TOKYO (AP) – Lần đầu tiên Nhật chính thức làm lễ đánh dấu ngày lấy lại chủ quyền đất nước từ khi bại trận hồi Thế Chiến Thứ Hai, khi Thủ Tướng Shinzo Abe gia tăng chiến dịch khơi dậy tinh thần dân tộc.
Thủ Tướng Shinzo Abe đọc diễn văn trong khi Nhật Hoàng và hoàng hậu (trên bàn giữa) cùng nhiều quan khách ngồi lắng nghe, tại buổi lễ đánh dấu ngày Nhật lấy lại chủ quyền theo hiệp ước hòa bình San Francisco 1952. (Hình: AP/Itsuo Inouye)
Sau khi lên làm thủ tướng hồi Tháng Mười Hai, 2012, ông Abe đặt trọng tâm phần lớn vào việc phục hồi kinh tế, nhưng gần đây lại chuyển sang một nghị trình có tính cách hoàn toàn bảo thủ.
Buổi lễ kỷ niệm 61 năm ngày lấy lại chủ quyền đất nước được xem là bước lôi kéo sự ủng hộ việc duyệt lại hiến pháp chủ hòa của Nhật vốn do Hoa Kỳ gợi ý. Đảng bảo thủ của ông Abe trong suốt nhiều năm đã từng phủ nhận hiến pháp hiện hành như là một văn bản do Hoa Kỳ áp đặt, khi Mỹ chiếm nước Nhật vào cuối thế chiến cho đến năm 1952.
Tháng trước, Nội Các Nhật chấp thuận kế hoạch do đảng cầm quyền đề nghị, lấy ngày 28 Tháng Tư làm ngày “lấy lại chủ quyền” của đất nước, và buổi lễ hôm Chủ Nhật là biến cố đầu tiên có sự hậu thuẫn của chính phủ. Những buổi lễ tương tự trước đây chỉ có tính cách riêng tư, do các luật gia bảo thủ cực đoan tổ chức, mà phần lớn đều là người thuộc đảng Dân Chủ Tự Do của ông Abe cùng các nhà ủng hộ thuộc cánh hữu của họ.
Buổi lễ hôm Chủ Nhật đầy những nghi thức quốc gia với biểu tượng chiếc tàu chiến của hoàng gia vốn đưa nước Nhật vào cuộc xâm lăng Á Châu hồi thế kỷ thứ 20. Lễ khởi đầu với việc đồng ca bài quốc ca Kimigayo (Sự Trị Vì của Hoàng Đế) gây nhiều tranh cãi, và kết thúc với tiếng reo hò “Banzai!” ca ngợi Hoàng Đế Akihito muôn năm. Giữa sân khấu là lá cờ Nhật màu trắng có hình mặt trời màu đỏ khổng lồ.
Ông Morihide Katayama, chuyên gia về khoa chính trị tại trường Keio University, nói biến cố này chẳng qua chỉ là một “mánh lới phô trương rẻ tiền” của ông Abe, nhằm lôi kéo sự đoàn kết với những biểu tượng dân tộc, như quốc ca, quốc kỳ và quân đội. Trong bài phỏng vấn đăng trên tờ Asahi số Thứ Bảy, ông nói, buổi lễ có mục đích thuyết phục quần chúng rằng nước Nhật chưa thực sự có độc lập ngày nào bản hiến pháp bị áp đặt do sự chiếm đóng vẫn chưa được xét duyệt lại. (TP)
