Nhi nhấn mạnh lần nữa.
Census bắt đầu từ bao giờ?
Cục Thống Kê Dân Số Hoa Kỳ (United States Census Bureau) cho biết Census đầu tiên bắt đầu vào ngày 2 Tháng Tám, 1790. Như vậy, Census ra đời chỉ 14 năm sau khi Hoa Kỳ tuyên bố độc lập và luôn đi đôi với sự phát triển và trưởng thành của đất nước. Tại sao?
Vì Hoa Kỳ là một quốc gia dân chủ, Hiến Pháp Hoa Kỳ đòi hỏi phải có thống kê dân số chính xác thì mới có thể bầu chọn được người đại diện vào Quốc Hội Tiểu Bang và Quốc Hội Liên Bang một cách đúng đắn.
Về Quốc Hội Liên Bang, có thể là chức năng quan trọng nhất của Census là phân bổ dân số.
“Toàn quốc có 435 dân biểu tại Hạ Viện Hoa Kỳ, và mỗi tiểu bang có bao nhiêu dân biểu là tùy theo dân số,” ông Xuân Nhi cho dẫn chứng.
Không như thượng nghị sĩ, mỗi tiểu bang chỉ có hai người, bất kể dân số, số dân biểu tại Hạ Viện dựa vào số người trong tiểu bang. Hiện giờ, mỗi dân biểu đại diện khoảng 700,000 cư dân.
Một điểm đáng chú ý, mặc dù Cục Thống Kê Dân Số Hoa Kỳ đóng vai trò quan trọng từ rất lâu trong sinh hoạt Quốc Hội nhưng hàng trăm năm sau, mãi đến 1902, cục mới chỉ là một bộ phận thuộc Bộ Nội Vụ, rồi một năm sau lại trở thành một bô phận của Bộ Thương Mại và Lao Động rồi sau cùng mới thuộc Bộ Thương Mại (Department of Commerce) từ đó đến nay.
Census cũng vô cùng quan trọng đối với Chương Trình Hỗ Trợ Dinh Dưỡng Bổ Sung (Supplemental Nutrition Assistance Program -SNAP), một chương trình giúp hàng triệu gia đình khỏi cảnh đói nghèo cũng như giúp con em họ có sức khỏe và thành công ở học đường.
Nhiều trẻ em từng bị đếm thiếu. Theo Annie E. Casey Foundation, “Census 2010” không đếm tới 10% trẻ em dưới 5 tuổi, con số lên tới 2 triệu em.
Thông tin thống kê dân số giúp các nhà cung cấp dịch vụ y tế dự đoán sự lây lan của bệnh thông qua các cộng đồng có trẻ em hoặc người già. Và khi thảm họa xảy ra, cuộc thống kê dân số cho những người cứu hộ biết có bao nhiêu người sẽ cần sự giúp đỡ của họ. Số thống kê dân số giúp ngành công nghiệp giảm rủi ro tài chính và định vị thị trường tiềm năng.
Theo ông Xuân Nhi, số tiền phạt cho những ai cố tình khai sai hoặc không khai tờ kiểm tra dân số lên tới $5,000. “Nhưng trên thực tế, Cục Thống Kê Dân Số Hoa Kỳ chưa hề phạt ai cả. Chúng tôi chỉ muốn kêu gọi tinh thần tự giác, tự nguyện của mọi người mà thôi,” ông nói.
Trả lời Census 2020 trước ngày 31 Tháng Mười
Bà Tố Uyên kêu gọi cộng đồng nên tích cực trả lời thống kê vì có thể mất các trợ cấp hằng năm trong 10 năm tới nếu không trả lời. Các hội đoàn cũng mất lợi ích nếu không trả lời thống kê.
“Census. Nhớ khai thống kê. Xin hãy trả lời đơn khai thống kê trước ngày 31 Tháng Mười. Xin nhớ khai Census 2020. Quan trọng lắm,” bà nói.
Để trả lời thống kê trên mạng, xin vào trang web 2020census.gov/vi, và gọi số điện thoại (213) 314-6500 nếu có câu hỏi. (Đằng-Giao) [qd]
—–
Liên lạc tác giả: [email protected]
