VCK World Cup lần thứ 15 – USA 1994

Từ ngày 17 Tháng Sáu – 17 Tháng Bảy

• Số đội tham gia vòng loại: 147
  
• Số đội tham gia VCK: 24
  
• Tổng số khán giả xem VCK: 3,587,538
  
• Trận chung kết: 12 giờ 30 phút trưa ngày 17 Tháng Bảy
  
• Sân vận động: Rose Bowl, Pasadena
  
• Khán giả xem trận chung kết: 94,194
  
• Ðội vô địch: Brazil (thắng Ý, đá luân lưu)
  
• Trọng tài: Puhl (Hungary)
  
• Vua phá lưới: Hristo Stoich (Bulgaria) và Oleg Salenko (Nga), 6 bàn
  
• Cầu thủ xuất sắc: Romario (Brazil)
  
• Ðội chơi đẹp: Brazil
  
• Thủ môn hay nhất: Michel Preud’Homme (Bỉ)

Mặc dù được tổ chức ở một quốc gia mà bóng rổ, baseball và football được chú ý nhiều hơn, VCK World Cup USA 1994 vẫn thu hút được rất nhiều khán giả và họ đã chứng kiến Brazil đoạt chức vô địch lần thứ tư sau khi thắng Ý bằng loạt đá luân lưu.

Mọi người đều ngạc nhiên khi Hoa Kỳ được FIFA trao quyền đăng cai VCK. Tại Morocco, quốc gia đối thủ chính của Hoa Kỳ trong việc tranh quyền đăng cai, mọi người đều tỏ ra thất vọng. Chưa có một quốc gia Châu Phi nào được tổ chức VCK kể từ khi nó được bắt đầu vào năm 1930. Lý do là vì Châu Phi vẫn chưa có đủ sân vận động đạt tiêu chuẩn để tổ chức một sự kiện thể thao lớn như VCK.

Một trong những lý do Hoa Kỳ được chọn là vì ông Joao Havelange, chủ tịch FIFA lúc đó, muốn giới thiệu và phát triển bóng tròn đến một vùng đất mới.

Một con số kỷ lục 147 đội tham gia vòng đấu loại, bao gồm cả Nam Phi, một nước vừa được cho tham gia trở lại sau một thời gian dài bị cấm. Tuy vậy, có một số đội lớn không vượt qua được vòng đấu loại như Anh, Ðan Mạch (vô địch VCK Euro 1992), Bồ Ðào Nha, Ba Lan và, một lần nữa, Pháp. Nam Tư cũng vắng mặt vì cuộc nội chiến với Bosnia.

Trong vòng một, mặc dù điều lệ mới quy định một trận thắng được 3 điểm, kết quả không có gì đáng ngạc nhiên, ngoại trừ trường hợp Hoa Kỳ và Saudi Arabia lọt vào vòng hai. Trong khi đó, đội Nga, mặc dù có cầu thủ Oleg Salenko (vua phá lưới của giải), không vượt qua vòng một. Cameroon cũng cuốn gói về nước sau vòng một mặc dù Roger Milla lập kỷ lục cầu thủ lớn tuổi nhất trong lịch sử ghi bàn trong VCK với số tuổi 42 năm 1 tháng 8 ngày.

Trong vòng tứ kết, Brazil là đội duy nhất của Nam Mỹ còn sót lại cùng với 7 đội của Châu Âu. Ðội Ý, gần như bị loại ở vòng một, may mắn thắng Nigeria trong vòng hai khi đấu thêm giờ sau khi bị dẫn trước 0-1 khi giờ đấu chính thức chỉ còn 90 giây và đội hình chỉ còn 10 người. Người hùng của đội Ý lúc đó chính là Roberto Baggio, người đã giúp Ý thắng Tây Ban Nha trong vòng tứ kết và Bulgaria trong vòng bán kết với cùng tỉ số 2-1. Bulgaria trước đó đã làm thế giới bất ngờ khi hạ Ðức, đương kim vô địch thế giới, với tỉ số 2-1.

Trận tứ kết giữa Brazil và Hòa Lan được coi như trận đấu hay nhất của giải. Dunga và các đồng đội của anh cuối cùng thắng 3-2 sau khi dẫn trước 2-0.

