BAGRAM AIR FIELD, Afghanistan (AP) – Trong chuyến viếng thăm bí mật và ngắn ngủi đến chiến trường, Tổng Thống Barack Obama tuyên bố tối Thứ Ba rằng sau nhiều năm hy sinh, vai trò tác chiến của Hoa Kỳ tại Afghanistan sẽ dần dần giảm bớt và chấm dứt giống như tại Iraq.
Tổng Thống Barack Obama đọc diễn văn tại căn cứ Bagram, Afghanistan, hôm Thứ Ba, nói về tình hình tại Afghanistan. Bài diễn văn dài 10 phút, được trực tiếp truyền hình về Hoa Kỳ. (Hình: AP Photo/Kevin Lamarque, Pool)
“Chúng ta có thể thấy một ngày mới ở cuối chân trời,” Tổng Thống Obama nói tại căn cứ Bagram, Afghanistan, đúng vào ngày kỷ niệm một năm trùm khủng bố Osama bin Laden bị biệt kích Mỹ hạ sát tại Pakistan.
“Mục tiêu của chúng ta là triệt tiêu al-Qaida, và chúng ta đang thực hiện chính xác điều này,” ông Obama nói trong một bài diễn văn dài 10 phút, từ một căn cứ cách Hoa Kỳ nửa trái đất, được truyền hình khắp nước Mỹ.
Tổng thống Mỹ đọc bài diễn văn sau khi ký một thỏa thuận với Tổng Thống Hamid Karzai của Afghanistan. Với hai chiếc quân xa phía sau, ông Obama đọc diễn văn trong hai vai trò, tổng tư lệnh quân đội và tổng thống tái ứng cử.
Trước đó, ông Obama nói chuyện với binh sĩ Mỹ, nói đến sự hy sinh của họ.
Trong bài nói chuyện với người dân Mỹ, ông Obama nói: “Tôi hiểu, nhiều người Mỹ chán ghét chiến tranh.”
Tại dinh tổng thống ở Kabul, đứng cạnh Tổng Thống Hamid Karzai, nhà lãnh đạo Hoa Kỳ tuyên bố: “Cùng nhau, chúng ta quyết tâm thay thế chiến tranh bằng hòa bình.”
Sự hợp tác cho thấy quan hệ của Mỹ với Afghanistan sau năm 2014, bao gồm an ninh, kinh tế và điều hành đất nước chiến tranh này. Sự hợp tác này chỉ giới hạn trong một số lãnh vực để cuối cùng hai phía đều đạt được quyền lợi chính trị. Ðó là, Afghanistan được bảo đảm chủ quyền và không bị bỏ rơi, trong khi Hoa Kỳ chấm dứt tác chiến nhưng vẫn còn ảnh hưởng tại quốc gia Hồi Giáo này.
Thỏa thuận không bảo đảm sự hiện diện cũng như chi tiêu của Hoa Kỳ. Tuy nhiên, thỏa thuận cho phép Mỹ có thể giữ một số quân tại Afghanistan sau khi chiến cuộc chấm dứt, với hai mục tiêu rõ ràng: Tiếp tục huấn luyện quân đội Afghanistan và các cuộc hành quân nhắm vào lực lượng al-Qaida. Nhóm khủng bố này vẫn còn hiện diện tại quốc gia Pakistan láng giềng, nhưng bị giới hạn rất nhiều tại Afghanistan.
Ðây là lần thứ tư ông Obama đến Afghanistan. Sự hiện diện của tổng thống lần này cũng là một sự nhắc nhở rằng kể từ khi vào Tòa Bạch Ốc năm 2009, ông đã chấm dứt cuộc chiến tại Iraq và chuẩn bị một cuộc rút lui có trật tự quân đội Mỹ khỏi Afghanistan.
Trong lãnh vực chính trị, Tổng Thống Barack Obama và Phó Tổng Thống Joe Biden đánh dấu một năm ngày Osama bin Laden bị hạ sát, và thắc mắc liệu ứng cử viên Mitt Romney của đảng Cộng Hòa có ra lệnh hạ thủ lãnh của al-Qaida hay không, nếu ông là tổng thống.
Phía Cộng Hòa chỉ trích tổng thống đang chính trị hóa sự kiện này, và ông Romney thừa nhận cũng sẽ điều quân đội thực hiện sứ mạng loại trừ bin Laden.
Tại buổi lễ ký kết thỏa thuận với Tổng Thống Karzai ở thủ đô Kabul, ông Obama nói sự hợp tác này tạo điều kiện cho một “hòa bình tương lai” đồng thời cho phép Hoa Kỳ “từ từ rút khỏi cuộc chiến.”
Ông Karzai nói người dân của ông “sẽ không bao giờ quên” sự giúp đỡ của Hoa Kỳ trong một thập niên qua. Ông nói thỏa thuận giữa hai quốc gia cho phép hai phía cùng tiếp tục ngăn chặn khủng bố.
Tổng Thống Obama được đại sứ Mỹ tại Afghanistan, ông Ryan Crocker, đón tại căn cứ Bagram. Sau đó, nhà lãnh đạo Hoa Kỳ bay trực thăng đến dinh tổng thống ở Kabul, gặp Tổng Thống Karzai và ký văn bản hợp tác.
Giới chức cho biết Hoa Kỳ có thể vẫn còn 20,000 quân sau khi chấm dứt nhiệm vụ tác chiến, tuy nhiên, hai phía còn đang thương thảo con số này. (Ð.D.)
