Ngày vỡ nợ đã gần kề

 

Nguyễn Văn Khanh

Khoảng giờ này 2 năm trước đây, hành pháp và lập pháp Hoa Kỳ cũng tranh cãi về mức nợ trần, tất cả các vị dân cử Cộng Hòa cùng với chừng 10 vị dân cử Dân Chủ nhất định không cho chính phủ vay thêm tiền chi tiêu, đòi hỏi Tòa Bạch Ốc phải cắt giảm ngân sách.

Giữa lúc dầu sôi lửa bỏng đó chỉ có một chính trị gia tỏ thái độ dửng dưng là Thượng Nghị Sĩ John McCain của tiểu bang Arizona, người từng đại diện Ðảng Cộng Hòa ra tranh cử tổng thống. Trong một buổi trò chuyện với các nhà báo, vị nghị sĩ nhiều quyền thế ở Thượng Viện bảo “chuyện đến phút chót mới giải quyết vấn đề là điều rất bình thường, thường xuyên xảy ra ở Washington D.C.” Câu nói đó có thể diễn giải một cách nôm na: chính trường Mỹ thường hay đợi nước đến chân mới nhảy.



Báo giới nhìn lãnh đạo Cộng Hòa ở Thượng Viện rời Tòa Bạch Ốc sau khi nói chuyện với Tổng Thống Barack Obama hôm Thứ Sáu. (Hình: Jewel Samad/AFP/Getty Images)

Lần này chuyện cũ lại xảy ra, chỉ có điều nước đã tới chân mà vẫn chưa thấy gì cả. Bên ngân khố cho biết ngày 17 Tháng Mười tới đây là ngày chính phủ Mỹ kiệt quệ tài chánh, không có tiền trả nợ cũng chẳng có tiền để tiêu dùng, thúc đẩy Quốc Hội và Tòa Bạch Ốc phải tìm một giải pháp cứu nguy nếu không muốn thấy quốc gia lâm vào cảnh vỡ nợ. Trên truyền hình, ông Tổng Trưởng Tài Chánh Jack Lew nhắc đi nhắc lại câu “Quốc Hội đang đùa với lửa” để ám chỉ lối làm việc cứng ngắc của đảng Cộng Hòa, Tổng Thống Barack Obama cũng bỏ ra nhiều phút đồng hồ để trình bày những điểm bất lợi nếu Hoa Kỳ lâm vào tình trạng “không ai muốn thấy xảy ra,” đồng thời ông Cố Vấn Kinh Tế Alen Krueger lên tiếng cảnh báo “kinh tế sẽ gặp khó khăn, số việc làm sẽ giảm” trong lúc nước Mỹ vẫn chưa thật vững vàng sau cơn sóng gió xảy ra hồi 2007.

Không chỉ các viên chức hành pháp lên tiếng bày tỏ lo âu, ngay chính ông chủ tịch Ngân Hàng Thế Giới cũng cho mọi người biết mối quan ngại của mình trước viễn ảnh không đầy một tuần lễ nữa quốc gia có nền kinh tế số 1 thế giới sẽ lâm vào cảnh không có tiền trả nợ. Trong cuộc phỏng vấn dành cho nhật báo USA Today, ông Jim Yong Kim nói rằng Washington phải nhớ bài học “tranh cãi nợ trần hồi 2011 đã gây trở ngại cho nền kinh tế toàn cầu,” đặc biệt ảnh hưởng đến những quốc gia đang phát triển “phải mất một thời gian dài sau đó mới thoát khỏi những trở ngại” do vụ tranh chấp chính trị xảy ra giữa 2 đảng Dân Chủ và Cộng Hòa. Trong cuộc phỏng vấn, ông chủ tịch Ngân Hàng Thế Giới cũng nói đến “mối lo âu của tôi và của nhiều quốc gia khác,” đồng thời chỉ biết mong mỏi “chuyện sẽ được giải quyết càng sớm càng tốt để mọi người an tâm.”

“An tâm” cũng là điều các nhà kinh tế Hoa Kỳ nói đến trong những ngày vừa qua. Trong buổi điều trần trước Ủy Ban Ngân Hàng Thượng Viện, đại diện cho Hiệp Hội Ngân Hàng Hoa Kỳ là ông Frank Keating đưa ra hình ảnh thật ảm đạm nếu chính phủ không tăng mức nợ trần. Hình ảnh đó bào gồm chuyện kinh tế xuống dốc, giới hoạt động thương mại sẽ phải vay tiền với mức lời cao hơn, ngân hàng ngần ngại không muốn cho giới tiêu thụ vay tiền, chứng khoán tụt dốc, con số việc làm sẽ giảm bớt. “Những bất lợi này bao trùm mọi sinh hoạt kinh tế của quốc gia và ảnh hưởng đến mọi người,” ông Keating nói thêm, “ảnh hưởng sẽ sâu đậm trong một thời gian dài, rất khó sửa chữa, kinh tế quốc gia sẽ xuống dốc, mọi nỗ lực kích cầu đã được thực hiện trong những năm qua trở thành đổ sông, đổ biển.”

