ORANGE COUNTY, California (NV) – Số căn nhà nhận hồ sơ xiết nợ tại Mỹ tăng mạnh trong nửa đầu năm 2026, phản ánh áp lực tài chính ngày càng lớn đối với một bộ phận chủ nhà, theo KATV hôm 28 Tháng Bảy.
Tuy nhiên, các kinh tế gia cho rằng tình hình hiện nay vẫn cách xa cuộc khủng hoảng địa ốc năm 2008.
Báo Cáo Thị Trường Xiết Nhà Giữa Năm 2026 của ATTOM ghi nhận 227,548 căn nhà nhận ít nhất một hồ sơ liên quan đến thủ tục xiết nợ trong sáu tháng đầu năm, tăng 21% so với cùng kỳ năm 2025 và tăng 28% so với hai năm trước. Tính trên toàn quốc, cứ 632 căn nhà thì có một căn thuộc diện này.
Con số trên bao gồm thông báo người vay không trả nợ đúng hạn, thông báo bán đấu giá và nhà bị ngân hàng thu hồi. Vì vậy, mức tăng 21% không có nghĩa là toàn bộ 227,548 căn nhà đều bị ngân hàng xiết nợ.
Trong cùng thời gian, thủ tục xiết nhà được khởi sự đối với 164,566 căn, tăng 18% so với một năm trước. Ngân hàng hoàn tất việc thu hồi 27,983 căn, tăng 33% so với nửa đầu năm 2025, song vẫn thấp hơn 26% so với nửa đầu năm 2020.
Ông Rob Barber, tổng giám đốc ATTOM, nhận định tình trạng xiết nhà đang quay lại mức thông thường sau thời gian xuống rất thấp trong đại dịch. Mức tăng cũng cho thấy một số chủ nhà chịu sức ép tài chính nặng hơn năm ngoái.
Tình hình hiện nay có nhiều điểm khác so với năm 2008. Cuộc khủng hoảng khi ấy gắn với các khoản vay dưới chuẩn, tiêu chuẩn cho vay lỏng lẻo và tình trạng nhiều gia đình nợ nhiều hơn giá trị căn nhà. KATV dẫn ý kiến các kinh tế gia cho biết hoạt động xiết nhà năm 2026 chủ yếu liên quan đến chi phí nhà ở cao, lạm phát kéo dài cùng những biến động về việc làm và thu nhập.
Giá nhà tăng trong nhiều năm cũng giúp phần lớn chủ nhà tích lũy được một khoản vốn sở hữu đáng kể, tức phần giá trị căn nhà còn lại sau khi trừ khoản vay. Khi gặp khó khăn, họ có thể bán nhà để trả nợ trước khi thủ tục xiết nhà hoàn tất.
Chủ nhà mới mua chịu áp lực lớn
Những người mới mua nhà trong vài năm gần đây thường chịu rủi ro cao. Họ mua vào lúc giá nhà và lãi suất đều đắt đỏ, khoản thanh toán hàng tháng lớn, trong khi phần vốn tích lũy trong căn nhà còn ít. Một lần bị mất việc, bị cắt giảm giờ làm hoặc phát sinh chi phí y tế có thể nhanh chóng làm đảo lộn ngân sách gia đình.
Thuế địa ốc, bảo hiểm nhà, điện nước, thực phẩm và các chi phí thiết yếu khác cũng tăng tại nhiều khu vực. Một khoản vay từng còn trong khả năng chi trả có thể vượt quá sức chịu đựng khi thu nhập giảm hoặc phí bảo hiểm tăng mạnh.
Tiểu bang Florida có tỉ lệ nhà nhận hồ sơ xiết nợ cao nhất trong nửa đầu năm, với 0.27% tổng số nhà ở, tương đương cứ 373 căn có một căn nhận hồ sơ. Tiếp theo là South Carolina với 0.26%, Indiana và Delaware cùng 0.25%, rồi Illinois với 0.23%.
Xét theo tốc độ tăng so với năm trước, Idaho đứng đầu với mức tăng 59%, kế đến là Colorado 57%, Georgia 52%, North Carolina 47% và Mississippi 45%.
Texas có số vụ bắt đầu thủ tục xiết nhà lớn nhất với 20,739 căn. Florida đứng kế tiếp với 20,358 căn, rồi California với 16,040 căn. Tổng số cao tại ba tiểu bang này có một phần xuất phát từ dân số và số lượng nhà ở lớn.
Người vay khi nhận thư báo chậm trả hoặc giấy tờ xiết nhà cần mở và đọc toàn bộ thư từ của đơn vị quản lý khoản vay. Bộ Gia Cư và Phát Triển Đô Thị Hoa Kỳ khuyến cáo người vay liên lạc ngay khi biết mình không thể trả đúng hạn, thay vì chờ đến khi số tiền thiếu nợ tăng thêm hoặc ngày bán đấu giá đến gần.
Khi gọi cho đơn vị quản lý khoản vay, chủ nhà nên chuẩn bị thông tin về nguyên nhân chậm trả, thời gian khó khăn dự kiến kéo dài, thu nhập, chi tiêu và tài sản hiện có. Đơn vị quản lý khoản vay có thể xem xét kế hoạch trả bù, tạm hoãn thanh toán, điều chỉnh khoản vay, bán nhà với giá thấp hơn số nợ hoặc giao nhà lại cho bên cho vay.
Cần làm gì khi nhận thông báo xiết nhà?
Người vay cần nộp hồ sơ xin hỗ trợ đầy đủ càng sớm càng tốt. Theo Cục Bảo Vệ Tài Chính Người Tiêu Dùng, đơn vị quản lý khoản vay thường chưa được bắt đầu thủ tục xiết nhà trước khi người vay chậm trả ít nhất 120 ngày. Nếu ngày bán đấu giá đã được ấn định, hồ sơ xin hỗ trợ đầy đủ nên đến tay đơn vị quản lý khoản vay hơn 37 ngày trước ngày bán để giữ các quyền bảo vệ theo luật liên bang.
Thủ tục và thời hạn xiết nhà thay đổi tùy tiểu bang. Người đã nhận đơn kiện, thông báo bán đấu giá hoặc giấy tờ pháp lý nên tìm trợ giúp pháp lý tại địa phương ngay lập tức.
Bộ Gia Cư và Phát Triển Đô Thị cung cấp dịch vụ tư vấn phòng tránh xiết nhà miễn phí hoặc với chi phí thấp qua các cơ quan được bộ chấp thuận. Chủ nhà có thể gọi (800) 569-4287 để tìm cơ quan tư vấn gần nơi cư trú, hoặc liên lạc đường dây Homeowners HOPE qua số (888) 995-4673.
Các cơ quan liên bang cũng cảnh báo người vay tránh những dịch vụ hứa chắc chắn cứu được căn nhà, đòi trả phí trước hoặc yêu cầu chuyển tiền vay cho một bên khác. Phản ứng sớm thường giúp chủ nhà giữ được nhiều lựa chọn trước khi thủ tục xiết nhà đi quá xa. (Ng.Tr.) [t.c.]