Brazil gặp Ý trong một trận chung kết hứa hẹn nhiều hấp dẫn cả hai đều muốn trở thành đội đầu tiên vô địch thế giới 4 lần. Tuy nhiên, trận đấu đã xảy ra không như mong đợi. Cả hai bên đều thi đấu không đúng tinh thần thể thao và làm nhiều người thất vọng. Không bên nào dám mạo hiểm, không bên nào ghi bàn thắng và lần đầu tiên trong lịch sử, trận chung kết phải được giải quyết bằng đá luân lưu. Tới phiên mình, Roberto Baggio sút hỏng và Brazil thắng 3-2.

Bên lề

-Bất ngờ lớn nhất của giải là Bulgaria lọt vào vòng bán kết sau khi thắng Ðức 2-1.

-Hai bi kịch liên quan đến USA 1994. Diego Maradona, người hùng của Mexico 1986, bị đuổi khỏi giải sau khi kết quả xét nghiệm cho thấy anh dùng chất kích thích. Cầu thủ Andres Escobar, đội Columbia, bị ám sát vài ngày sau khi VCK kết thúc.

-Trong trận Nga thắng Cameroon 6-1, Oleg Salenko ghi 5 bàn trong 60 phút!

-Lần đầu tiên FIFA áp dụng luật mỗi trận thắng được 3 điểm, thay vì 2 điểm như trước đây.

Vua phá lưới Hristo Stoichkov (Bulgaria)

Hristo Stoichkov sinh năm 1966 tại Plovdiv, Bulgaria, và được coi là một trong những cầu thủ đá chân trái hay nhất thế giới. Tuy nhiên, Stoichkov cũng nổi tiếng là thường cự cãi trọng tài cũng như dùng ngôn ngữ và thái độ khiêu khích cầu thủ đối phương trong các trận đấu. Trong 83 lần khoác áo đội tuyển, anh ghi được 37 bàn thắng và cũng có mặt tại Euro 1996 và VCK World Cup 1998. Stoichkov chơi vị trí tiền đạo cánh trái và nổi tiếng với những cú đá phạt hiểm hóc, phạt đền và những cú sút bất ngờ. Hristo Stoichkov bắt đầu sự nghiệp tại CLB Harmanli, nhưng ngay sau đó chuyển về đá cho CLB CSKA Sofia, trước khi khoác áo Barcelona (Tây Ban Nha) và Parma (Ý). Sau này, Stoichkov qua Nhật đá cho CLB Kashiwa Reysol và kết thúc sự nghiệp tại Hoa Kỳ với hai CLB Chicago Fire và DC United. Stoichkov làm phụ tá HLV cho Barcelona mùa bóng 2003-2004 và trở thành HLV đội tuyển Bulgaria thay thế HLV Plamen Markov, từ chức sau khi Bulgaria bị loại ngay từ vòng một Euro 2004. Vì thành tích bóng tròn của anh, thành phố quê hương của Stoichkov đã được người dân bỏ phiếu đổi tên thành “Stoichkovo.”

Vua phá lưới Oleg Salenko (Nga)

Oleg Salenko (Nga) ghi bàn thứ 5 trong trận thắng Cameroon 6-1 tại sân vận động Stanford Stadium, CA, Hoa Kỳ, ngày 28 Tháng Sáu năm 1994. (Hình: Getty Images)

Oleg Salenko sinh năm 1969 tại Leningrad, Liên Xô. Salenko lập kỷ lục ghi 5 bàn thắng trong trận Nga thắng Cameroon 6-1 tại sân vận động Stanford Stadium ngày 28 Tháng Sáu. Sự nghiệp bóng tròn của Oleg Salenko kéo dài từ 1986-2000 qua các CLB Zenit Leningrad và Dinamo Kiev (Liên Sô), Logrones, Cordoba và Valencia (Tây Ban Nha), Rangers (Scotland) và Istanbulspor (Thổ Nhĩ Kỳ). Oleg Salenko đá cho đội tuyển Nga được 9 lần và ghi 6 bàn thắng. Cả 6 bàn thắng này đều được ghi trong 2 trận tại USA 1994. (Ð.D.)