Ông Mark Zandi, kinh tế gia trưởng của tổ chức chuyên phân tích kinh tế tài chánh Moody’s Analytics đưa ra thí dụ cụ thể hơn. Trình bày với đài truyền hình MSNBC, ông cho hay “chỉ cần trễ vài ngày thôi đã đủ để mức tăng trưởng kinh tế của nước Mỹ trong quý 3 giảm chừng 0.3%,” chưa kể đến chuyện chính phủ liên bang không có tiền ký check an sinh xã hội, không có tiền trả hưu bổng cho cựu quân nhân, không có tiền trả chủ nợ (những người mua công khố phiếu) và nhiều khoản chi phí khác nữa. Lúc đó “sẽ có hàng triệu người mất việc,” ông Zandi nhấn mạnh.

Trước những cảnh báo đó, Hạ Viện Cộng Hòa vẫn không nao núng. Ðề nghị mới nhất được đưa ra là tạm thời tăng mức nợ trần cho 6 tuần sắp tới những đi kèm với điều kiện Tòa Bạch Ốc phải thảo luận cắt giảm ngân sách. Tức khắc Tổng Thống Obama lắc đầu, lấy lý do cứ gắn hết điều kiện này đến điều kiện khác “sẽ không giải quyết được gì.”

Ngay cả những cuộc thăm dò mới nhất cho thấy tới 53% người dân Mỹ cho rằng đảng Cộng Hòa phải chịu trách nhiệm về những bế tắc hiện giờ “cũng chẳng làm ai nao núng,” theo nhận xét của chiến lược gia Josh Muller. “Bên Cộng Hòa không nhượng bộ vì nghĩ rằng dân chúng chẳng chê trách mình họ mà chê trách cả Tổng Thống Obama, đồng thời họ tin chuyện tranh cãi đang xảy ra chẳng ảnh hưởng gì đến cuộc bầu cử giữa kỳ 2014 cả.” Chiến lược gia độc lập này nói thêm “mãi đến tháng 11 năm sau mới bầu cử, thời gian từ bây giờ đến đó vẫn còn quá xa và kinh nghiệm cho thấy người dân thường hay quên.”

Có thể điều ông Muller nói không sai. Tháng 11 năm tới khi đến phòng phiếu người dân Hoa Kỳ sẽ quên chuyện xảy ra vào tháng 10 năm nay. Nhưng ngay lúc này có một chuyện người dân Mỹ không quên: chính phủ liên bang đóng cửa đã 2 tuần, có thể sẽ phải đóng cửa thêm 1 tuần lễ nữa.


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Độc tài gặp độc đoán

Bốn tuần lễ trước hội nghị thượng đỉnh với Mỹ ngày 12 Tháng Sáu tại Singapore, Bắc Hàn đột ngột thay đổi thái độ, hăm dọa sẽ hủy bỏ hội nghị vì họ không chấp nhận lập trường thương thuyết định sẵn của Mỹ như hiện nay.

Jerusalem, trở lực để đi đến hòa bình ở Trung Đông

Lực lượng an ninh Israel nổ súng vào cuộc biểu tình của 35,000 người Palestine ở biên giới Gaza, phản đối việc Mỹ chuyển tòa đại sứ từ Tel Aviv về Jerusalem, làm hơn 50 người chết và 1,700 người bị thương.

Ông Trump: Tai họa tự tạo

Thứ Tư tuần trước, “ứng viên” Gina Haspel của Tổng Thống Trump ra trước Ủy Ban Tình Báo Thượng Viện điều trần để xem có được chấp nhận vào chức Giám Đốc CIA.

Việt Nam có thêm tỷ phú mới: ‘Vua Thép’ Trần Đình Long

Tạp chí Forbes Asia số Tháng Năm, 2018, có bài viết về một doanh nhân mới được xếp vào hàng bốn tỷ phú giàu nhất ở Việt Nam hiện nay, ông Trần Đình Long, 57 tuổi, chủ tịch tập đoàn Hòa Phát.

Giải Nobel Hòa Bình cho ai?

Ngày 12 Tháng Sáu tới đây, thế giới trông chờ buổi gặp gỡ lịch sử giữa Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump và Chủ Tịch Bắc Hàn Kim Jong Un.

Giá xăng California: $4 một gallon và sẽ còn tăng?

Hiện nay, giá xăng hạng thường (87) đã lên đến hơn $3.50 mỗi gallon tại hầu hết các thành phố lớn ở California. Đó là báo hiệu giá xăng sẽ còn lên cao hơn nữa trong mùa Hè sắp tới với dầu thô ở mức trên $75 một thùng.

Bạch Ốc bất ổn

Giới truyền thông nhận xét đúng tuy khôi hài: trong khi số người Mỹ thất nghiệp đi xuống dưới 5%, số người ở Bạch Ốc và trong nội các Trump “thất nghiệp” gia tăng hơn 50% trong 15 tháng.

Kim Jong-un ‘vượt biên’ và chuyện Nam-Bắc Hàn

Dư luận quốc tế tin rằng nếu mọi chuyện diễn tiến tốt đẹp ở bán đảo Triều Tiên, Tổng Thống Moon Jae-in sẽ là người có triển vọng đoạt giải Nobel Hòa Bình năm nay.

30 Tháng Tư, đọc ‘Người Mỹ Cô Đơn’

Tháng Tư, cầm đọc truyện “Người Mỹ Cô Đơn” của nhà văn nhà báo Thanh Thương Hoàng, tôi lại nhớ về khoảng thời gian đã mất, thời gian.

Phụ nữ duy nhất trong thượng đỉnh liên Triều là ai?

Theo CNN, cô Kim Yo Jong là người ngồi bên trái anh trai mình, và có thể là người quan trọng thứ nhì của Bắc Hàn, chỉ sau ông Kim Jong Un.