WASHINGTON, DC (NV) – Nga đang cố gắng phát triển võ khí nguyên tử không gian có năng lực hủy diệt các vệ tinh bằng cách tạo ra một luồng xung lực lớn khi khai hỏa, có thể làm tê liệt số lượng lớn các vệ tinh sử dụng cho mục đích thương mại lẫn chính phủ mà Trái Đất bên dưới dựa vào để giao tế với nhau trên điện thoại di động, thanh toán hóa đơn và lướt internet, theo ba nguồn tin thông thạo với giới tình báo Mỹ về loại võ khí này nói với Đài CNN.
Những nguồn tin này cho thấy tường tận hơn về những gì Nga đang hoạch định – và mối đe dọa mà nó có thể tạo ra – so với những gì chính phủ Hoa Kỳ từng tiết lộ trước đây.
Dân Biểu Đảng Cộng Hòa Mike Turner tiểu bang Ohio, chủ tịch Ủy Ban Tình Báo Hạ Viện, châm ngòi cho sự phẫn nộ tại Washington hôm Thứ Tư, 14 Tháng Hai khi ông đưa ra tuyên bố nói rằng ủy ban của ông “có nguồn tin liên can tới mối đe dọa an ninh quốc gia nghiêm trọng.” Vào Thứ Sáu, Tổng Thống Joe Biden công khai xác nhận rằng Turner đang nói tới khả năng chống vệ tinh bằng nguyên tử mới của Nga – nhưng giới chức Hoa Kỳ kiên quyết từ chối thảo luận sâu hơn về mối lo ngại này, lấy lý do về tính chất tuyệt mật của tin tức tình báo.
Loại võ khí này vẫn đang trong tiến trình phát triển và chưa được phóng vào quỹ đạo, giới chức chính quyền Tổng Thống Biden nhấn mạnh công khai. Nhưng các viên chức cho biết, nếu đi vào vận hành, nó sẽ vượt qua giới hạn nguy hiểm trong lịch sử về võ khí nguyên tử và có thể gây ra sự trì trệ trầm trọng trong cuộc sống hàng ngày theo những cách thức khó lường.
Loại võ khí tối tân – thường được các chuyên gia quân sự vũ trụ gọi là EMP nguyên tử – sẽ tạo ra một xung lực điện từ và hàng loạt các hạt tích điện cao có khả năng xé toạc không gian để làm tê liệt các vệ tinh khác bay quanh Trái Đất.
Tổng Thống Biden hôm Thứ Sáu cam đoan trước công chúng rằng “người Mỹ không bị đe dọa về nguyên tử hoặc bất kỳ nơi nào khác trên thế giới trước những gì Nga đang làm vào lúc này.”
“Bất cứ điều gì họ đang làm và/hoặc sẽ làm đều dính líu tới vệ tinh và không gian, đồng thời có thể làm hư những vệ tinh đó,” ông nói.
Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ và cộng đồng tình báo tiến hành theo dõi những nỗ lực của Nga nhằm phát triển nhiều loại võ khí chống vệ tinh, trong đó có cả EMP, trong nhiều năm qua.
Và đã có hàng loạt nguồn tin tình báo trong những tháng gần đây liên quan cụ thể tới nỗ lực của Nga nhằm phát triển năng lực chống vệ tinh bằng năng lượng nguyên tử, theo một viên chức quốc phòng.
Nhưng Nga gần đây lại đạt được tiến bộ trong nỗ lực phát triển EMP nguyên tử – loại kỹ nghệ cũng liên quan tới nguyên tử nhưng đáng báo động hơn nhiều.
“Hiểu biết nói chung của chúng tôi về việc Nga theo đuổi loại năng lực này đã nổi lên từ nhiều tháng, nói đúng hơn là vài năm,” phát ngôn viên Hội Đồng An Ninh Quốc Gia John Kirby cho biết hôm Thứ Năm. “Nhưng chỉ vỏn vẹn trong những tuần gần đây, cộng đồng tình báo mới có thể đánh giá với mức độ tin cậy và xác thực cao hơn về cách thức mà Nga tiếp tục theo đuổi mục tiêu đó.”
Cộng đồng tình báo, Tổng Thống Biden cho biết, “phát giác ra nguồn tin liên quan tới khả năng phóng một hệ thống nào đó vào không gian mà về mặt lý thuyết có thể tạo ra điều gì đó gây tổn hại” nhưng thứ đó “vẫn chưa xảy ra.”
Văn Phòng Giám Đốc Tình Báo Quốc Gia, Bộ Quốc Phòng Mỹ và Hội Đồng An Ninh Quốc Gia đều từ chối đưa ra bình luận.
Vẫn chưa rõ liệu loại võ khí này được thiết kế để gây ra tác động lên GPS cũng như các vệ tinh chỉ huy và kiểm soát nguyên tử hay như thế nào, các vệ tinh này vốn vận hành ở quỹ đạo cao hơn nhóm vệ tinh rộng lớn gồm các vệ tinh thương mại và chính phủ đang bay qua quỹ đạo thấp ở Trái Đất. Những vệ tinh lớn hơn kể trên được chế tạo để có năng lực bất khả xâm phạm trước một vụ nổ nguyên tử, nhưng một cựu viên chức không gian hàng đầu của Ngũ Giác Đài nói với CNN rằng “chúng cũng có thể dễ bị hư” tùy thuộc vào khoảng cách mà chúng ở gần EMP, chúng vận hành được bao lâu và bình diện của vụ nổ.
Các chuyên gia cho rằng loại võ khí này có thể quét sạch các nhóm vệ tinh nhỏ, như Starlink của SpaceX, được Ukraine sử dụng thành công trong cuộc chiến chống quân Nga xâm lược.
Đây gần như chắc chắn sẽ là “võ khí vận hành theo kiểu được ăn cả ngã về không” của Nga, viên chức Hoa Kỳ ẩn danh và các nguồn tin khác cho biết – bởi vì nó cũng sẽ làm các vệ tinh khác của Nga bị vạ lây trong lúc khai hỏa nếu đứng gần đó,
Hiện vẫn chưa rõ kỹ nghệ này phát triển thuận lợi tới mức nào. Nga vấp phải một số thất bại rõ rệt với kỹ nghệ nguyên tử của họ trong những năm gần đây. Năm 2019, bảy người Nga thiệt mạng trong một tai nạn nguyên tử xảy ra khi Moscow cố gắng thu hồi một hỏa tiễn hành trình chạy bằng năng lượng nguyên tử lao xuống Biển Trắng trong một vụ thử nghiệm thất bại.
Giới chức chính quyền Tổng Thống Biden cho rằng nếu Nga khai triển EMP nguyên tử, đây sẽ là lần đầu tiên Nga vi phạm Hiệp Ước Không Gian năm 1967, đó là cấm bày binh bố trận võ khí hủy diệt hàng loạt trong vũ trụ. (TTHN)
